ABD Başkanı Donald Trump, İran'ın balistik füze programını Körfez ülkeleriyle görüşeceğini duyurdu. Trump, Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri gibi müttefiklerle yapılacak görüşmelerde, Tahran'ın füze kabiliyetlerinin bölgesel güvenlik üzerindeki etkilerini masaya yatırmayı planlıyor. Beyaz Saray'daki bir basın toplantısında konuşan Trump, "İran'ın balistik füzeleri ciddi bir tehdit. Bu konuyu Körfez'deki dostlarımızla kapsamlı bir şekilde ele alacağız" ifadelerini kullandı.
Gelişmenin arka planı
Trump'ın bu açıklaması, ABD ile İran arasındaki nükleer anlaşma müzakerelerinin yeniden alevlendiği bir döneme denk geldi. 2015 yılında imzalanan Kapsamlı Ortak Eylem Planı'ndan (KOEP) 2018'de çekilen Trump yönetimi, İran'ın balistik füze programını anlaşmanın dışında bırakan maddeler nedeniyle eleştirilmişti. Suudi Arabistan ve BAE, uzun süredir İran'ın füze kabiliyetlerinin bölgesel istikrarı tehdit ettiğini savunuyor. İran ise balistik füze programını savunma amaçlı olduğunu ve müzakere edilemez olduğunu tekrarlıyor. Trump'ın bu hamlesi, Körfez ülkelerine verdiği güvenlik garantilerini pekiştirme çabası olarak yorumlanıyor.
Bölgesel ve küresel boyut
İran'ın balistik füze programı, özellikle Yemen'deki Husilere sağlanan füzeler nedeniyle Suudi Arabistan ve BAE için en önemli güvenlik sorunlarından biri. Tahran, füze menzilini artırarak İsrail ve ABD üslerini hedef alabilecek kapasiteye ulaştı. Trump'ın bu konuyu Körfez ülkeleriyle görüşmesi, ABD'nin bölgedeki angajmanını artırabileceği anlamına geliyor. Ancak bu, İran'la nükleer müzakerelerin önünde yeni bir engel oluşturabilir. Çünkü Tahran, balistik füzeleri pazarlık masasına koymaya yanaşmıyor. Bölgesel uzmanlar, ABD'nin bu tutumunun İran'ı daha da sertleştirebileceği ve diplomatik çözümü zorlaştırabileceği uyarısında bulunuyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, İran ve Körfez ülkeleriyle dengeli ilişkiler yürüten bir ülke olarak bu gelişmeyi yakından takip ediyor. Trump'ın balistik füze konusunu Körfez ülkeleriyle gündeme getirmesi, bölgede yeni bir güvenlik mimarisi tartışmasını tetikleyebilir. Türkiye, İran'ın füze programına yönelik yaptırımlar veya askeri önlemler halinde ekonomik ve güvenlik riskleriyle karşılaşabilir. Ayrıca, Türkiye'nin NATO üyesi olması ve İran'la sınır komşusu olması, bu konuyu doğrudan Türk dış politikasının merkezine yerleştiriyor. Ankara'nın, hem Körfez ülkeleriyle hem de İran'la diyaloğunu sürdürerek bölgesel istikrarı korumaya çalışması bekleniyor.
