İngiltere'de Başbakan Keir Starmer'ın hükümet içindeki artan baskı ve değişen siyasi atmosfer nedeniyle istifa takvimini açıklamasına yönelik işaretler giderek güçleniyor. BBC siyaset muhabirleri Henry Zeffman ve Nick Eardley'in aktardığına göre, İşçi Partisi hükümetinde son haftalarda yaşanan gelişmeler, başbakanın görev süresinin sonuna yaklaşıldığına dair spekülasyonları körüklüyor. Starmer'in kendi partisi içinden gelen memnuniyetsizlikle karşı karşıya olduğu, özellikle ekonomik iyileşme vaatlerinin karşılık bulmaması ve kamu hizmetlerindeki aksaklıkların eleştirileri artırdığı belirtiliyor. Başbakanlık kaynakları ise resmi bir açıklama yapmazken, kulislerde Starmer'ın önümüzdeki haftalarda bir yol haritası çizmesinin beklendiği konuşuluyor.
Hükümet içindeki hava değişiyor
BBC'nin Westminster kulislerinden edindiği izlenimlere göre, son birkaç hafta içinde hükümet içindeki hava belirgin şekilde değişti. Starmer'ın geçen yılki genel seçim zaferinin ardından başlattığı reform süreci, beklenen hızda ilerleyemedi. Özellikle Ulusal Sağlık Sistemi'ndeki (NHS) kriz, eğitim yatırımlarının yetersiz kalması ve konut fiyatlarındaki artış, başbakanın popülaritesini olumsuz etkiledi. Parti içindeki muhalif kanat, Starmer'ın seçim vaatlerini yerine getiremediğini savunarak daha radikal adımlar atılmasını talep ediyor. Bu baskının, başbakanı istifa takvimini açıklamaya ittiği yorumları yapılıyor. Ancak Starmer'ın ofisi, bu iddiaları doğrulamazken, başbakanın gündeminin yoğun olduğu ve çalışmalarına devam ettiği vurgulanıyor.
Uzmanlara göre, Starmer'ın erken istifa kararı İşçi Partisi içinde yeni bir liderlik yarışına kapı aralayabilir. Partinin sol ve merkez kanatları arasında zaten var olan gerilim, bu süreçte daha da belirginleşebilir. Olası adaylar arasında Maliye Bakanı Rachel Reeves, Dışişleri Bakanı David Lammy ve daha önce parti liderliğine aday olan Lisa Nandy'nin ismi geçiyor. Reeves'in ekonomi yönetimindeki başarısı, Lammy'nin ise uluslararası alandaki temsiliyeti öne çıkarken, Nandy'nin taban desteği dikkat çekiyor.
Bölgesel ve küresel boyut
Starmer'ın istifasının İngiltere'nin uluslararası pozisyonu üzerinde önemli etkileri olabilir. Ukrayna'nın desteklenmesi, Brexit sonrası AB ile ilişkilerin normalleştirilmesi ve iklim değişikliği politikaları gibi konularda İngiltere'nin tutumu, yeni liderle birlikte şekillenecek. Starmer, selefi Boris Johnson ve Liz Truss dönemlerinin aksine, AB ile daha yapıcı bir diyalog kurmuş ve Ukrayna'ya askeri yardım konusunda kararlı bir tutum sergilemişti. Ancak yeni liderin bu politikaları sürdürüp sürdürmeyeceği belirsiz. Avrupa ülkeleri ve ABD, İngiltere'deki siyasi istikrarı yakından izlerken, olası bir erken seçim senaryosu da gündeme gelebilir. İngiltere'de siyasi krizlerin derinleşmesi, küresel piyasaları da etkileyebilir; sterlin döviz kurlarında dalgalanma yaşanabilir.
Türkiye Açısından Değerlendirme
İngiltere'deki siyasi değişim, Türkiye açısından iki boyutlu bir öneme sahip. Birincisi, Starmer hükümeti döneminde Türkiye-İngiltere ticari ilişkileri Brexit sonrası imzalanan serbest ticaret anlaşması çerçevesinde gelişme göstermişti. Yeni liderin bu anlaşmayı genişletme veya revize etme yönünde bir adım atması mümkün. İkincisi, İngiltere'nin Doğu Akdeniz ve Kıbrıs politikaları Türkiye'nin çıkarlarıyla doğrudan ilintili. Starmer'ın Kıbrıs konusunda daha dengeli bir yaklaşım sergilediği gözlemlenmişti. Yeni hükümetin bu politikaları sürdürmesi, Türkiye-İngiltere ilişkilerinin seyri açısından belirleyici olacak. Ayrıca, İngiltere'de siyasi istikrarsızlık, Türkiye'nin Avrupa Birliği ile ilişkilerini de dolaylı yoldan etkileyebilir.