ABD Başkanı Donald Trump yönetimi, Türkiye'nin kamu bankalarından Halkbank'a yönelik ceza davasını düşürme kararı aldı. Bu hamle, Ankara'da düzenlenecek NATO zirvesi öncesinde iki ülke arasındaki gerilimi azaltmayı hedefliyor. Halkbank, İran'a yönelik ABD yaptırımlarını ihlal etmekle suçlanıyordu. Dava, uzun süredir Türk-Amerikan ilişkilerinde bir diken olarak duruyordu. Ancak Trump yönetiminin bu adımı, S-400 hava savunma sisteminin hâlâ çözülmemiş bir sorun olarak kaldığı bir dönemde geldi.
Halkbank Davasının Düşürülmesinin Ardındaki Nedenler
New York Güney Bölgesi'nde görülen dava, 2016 yılından bu yana devam ediyordu. Halkbank, İran'a yönelik yaptırımları aşmak için altın ve nakit para transferi yapmakla suçlanıyordu. Dava, Türk-Amerikan ilişkilerinde ciddi bir gerginlik kaynağı olmuş, Türk yetkililer davayı siyasi bir hamle olarak değerlendirmişti. Trump yönetiminin davayı düşürme kararı, özellikle Ankara'da memnuniyetle karşılandı. Ancak bu kararın, ABD Kongresi'nde ve yargı çevrelerinde tepki çekmesi bekleniyor. Demokratlar, yönetimi yasaları siyasi çıkarlar için esnetmekle suçlayabilir.
Analistler, Trump'ın bu hamlesinin NATO zirvesi öncesinde Türkiye'yi yanında tutma çabası olduğunu belirtiyor. Zirvede, savunma harcamaları ve Afganistan'daki NATO misyonu gibi konular ele alınacak. Türkiye'nin desteği, özellikle Doğu Akdeniz ve Suriye'deki gelişmeler ışığında kritik önem taşıyor.
S-400 Anlaşmazlığı: İlişkilerdeki Son Engel
ABD, Türkiye'nin Rusya'dan S-400 hava savunma sistemi satın almasına şiddetle karşı çıkıyor. Washington, sistemin NATO savunma ağıyla uyumsuz olduğunu ve Rus istihbaratına hassas bilgilerin sızmasına neden olabileceğini savunuyor. Bu nedenle Türkiye, F-35 savaş uçağı programından çıkarılmış ve CAATSA yaptırımlarına tabi tutulmuştu. Trump yönetimi, S-400 meselesinde bir çözüm arayışında olduğunu belirtse de, Kongre'nin bu konuda taviz vermeyeceği biliniyor. Türkiye ise S-400'lerin aktif hale getirilmesi konusunda geri adım atmış değil.
Halkbank davasının düşürülmesi, S-400 meselesinde de bir esneklik sinyali olarak yorumlanabilir. Ancak iki ülke arasındaki bu temel anlaşmazlık, NATO zirvesinin ana gündem maddelerinden biri olacak. Türkiye'nin S-400'leri kullanma konusundaki ısrarı, ABD ile ilişkilerde kalıcı bir çatlak yaratma riski taşıyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Halkbank davasının düşürülmesi, Türkiye için hem hukuki hem de diplomatik bir rahatlama sağladı. Dava, Türk bankacılık sisteminin uluslararası itibarını zedelemiş ve yabancı yatırımcıları tedirgin etmişti. Bu gelişme, özellikle ekonomi yönetimi için olumlu bir haber. Ancak S-400 meselesi, Türk-Amerikan ilişkilerindeki en büyük yapısal sorun olarak kalmaya devam ediyor. Ankara'nın bu konuda nasıl bir tavır alacağı, sadece ikili ilişkileri değil, aynı zamanda NATO içindeki konumunu da belirleyecek. Türkiye'nin Rusya ile olan savunma iş birliğini sürdürme kararı, Batı ile ilişkilerinde bir denge arayışının göstergesi. Bu hassas dengenin korunması, önümüzdeki dönemde Türk dış politikasının en kritik sınavlarından biri olacak.
