Suudi Arabistan öncülüğündeki askeri koalisyon, Yemen'in başkenti Sana yakınlarında bir yakıt deposunu hava saldırısıyla vurdu. Husiler, saldırıya Riyad ve Dammam kentlerini hedef alarak karşılık verecekleri tehdidinde bulundu. Saldırı, Yemen'deki çatışmanın bölgesel bir tırmanmaya dönüşme riskini artırdı.
Gelişmenin arka planı
Suudi Arabistan öncülüğündeki koalisyon, 2015 yılından bu yana Husilere karşı Yemen hükümetini desteklemek için askeri operasyonlar düzenliyor. Son saldırı, başkent Sana'nın kuzeyindeki bir yakıt deposunu hedef aldı. Koalisyon sözcüsü, tesisin Husiler tarafından askeri amaçlarla kullanıldığını iddia etti. Husiler ise tesisin sivil halka yakıt sağladığını belirterek saldırıyı kınadı. Saldırıda can kaybı olup olmadığına dair henüz resmi bir açıklama yapılmadı. Ancak yerel kaynaklar, depoda büyük çapta maddi hasar meydana geldiğini bildiriyor.
Husilerin askeri sözcüsü Yahya Saree, yaptığı açıklamada, "Suudi rejimi, Yemen halkına yönelik saldırılarının bedelini ağır ödeyecek. Riyad ve Dammam'daki hassas hedefleri vurmaktan çekinmeyeceğiz" dedi. Bu tehdit, Husilerin son aylarda artan füze ve insansız hava aracı kapasitesini gözler önüne seriyor. Suudi Arabistan, daha önce Husilerin benzer saldırılarını çoğunlukla hava savunma sistemleriyle engellediğini açıklamıştı. Ancak uzmanlar, Husilerin elindeki silahların menzilinin ve isabet kabiliyetinin geliştiğine dikkat çekiyor.
Yemen'de yıllardır süren iç savaş, büyük bir insani krize yol açtı. Birleşmiş Milletler'e göre, ülke nüfusunun yüzde 80'i insani yardıma muhtaç durumda. Yakıt depolarının vurulması, zaten kısıtlı olan enerji arzını daha da kötüleştirebilir ve sivil halkın günlük yaşamını olumsuz etkileyebilir. Uluslararası yardım kuruluşları, saldırıların sivil altyapıyı hedef almasının insani krizi derinleştireceği uyarısında bulunuyor.
Bölgesel ve küresel boyut
Suudi Arabistan ile Husiler arasındaki çatışma, Orta Doğu'da vekalet savaşlarının bir parçası olarak görülüyor. Husiler, İran tarafından desteklenirken, Suudi Arabistan ve müttefikleri ABD ve diğer Batılı ülkelerden destek alıyor. Bu saldırı, İran ile Suudi Arabistan arasındaki gerilimi artırabilir. Bölgede petrol arz güvenliği açısından da endişeler var. Husilerin Suudi petrol tesislerine yönelik olası saldırıları, küresel petrol fiyatlarında dalgalanmalara yol açabilir. 2019'da Husi saldırıları sonucu Suudi Arabistan'ın petrol üretiminin yarısı geçici olarak durmuş ve fiyatlar sert yükselmişti.
Uluslararası toplum, Yemen'deki çatışmanın sona erdirilmesi için çeşitli girişimlerde bulunuyor. BM, taraflar arasında ateşkes sağlanması ve siyasi çözüm için çaba harcıyor. Ancak son saldırı, barış sürecini olumsuz etkileyebilir. ABD Dışişleri Bakanlığı, taraflara itidal çağrısında bulunarak sivil altyapıya yönelik saldırıların kabul edilemez olduğunu vurguladı. Rusya ve Çin de benzer açıklamalarla gerilimin düşürülmesini istedi.
Suudi Arabistan'ın Yemen politikası, Veliaht Prens Muhammed bin Selman'ın reform gündeminin gölgesinde şekilleniyor. Ülke, ekonomik çeşitlendirme ve Vizyon 2030 hedeflerine odaklanmış durumda. Uzun süredir devam eden Yemen savaşı, Suudi bütçesi üzerinde ciddi bir yük oluşturuyor ve uluslararası alanda itibar kaybına neden oluyor. Bu nedenle Riyad, bir süredir Husilerle diyalog kanalları arıyor. Ancak son tırmanma, olası müzakereleri zorlaştırabilir.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, Yemen krizinde taraflara eşit mesafede durmayı ve diplomatik çözümü desteklemeyi tercih ediyor. Suudi koalisyonunun saldırısı ve Husi tehditleri, bölgesel istikrarsızlığı artırarak Türkiye'nin güvenlik çevresini olumsuz etkiliyor. Özellikle Kızıldeniz ve Aden Körfezi'ndeki tırmanma, Türkiye'nin deniz ticaret yolları ve enerji arz güvenliği açısından risk oluşturuyor. Türkiye, Suudi Arabistan ile ilişkilerini normalleştirme sürecinde; Yemen savaşının uzaması, bu süreci zorlaştırabilir. Ayrıca, Husilerin Suudi kentlerini hedef alma tehdidi, bölgede yeni bir çatışma dalgasının habercisi olabilir. Türkiye'nin, ateşkes ve siyasi çözüm için daha aktif diplomasi yürütmesi ve insani yardımları artırması faydalı olacaktır.