ABD Başkanı Donald Trump ile İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu arasında henüz bir görüşme planlanmadığı bildirildi. Axios haber sitesinin konuya yakın kaynaklara dayandırdığı haberine göre, iki lider arasında bir toplantı ayarlanması için henüz somut bir adım atılmış değil. Bu gelişme, Trump'ın 20 Ocak'ta göreve başlamasının ardından Netanyahu'nun en kısa sürede Beyaz Saray'a davet edileceği yönündeki beklentilerin aksine bir tablo ortaya koyuyor.
Gelişmenin arka planı
Trump, seçim kampanyası sırasında İsrail ile ilişkilere büyük önem vereceğini ve Netanyahu ile yakın çalışacağını sık sık dile getirmişti. Ancak göreve başlamasının üzerinden bir ay geçmesine rağmen iki lider arasında henüz bir telefon görüşmesi bile gerçekleşmiş değil. Axios'a konuşan kaynaklar, bunun Trump yönetiminin henüz İsrail politikasını netleştiremediğine işaret ettiğini belirtiyor. Özellikle İran nükleer anlaşması, Batı Şeria'daki yerleşim birimleri ve Filistin sorunu gibi kritik meselelerde Trump'ın izleyeceği yol haritası merak konusu.
Netanyahu hükümeti ise Trump'ın ilk döneminde olduğu gibi yakın bir ilişki beklentisi içinde. Özellikle İran'a yönelik yaptırımların sıkılaştırılması ve Kudüs'ün İsrail'in başkenti olarak tanınması gibi konularda Trump'ın desteğini almak isteyen Netanyahu, şimdilik sessizliğini koruyor. Ancak İsrail basınında, Netanyahu'nun Trump ile henüz bir görüşme ayarlayamamasının iç politikada eleştirilere yol açtığı yorumları yapılıyor.
Bölgesel ve küresel boyut
Trump ve Netanyahu arasındaki görüşmenin gecikmesi, sadece ikili ilişkiler açısından değil, bölgesel dengeler açısından da önem taşıyor. Özellikle İran'ın nükleer programı ve bölgedeki milis gruplara verdiği destek, hem İsrail hem de ABD için öncelikli konular arasında. Trump'ın İran konusunda daha sert bir çizgi izlemesi beklenirken, Netanyahu da bu konuda Washington'dan somut adımlar görmek istiyor.
Diğer yandan, Gazze'deki ateşkes müzakereleri ve Filistin yönetimiyle ilişkiler de görüşme takvimini etkileyebilecek faktörler arasında. Trump'ın Orta Doğu barış sürecine nasıl yaklaşacağı henüz netlik kazanmış değil. Eski yönetimin 'Yüzyılın Anlaşması' olarak adlandırılan planı rafa kalkmış görünürken, yeni bir girişim için henüz bir sinyal verilmiş değil.
Uzmanlar, Trump'ın ilk dönemindeki gibi Netanyahu ile samimi bir ilişki kurmasının zaman alabileceğini, ancak stratejik ortaklığın devam edeceğini öngörüyor. Yine de, iki lider arasındaki görüşmenin gecikmesi, Obama dönemindeki soğuk ilişkileri hatırlatıyor. O dönemde Netanyahu ve Barack Obama arasında özellikle İran nükleer anlaşması nedeniyle ciddi gerilimler yaşanmıştı.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Trump-Netanyahu görüşmesinin gecikmesi, Türkiye açısından doğrudan bir gelişme olmasa da, bölgesel dengeleri etkileme potansiyeli taşıyor. ABD-İsrail ilişkilerindeki herhangi bir değişiklik, özellikle Doğu Akdeniz'deki enerji kaynakları ve Doğu Kudüs konularında Türkiye'nin pozisyonunu dolaylı olarak etkileyebilir. Türkiye, Trump yönetimiyle dengeli bir ilişki kurmaya çalışırken, Netanyahu ile yakın görüşmeyen bir ABD yönetimi, Ankara'nın Filistin meselesinde daha rahat manevra yapmasına olanak tanıyabilir. Ancak bu durum, İran ve Suriye gibi konularda Türkiye-ABD-İsrail üçgenindeki ittifakları da yeniden şekillendirebilir.
