Somaliland Devlet Başkanı Muse Bihi Abdi, ülkesinden bir İsrail'e yapılan ilk resmi ziyaret kapsamında Tel Aviv'de bulunuyor. Ziyaret, uluslararası alanda tanınmayan Somaliland'ın egemenlik arayışında önemli bir diplomatik adım olarak değerlendiriliyor. Abdi, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ve diğer üst düzey yetkililerle bir araya gelirken, görüşmelerde ikili ilişkiler, güvenlik işbirliği ve ekonomik ortaklık konularının ele alındığı bildirildi.
Ziyaretin Arka Planı ve Hedefleri
1991'de Somali'den tek taraflı bağımsızlığını ilan eden Somaliland, bugüne kadar hiçbir Birleşmiş Milletler üyesi ülke tarafından tanınmış değil. Bununla birlikte, bölgede istikrarlı yönetimi ve demokratik geçişleriyle dikkat çeken Somaliland, uluslararası meşruiyet kazanmak için çeşitli devletlerle ilişkilerini geliştirmeye çalışıyor. İsrail, Afrika kıtasında nüfuzunu artırmak ve İran'ın bölgedeki faaliyetlerini dengelemek amacıyla Somaliland gibi potansiyel ortaklarla bağları güçlendirme stratejisi izliyor. Ziyaret sırasında Abdi, İsrail’den savunma ve teknoloji alanında destek beklediklerini, ayrıca tarım ve su yönetimi konularında işbirliği yapmak istediklerini belirtti. İsrail tarafı ise Somaliland'ın Kızıldeniz kıyısındaki stratejik konumuna ve bölgede terörle mücadeledeki rolüne vurgu yaptı.
Bölgesel ve Küresel Boyut
Bu ziyaret, Afrika Boynuzu'ndaki güç dengelerini etkileyebilecek potansiyele sahip. Somali hükümeti, Somaliland'ın bağımsızlık girişimlerine şiddetle karşı çıkarken, İsrail ile yapılan bu temasın Mogadişu'yu rahatsız etmesi bekleniyor. Öte yandan, İsrail'in Birleşik Arap Emirlikleri ve Bahreyn ile normalleşme süreci (Abraham Anlaşmaları) sonrası Afrika'da yeni müttefikler kazanma çabası, bu ziyareti daha anlamlı kılıyor. Suudi Arabistan ve Mısır gibi bölgesel güçler de Kızıldeniz güvenliği açısından Somaliland'ı önemsiyor. İsrail'in, Somaliland'ın kuzeyindeki Berbera limanını genişletme projelerine ilgi duyduğu ve bu sayede Hint Okyanusu'na doğrudan erişim sağlayabileceği konuşuluyor. Bu durum, Cibuti ve Yemen'deki çatışmalar bağlamında stratejik bir önem kazanıyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, Somali ile güçlü tarihi, dini ve ekonomik bağlara sahiptir. Mogadişu'da büyükelçilik ve askeri üs bulunduran Türkiye, Somali'nin toprak bütünlüğünü desteklemektedir. Bu nedenle, Somaliland'ın İsrail ile yakınlaşması, Ankara'nın bölgedeki dengeleri yeniden değerlendirmesine neden olabilir. Türkiye, İsrail ile son yıllarda ilişkilerini normalleştirme eğiliminde olsa da, Somaliland'ın tanınmaması yönündeki Somali politikasını sürdüreceği tahmin ediliyor. Ayrıca, Türkiye'nin Katar ile olan yakın ilişkisi ve Doğu Afrika'daki yatırımları düşünüldüğünde, bu gelişmenin Ankara'yı doğrudan etkilemesi beklenmese de, bölgesel rekabet bağlamında izlenmesi gereken bir konu olduğu söylenebilir.
