Kaliforniya’nın San Diego kentindeki popüler Imperial Beach, Meksika sınırını geçen ve Tijuana Nehri yoluyla gelen zehirli çamur nedeniyle 1000 günden fazla süredir kapalı. Yerel aktivistler, hem ABD hem de Meksika hükümetlerini bu kriz karşısında yetersiz kalmakla suçluyor. Sahil, kanalizasyon ve endüstriyel atık karışımı toksik maddeler nedeniyle Mart 2021’den bu yana yüzme, balıkçılık ve diğer rekreasyonel faaliyetlere kapalı.
Gelişmenin arka planı
Sorunun merkezinde, Meksika’nın Tijuana şehrindeki yetersiz altyapı yatırımları yer alıyor. Bölgedeki kanalizasyon arıtma tesisleri yıllardır kapasitenin üzerinde çalışıyor ve sık sık arızalanıyor. Sonuç olarak, her gün milyonlarca litre ham kanalizasyon ve zehirli endüstriyel atık, yağmur suyu kanalları aracılığıyla Tijuana Nehri’ne, oradan da ABD topraklarına akıyor.
Imperial Beach Belediye Başkanı Paloma Aguirre, “Bu sadece bir sahil kapanması değil, aynı zamanda bir halk sağlığı krizi” dedi. “Havadaki koku, enfeksiyon riskleri ve ekosistemin çöküşü, bölge sakinlerinin yaşam kalitesini ciddi şekilde düşürüyor.”
Yerel sivil toplum kuruluşu ‘Surf the Border’ aktivistleri, ABD Kongresi’ne dilekçe vererek federal fonların serbest bırakılmasını talep etti. Grup, ABD Çevre Koruma Ajansı’nın (EPA) Meksika tarafındaki sorunu çözmek için yeterli baskı uygulamadığını savunuyor.
Bölgesel ve küresel boyut
Bu durum, ABD-Meksika sınırındaki çevre adaleti sorunlarının en çarpıcı örneklerinden biri. Sınırın her iki tarafında da yaşayan topluluklar, hükümetler arası koordinasyon eksikliği nedeniyle mağdur oluyor. Sadece Imperial Beach değil, Güney Kaliforniya kıyı şeridi boyunca birçok plaj da benzer kirlilik kaynakları nedeniyle sık sık kapanıyor.
Küresel ölçekte bakıldığında, bu vaka gelişmiş bir ülkenin bile sınır ötesi çevre sorunları karşısında ne kadar kırılgan olabileceğini gösteriyor. Meksika hükümeti, Tijuana’daki arıtma altyapısını iyileştirmek için milyarlarca dolarlık yatırım planları açıklasa da, projeler yıllardır tamamlanmayı bekliyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Bu olay, sınırları aşan çevre kirliliği konusunda Türkiye için önemli bir ders niteliği taşıyor. Türkiye’nin de sınır komşularıyla paylaştığı nehirler (Meriç, Fırat, Dicle gibi) benzer kirlilik riskleri taşıyor. Ayrıca, hızlı kentleşme ve yetersiz arıtma altyapısı, Türkiye’nin kıyı bölgelerinde de benzer krizlere yol açabilir. Bu vaka, uluslararası iş birliği ve altyapı yatırımlarının, sağlık ve turizm sektörlerini korumak için ne kadar kritik olduğunu gösteriyor.