ABD Başkanı Donald Trump'ın yönetimi, milli parklardan elde edilen ziyaretçi giriş ücretlerini, ülkenin 250. Bağımsızlık Günü kutlamaları için düzenlenen dev bir havai fişek gösterisine yönlendirdi. The Washington Examiner’ın haberine göre, Ulusal Park Servisi’nin (NPS) topladığı yaklaşık 90 milyon dolarlık giriş ücretinin önemli bir kısmı, 1.6 milyon dolara mal olan ve başkent Washington DC'de gerçekleştirilen gösteri için kullanıldı. Söz konusu uygulama, park koruma ve bakımı için ayrılan fonların amacı dışında kullanıldığı eleştirilerini beraberinde getirdi.
Gelişmenin arka planı
Ulusal Park Servisi, 2018 yılından bu yana giriş ücretlerinin bir kısmını özel etkinliklere yönlendirme yetkisine sahip. Ancak bu yetki, geleneksel olarak parkların bakım ve altyapı projeleri için kullanılıyordu. Trump yönetimi ise bu fonları, "Salute to America" adı verilen ve 4 Temmuz 2026’da yapılması planlanan büyük kutlamanın bir parçası olarak değerlendirdi. Haberde, söz konusu havai fişek gösterisinin, o güne kadar ABD tarihinde düzenlenmiş en büyük gösteri olacağı belirtiliyor. NPS yetkilileri, bu hamlenin yasal olduğunu savunurken, eleştirmenler parkların bakıma muhtaç durumuna dikkat çekiyor. Özellikle Yellowstone ve Yosemite gibi popüler parklarda yıllardır ertelenen bakım projeleri bulunuyor.
Bölgesel ve küresel boyut
Bu gelişme, ABD’de federal bütçe tahsisatı konusundaki tartışmaları yeniden alevlendirdi. Çevre aktivistleri ve Demokratlar, milli parkların korunması için ayrılan kaynakların sembolik etkinliklere kaydırılmasının yanlış olduğunu ifade ediyor. Öte yandan, Trump yönetimi bu tür kutlamaların ulusal birliği pekiştirdiğini ve turizmi canlandırdığını öne sürüyor. Küresel ölçekte ise, ABD’nin iklim değişikliği ve doğal alanların korunması konusundaki taahhütleri sorgulanıyor. Birçok ülke, milli parkların finansmanının bu şekilde kullanılmasını, çevre politikalarındaki önceliklerin yanlış belirlendiği şeklinde yorumluyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye’de milli parklar ve doğal alanların yönetimi konusunda benzer tartışmalar yaşanabiliyor. Bu haber, kamu kaynaklarının önceliklendirilmesi bağlamında Türkiye’de de dikkate alınması gereken bir örnek teşkil ediyor. Doğa turizminin önemli bir gelir kaynağı olduğu ülkemizde, milli park gelirlerinin amacı dışında kullanılması uzun vadede koruma çabalarına zarar verebilir. Ayrıca, ABD’deki bu uygulama, Türk kamuoyunda çevre bilinci ve kaynak tahsisi konusunda farkındalık yaratabilir.