Kolombiya'da Nisan ayında yapılacak başkanlık seçimlerinin ikinci turunda, sağcı aday Abelardo De La Espriella ile solcu rakibi Gustavo Petro karşı karşıya gelecek. De La Espriella, uyuşturucu kartellerine yönelik sert söylemleri ve eski ABD Başkanı Donald Trump'a olan yakınlığıyla dikkat çekiyor. Trump yönetimi döneminde Kolombiya'ya yönelik uyuşturucuyla mücadele politikalarının güçlü bir destekçisi olan De La Espriella, seçilmesi halinde Washington'la ilişkileri yeniden canlandırmayı hedefliyor.
Gelişmenin arka planı
Abelardo De La Espriella, muhafazakar çizgisiyle tanınan bir avukat ve siyasetçi. 2018'de Kongre'ye seçilen Espriella, özellikle güvenlik politikalarında sertliği savunuyor. Kolombiya'da 2016'da imzalanan barış anlaşmasının ardından solcu gerillaların silah bırakma sürecini eleştiren Espriella, ülkenin kırılgan barış sürecini tehdit etmekle suçlanıyor. Rakibi Gustavo Petro ise eski bir gerilla ve Bogota'nın eski belediye başkanı; sol ekonomik politikaları ve barış anlaşmasına desteğiyle öne çıkıyor. Anketler Petro'nun hafif bir üstünlüğünü gösteriyor ancak Espriella'nın Trump benzeri popülist söylemleri özellikle kırsal kesimde karşılık buluyor.
De La Espriella seçim kampanyasında 'düzen ve otorite' vurgusu yapıyor. Uyuşturucu kartellerine karşı askeri operasyonları yoğunlaştıracağını, eski gerillaların yeniden silahlanmasına izin vermeyeceğini ve Venezuela'dan gelen göçe sınırlama getireceğini vaat ediyor. Bu söylemler, Trump'ın 2016'daki kampanyasındaki 'yasa ve düzen' retoriğini anımsatıyor. Trump'ın Kolombiya'daki sağcı liderlerle yakın ilişkisi biliniyor; eski Başkan Iván Duque de Trump yönetimiyle yakın çalışmıştı.
Bölgesel ve küresel boyut
Kolombiya seçimleri Latin Amerika'da sağ-sol kutuplaşmasının bir yansıması. Bölgede sol dalga yükselirken (Şili, Peru, Honduras), Kolombiya'nın bu trende direnmesi ABD için stratejik önem taşıyor. De La Espriella'nın zaferi, Trump'ın 2024 başkanlık yarışı öncesinde uluslararası bir müttefik kazanması anlamına gelir. Ayrıca Kolombiya, ABD'nin uyuşturucuyla mücadelede en önemli ortaklarından biri; bu nedenle seçim sonucu iki ülke arasındaki askeri ve polisiye iş birliğini doğrudan etkileyecek.
Öte yandan, Petro'nun zaferi Venezuela ve Küba ile yakınlaşmayı, ABD ile mesafeli ilişkileri beraberinde getirebilir. Bu da bölgedeki güç dengesini değiştirebilir. De La Espriella ise ABD ile doğrudan ittifak, Çin'in Latin Amerika'daki yatırımlarına karşı daha temkinli bir duruş ve NATO benzeri bir güvenlik yapılanmasını savunuyor. Kolombiya'nın bir NATO küresel ortağı olması da bu bağlamda tartışılıyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Kolombiya seçimlerinin sonucu, Türkiye'nin Latin Amerika'daki diplomatik ve ticari çıkarlarını etkileyebilir. Türkiye, Kolombiya ile savunma sanayii ve ticaret alanında iş birliğini artırmış durumda. De La Espriella'nın zaferi, mevcut ilişkilerin sürekliliğini sağlarken; Petro'nun kazanması halinde sol eğilimli hükümetlerle ilişkilerde yeni bir denge gerekecek. Ayrıca Kolombiya'daki istikrar, uyuşturucu kaçakçılığı ve düzensiz göç gibi konularda Türkiye'nin küresel güvenlik endişeleriyle de bağlantılı. Bölgesel güç dengelerindeki değişim, Türkiye'nin çok kutuplu dış politikasında dikkate alması gereken unsurlar arasında.