ABD'nin genç yıldız futbolcusu Folarin Balogun, Dünya Kupası'ndaki ilk maçında iki gol atarak dikkatleri üzerine çekti. Ancak Balogun, eski Başkan Donald Trump'ın doğum yoluyla vatandaşlığı sona erdirme planı kapsamında ABD vatandaşı olamayacak kişiler arasında yer alıyor. Bu durum, ABD'de uzun süredir tartışılan göçmenlik ve vatandaşlık politikalarının ne kadar karmaşık olduğunu bir kez daha gözler önüne seriyor.
Gelişmenin Arka Planı
Folarin Balogun, İngiltere'de Nijeryalı bir baba ve ABD'li bir annenin çocuğu olarak dünyaya geldi. ABD Anayasası'nın 14. Değişikliği uyarınca, ABD topraklarında doğan herkes otomatik olarak ABD vatandaşı oluyor. Ancak Trump, başkanlığı döneminde bu uygulamayı sona erdirmek için bir yürütme emri taslağı hazırlamıştı. Trump'a göre, ebeveynlerinden en az biri ABD vatandaşı veya daimi ikamet sahibi değilse, çocuklara vatandaşlık verilmemeliydi. Balogun'un annesi ABD vatandaşı olduğu için Trump'ın planı onu doğrudan etkilemese de, planın hedef aldığı profil Balogun'un durumuna benziyor: ABD'de doğmuş ancak ebeveynlerinin her ikisi de ABD vatandaşı olmayan binlerce çocuk.
Trump'ın bu girişimi, göçmen karşıtı politikalarının bir parçası olarak görülüyor. Söz konusu plan, yasal olarak tartışmalıydı ve birçok hukukçu tarafından Anayasa'ya aykırı bulunuyordu. Ancak Trump, bu konuda bir yürütme emri imzalamaya yaklaşmıştı. Balogun gibi sporcuların ABD forması giyebilmesi, doğum yoluyla vatandaşlık uygulamasının ne kadar önemli olduğunu gösteriyor.
Bölgesel veya Küresel Boyut
Doğum yoluyla vatandaşlık uygulaması, dünyada yalnızca birkaç ülkede (ABD, Kanada, Meksika, Brezilya, Arjantin gibi) bulunuyor. Avrupa ülkelerinin çoğu bu uygulamayı kaldırmış durumda. ABD'de bu uygulamanın kaldırılması, özellikle Latin Amerika ve Asya'dan gelen göçmen ailelerini etkileyecek. Ayrıca, bu tür bir değişiklik, ABD'nin uluslararası spor sahalarındaki başarısını da tehdit edebilir. Balogun gibi birçok yetenekli sporcu, ABD'de doğarak vatandaşlık hakkı kazanıyor ve ülkeyi uluslararası arenada temsil ediyor. Trump'ın planı, ABD'nin küresel yumuşak gücünü zayıflatabilir.
Türkiye Açısından Değerlendirme
ABD'de doğum yoluyla vatandaşlığın kaldırılması, Türkiye'den ABD'ye göç eden aileler için doğrudan sonuçlar doğurabilir. Türk vatandaşlarının ABD'de doğan çocukları, bu planla birlikte ABD vatandaşlığından mahrum kalabilir. Ayrıca, ABD'nin böyle bir adımı, uluslararası göç politikalarında emsal teşkil edebilir ve Türkiye'nin de benzer düzenlemeleri gündeme almasına yol açabilir. Ancak Türkiye'nin mevcut vatandaşlık yasaları, doğum yoluyla değil, kan esasına dayanıyor, bu nedenle doğrudan bir etki beklenmiyor.
