Somaliland özerk bölgesinin Cumhurbaşkanı Abdirahman Mohamed Abdullahi, Pazar günü İsrail’e ilk resmi ziyaretini gerçekleştirdi. Ziyaret kapsamında Abdullahi’nin, bölgenin Kudüs’teki büyükelçiliğinin resmî açılışını yapması bekleniyor. İsrail Cumhurbaşkanı Isaac Herzog, sosyal medya hesabından Abdullahi ile görüşmesine ait fotoğrafları paylaşarak bu tarihî adımı duyurdu. Görüşmede iki ülke arasındaki diplomatik ve ekonomik ilişkilerin güçlendirilmesi ele alındı.
Somali’den ayrılan bölgenin bağımsızlık arayışı ve İsrail bağlantısı
Somaliland, 1991 yılında Somali’den tek taraflı olarak bağımsızlığını ilan etmiş, ancak uluslararası toplum tarafından tanınmamış bir bölgedir. Kendi yönetimine, bayrağına ve ordusuna sahip olan Somaliland, diplomatik tanınma için çeşitli ülkelerle ilişkilerini geliştirmeye çalışıyor. İsrail, daha önce Somaliland ile bağlarını güçlendirme sinyalleri vermişti. 2020 yılında İsrail ile Somaliland arasında, su yönetimi ve tarım teknolojileri gibi alanlarda iş birliği protokolleri imzalanmıştı. Abdullahi’nin Kudüs ziyareti, bu ilişkilerin somut bir adıma dönüştüğünü gösteriyor. Cumhurbaşkanı Herzog, toplantıda iki ülke arasındaki bağların derinleştirilmesi konusunda mutabık kaldıklarını belirtti.
Bölgesel ve küresel yansımalar: Afrika Boynuzu’nda yeni dengeler
Somaliland’ın Kudüs’te büyükelçilik açması, Afrika Boynuzu’nda ve genel olarak Arap-İsrail ilişkilerinde önemli bir gelişme olarak değerlendiriliyor. İsrail’in, İbrahim Anlaşmaları çerçevesinde Körfez ülkeleriyle normalleşme sürecine benzer şekilde, Afrika’da da nüfuz alanını genişletmeye çalıştığı yorumları yapılıyor. Diğer yandan Somali yönetimi, Somaliland’ın tek taraflı bağımsızlık girişimlerini tanımadığı için bu adımı tepkiyle karşılayabilir. Bölgede Etiyopya, Kenya ve Cibuti gibi aktörlerin de süreci yakından izlediği belirtiliyor. Uzmanlar, bu ziyaretin İsrail’in Afrika Boynuzu’ndaki diplomatik ağırlığını artırmasına ve Somaliland’a uluslararası alanda meşruiyet kazandırmasına katkı sağlayabileceğini ifade ediyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, Somali ile köklü bağlara sahip ve Doğu Afrika’daki etkinliğini artırmayı hedefleyen bir ülke olarak Somaliland-İsrail yakınlaşmasını dikkatle izlemektedir. Ankara, Mogadişu ile askerî ve ekonomik iş birliğini derinleştirirken, Somaliland’ın bağımsızlığını tanımamakta ve Somali’nin toprak bütünlüğünü desteklemektedir. İsrail’in Somaliland’daki varlığı, Türkiye’nin bölgedeki etkisini dengeleyebilecek bir unsur olarak görülebilir. Ayrıca, Kudüs’ün statüsü konusunda hassas olan Türkiye’nin, bir Müslüman ülkenin parçası olarak kabul edilen Somaliland’ın Kudüs’te temsilcilik açmasına tepki göstermesi muhtemeldir. Bu gelişme, Türkiye’nin hem Somali ile ilişkilerini hem de Filistin politikasını yakından ilgilendiren bir boyut taşımaktadır.
