Tayvan Cumhurbaşkanı Lai Ching-te, hükümetin 2027 yılı için rekor düzeyde savunma harcaması önerisini parlamentoya sunacağını açıkladı. Lai, başkent Taipei'de yaptığı konuşmada, Çin'in artan askeri baskısı karşısında adanın savunma kapasitesini güçlendirmenin öncelikleri olduğunu vurguladı. Söz konusu bütçe tasarısının, Tayvan'ın kendi savunma sanayisini geliştirmesine ve ABD'den tedarik edilen askeri teçhizatın modernizasyonuna odaklanacağı belirtiliyor.
Rekor Bütçe ve Savunma Stratejisi
Lai Ching-te'nin açıklamasına göre, 2027 yılı bütçesi, Tayvan tarihindeki en yüksek savunma harcamasını içerecek. Bu kapsamda, yerli savunma sanayisinin desteklenmesi, insansız hava araçları ve deniz savunma sistemleri gibi yeni nesil teknolojilere yatırım yapılması planlanıyor. Ayrıca, ABD'den satın alınan silah sistemlerinin bakımı ve modernizasyonu için de ödenek ayrılması öngörülüyor.
Tayvan hükümeti, son yıllarda Çin'in Tayvan Boğazı'ndaki askeri tatbikatlarını ve hava sahası ihlallerini artırması üzerine savunma harcamalarını kademeli olarak yükseltiyor. Geçtiğimiz yıl açıklanan bütçede savunma harcamaları gayri safi yurt içi hasılanın (GSYİH) yüzde 2,5'ine ulaşmıştı. Yeni teklifle bu oranın daha da artması bekleniyor.
Bölgesel ve Küresel Boyut
Tayvan'ın savunma bütçesini artırması, yalnızca ada için değil, tüm Asya-Pasifik bölgesi için kritik bir gelişme. Çin, Tayvan'ı kendi toprağı olarak görüyor ve adanın bağımsızlık yönündeki adımlarına sert tepki gösteriyor. Pekin yönetimi, Tayvan'a yönelik askeri baskısını sürdürürken, Washington da adaya verdiği desteği artırıyor. Bu durum, Tayvan Boğazı'nı dünyanın en olası çatışma bölgelerinden biri haline getiriyor.
Uzmanlar, Tayvan'ın savunma harcamalarındaki artışın bölgesel güç dengesini değiştirebileceğini belirtiyor. ABD'nin Hint-Pasifik stratejisi çerçevesinde Tayvan'a verdiği desteğin süreceği, Japonya ve Avustralya gibi müttefiklerin de Tayvan'ın savunma kapasitesini güçlendirme çabalarına destek olabileceği ifade ediliyor. Ancak Çin, bu tür adımların bölgede istikrarsızlığı artırdığını ve 'yeniden birleşme' hedefinden vazgeçmeyeceğini açıkça dile getiriyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Tayvan'daki bu gelişme, Türkiye'nin savunma sanayisindeki benzer arayışlarıyla paralellik gösteriyor. Türkiye, kendi savunma sanayisini geliştirme ve dışa bağımlılığı azaltma politikası izlerken, Tayvan'ın da yerli üretime ağırlık vermesi dikkat çekiyor. Bölgesel olarak bakıldığında, Tayvan Boğazı'ndaki gerginlik, küresel ticaret yollarını etkileyebilecek potansiyele sahip; bu da Türkiye gibi dış ticarete bağımlı ülkeler için risk oluşturuyor. Ayrıca, Çin-ABD rekabetindeki bu tırmanış, Türkiye'nin de içinde bulunduğu Avrasya denklemini dolaylı olarak etkileyebilir. Bu nedenle, gelişmelerin yakından takip edilmesi, Türk dış politikası açısından stratejik bir önem taşıyor.
