Eski ABD Başkanı Donald Trump, 2024 başkanlık seçimleri öncesinde kritik bir eyalet olan Gürcistan'da düzenlediği mitingde, Demokratların enflasyon politikalarını hedef alarak 'satın alınabilirlik' (affordability) kavramını alaycı bir dille eleştirdi. Trump, Georgia'nın başkenti Atlanta yakınlarındaki mitingde yaptığı konuşmada, 'Satın alınabilirlik kelimesini duyuyorum. Bu tamamen uydurma bir terim. Biden döneminde fiyatlar kontrolden çıktı, şimdi bunu düzeltmeye çalışıyorlar' ifadelerini kullandı.
Gelişmenin arka planı
Trump, mitingde Joe Biden yönetiminin ekonomi politikalarını sert bir dille eleştirirken, kendi başkanlık dönemindeki düşük enflasyon oranlarına vurgu yaptı. 'Onlar konuşurken biz başardık. Ben döneminde benzin fiyatları 2 doların altındaydı, şimdi 4 doların üzerinde. Gıda fiyatları tavan yaptı. Amerikan halkı bunu hak etmiyor' dedi. Trump ayrıca, kendi ekonomi vizyonu olarak nitelendirdiği 'Trump hesapları'nı (Trump accounts) tanıtarak, işçi sınıfına doğrudan nakit yardımı yapılacağını duyurdu. Bu hesapların, hükümetin tasarruf ve yatırımları teşvik etmek amacıyla her Amerikalıya açacağı özel hesaplar olduğunu belirten Trump, 'Size doğrudan para vereceğiz, bürokratların eline bırakmayacağız' şeklinde konuştu. Miting aynı zamanda, Trump'ın seçim kampanyasının salınım eyaletlerde oy toplama çabalarının bir parçası olarak öne çıktı.
Bölgesel ve küresel boyut
Trump'ın Gürcistan gibi kritik bir salınım eyaletinde yaptığı bu çıkış, 2024 seçimlerine yönelik stratejisinin önemli bir göstergesi olarak değerlendiriliyor. Georgia, 2020 seçimlerinde Biden'ın kıl payı kazandığı ve Trump'ın itiraz ettiği eyaletlerden biriydi. Trump, buradaki konuşmasında sadece ekonomik değil, aynı zamanda göç, suç ve dış politika gibi konularda da Biden yönetimini hedef aldı. Ekonomik söylemin ön planda olduğu bu miting, Trump'ın 'Amerika Birinci' politikasını yeniden canlandırma çabası olarak görülüyor. Küresel ölçekte ise, Trump'ın ekonomi politikalarının korumacı ticaret önlemleri ve düşük vergilerle şekilleneceği sinyali veriliyor. Bu durum, başta Çin olmak üzere ABD'nin ticaret ortakları için risk oluşturabilir. Ayrıca, Trump'ın 'satın alınabilirlik' kavramını küçümsemesi, Demokratların seçim stratejisini bozmaya yönelik bir hamle olarak yorumlanıyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Trump'ın ekonomi politikalarının ABD'de uygulanması halinde, Türkiye'nin de dahil olduğu gelişmekte olan ülkeler için önemli etkiler doğurabilir. Trump'ın korumacı ticaret politikaları, Türkiye'nin ABD'ye ihracatını olumsuz etkileyebilir. Özellikle çelik, otomotiv ve tekstil sektörlerinde ek gümrük vergileri gündeme gelebilir. Ayrıca, Trump'ın düşük faiz ve gevşek maliye politikası, küresel dolar likiditesini artırarak Türkiye gibi ülkelere kısa vadeli sermaye girişini tetikleyebilir. Ancak uzun vadede, ABD'de enflasyonist baskıların yeniden canlanması, gelişmekte olan ülke para birimleri üzerinde baskı yaratabilir. Türkiye açısından bir diğer önemli husus, Trump'ın NATO'ya yönelik mesafeli duruşudur. Trump'ın yeniden seçilmesi halinde, Türkiye'nin ABD ile savunma iş birliği ve F-35 süreci gibi konularda yeni bir döneme girilebilir.
