Suudi Arabistan, Kasım ayında Riyad'da düzenlenmesi planlanan Birleşmiş Milletler (BM) Dünya Veri Forumu ile Suudi İstatistik Forumu'nu 2027 yılına ertelediğini açıkladı. Suudi Arabistan Genel İstatistik Otoritesi, ABD merkezli sosyal medya şirketi X üzerinden yaptığı yazılı açıklamada, kararın “koordinasyon içinde” alındığını belirtti. Erteleme kararı, Yemen'deki Husi saldırılarının bölgede yarattığı güvenlik endişeleriyle ilişkilendiriliyor. Forum, küresel veri ve istatistik topluluğunu bir araya getiren önemli bir etkinlik olarak biliniyordu.
Kararın Arka Planı ve Resmi Açıklama
Suudi Genel İstatistik Otoritesi'nin açıklaması, ülkenin uluslararası etkinliklere ev sahipliği yapma konusundaki kararlılığını korumakla birlikte, mevcut güvenlik koşullarının göz önünde bulundurulduğunu gösteriyor. Açıklamada, ertelemenin gerekçesi olarak Husi saldırılarına atıfta bulunulmasa da, kararın arka planında Yemen'den gelen füze ve insansız hava aracı saldırılarının etkili olduğu değerlendiriliyor. BM Dünya Veri Forumu, ilk kez 2018'de Dubai'de, ardından 2020'de Bern'de ve 2022'de Hangzhou'da düzenlenmişti. 2024 yılı için planlanan etkinlik, pandemi sonrası toparlanma sürecinde küresel istatistik işbirliğini güçlendirmeyi amaçlıyordu. Ancak Suudi yetkililer, kasım ayında yapılması öngörülen forumu 2027'ye erteleyerek, bölgesel istikrarsızlığın uluslararası toplantılara gölge düşürmesini engellemek istedi.
Husi isyancılar, 2014'ten bu yana Yemen'in başkenti Sanaa ve çevresini kontrol altında tutuyor. Suudi Arabistan öncülüğündeki koalisyon, 2015'ten beri Husi'lere karşı operasyon düzenliyor. Son aylarda Husi'lerin Suudi topraklarına yönelik saldırıları arttı. Özellikle Riyad ve Cidde gibi büyük şehirleri hedef alan balistik füze ve İHA saldırıları, ülkedeki uluslararası etkinliklerin güvenliği konusunda soru işaretleri yaratmıştı. Suudi yetkililer, hava savunma sistemlerini güçlendirse de, sivil yerleşim alanlarına yönelik saldırılar zaman zaman can kaybına yol açıyor. Bu durum, büyük ölçekli uluslararası toplantıların güvenliğini riske atıyor.
Bölgesel ve Küresel Boyut
BM Dünya Veri Forumu, istatistik alanında küresel işbirliğini geliştirmek, veri okuryazarlığını artırmak ve sürdürülebilir kalkınma hedefleri için veri üretimini güçlendirmek amacıyla düzenleniyor. Forum, hükümetler, uluslararası kuruluşlar, akademisyenler ve özel sektör temsilcilerini bir araya getiriyor. Etkinliğin 2027'ye ertelenmesi, küresel istatistik gündeminde bir boşluk yaratabilir. Suudi Arabistan, Vizyon 2030 kapsamında ekonomik çeşitlendirme ve uluslararası etkinliklere ev sahipliği yapma konusunda iddialı adımlar atıyor. Ancak güvenlik sorunları, bu hedeflerin önünde engel teşkil ediyor. Erteleme, Suudi Arabistan'ın bölgesel bir güç merkezi olma çabalarına gölge düşürebilir.
Husi saldırıları, yalnızca Suudi Arabistan'ı değil, bölgedeki diğer ülkeleri de etkiliyor. Birleşik Arap Emirlikleri ve Bahreyn gibi ülkeler de zaman zaman Husi saldırılarına maruz kalıyor. Bu durum, Körfez ülkelerinin güvenlik işbirliğini derinleştirmesine yol açıyor. Öte yandan, BM ve uluslararası toplum, Yemen'deki çatışmanın siyasi çözümü için çaba harcıyor. Ancak Husi saldırıları, barış sürecini olumsuz etkiliyor. Forumun ertelenmesi, uluslararası toplumun Yemen krizine yönelik endişelerini artırabilir.
Suudi Arabistan'ın kararı, aynı zamanda Kovid-19 sonrası dönemde uluslararası etkinlik takviminde yaşanan aksaklıkların bir parçası olarak da görülebilir. Pandemi nedeniyle birçok etkinlik sanal ortama taşınmış, ardından yüz yüze toplantılara dönüş başlamıştı. Ancak bölgesel güvenlik sorunları, bu dönüşü sekteye uğratıyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Suudi Arabistan'ın BM Dünya Veri Forumu'nu ertelemesi, Türkiye'nin bölgesel istikrar ve enerji güvenliği açısından yakından takip ettiği bir gelişme. Husi saldırıları, Kızıldeniz ve Basra Körfezi'ndeki deniz ticaret yollarını tehdit ederek küresel tedarik zincirlerini ve enerji fiyatlarını etkiliyor. Türkiye, Suudi Arabistan ile son dönemde ilişkilerini normalleştirme sürecinde. Erteleme, Riyad'ın güvenlik endişelerini gözler önüne sererken, Türkiye'nin bölgede arabuluculuk rolü üstlenme potansiyelini artırabilir. Ayrıca, Türk istatistik kurumları ve akademisyenleri için forum, uluslararası işbirliği ve veri paylaşımı açısından önemli bir platformdu. Erteleme, bu tür etkileşimleri geciktirebilir. Türkiye, Yemen krizinin çözümü için diplomatik çabalara destek vermeye devam ediyor.
