Ukrayna parlamentosu, enerji sektöründe uzun yıllar üst düzey yöneticilik yapan Serhii Koretskyi'yi ülkenin yeni başbakanı olarak onayladı. 48 yaşındaki Koretskyi, Rusya ile savaşın başlangıcından bu yana göreve gelen üçüncü başbakan oldu. Enerji altyapısının Rus saldırılarıyla ağır hasar gördüğü bir dönemde göreve başlayan Koretskyi'nin öncelikli hedefi, enerji sektörünün yeniden inşası ve reformu olarak belirtiliyor. Yeni başbakan, daha önce Ukrayna'nın en büyük özel enerji şirketlerinden birinin CEO'su olarak görev yapmıştı.
Koretskyi'nin kariyeri ve seçim süreci
Koretskyi, Ukrayna'nın enerji sektöründe 20 yılı aşkın deneyime sahip. 2000'li yılların başında Ukrayna'nın en büyük doğalgaz şirketlerinden birinde yöneticilik yapmaya başlayan Koretskyi, özellikle yenilenebilir enerji yatırımlarıyla tanınıyor. Savaş öncesinde ülkenin enerji bağımsızlığı üzerine çalışmalar yürüten Koretskyi, 2022'de Rusya'nın işgalinden sonra enerji altyapısını koruma çabalarına liderlik etti. Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy, Koretskyi'nin atamasını "enerji cephesinde yeni bir dönemin başlangıcı" olarak nitelendirdi. Parlamentoda yapılan oylamada Koretskyi, 450 sandalyeli mecliste 280 oy alarak güvenoyu aldı.
Yeni başbakanın önünde zorlu bir dönem var. Rus ordusu, son aylarda Ukrayna'nın enerji santrallerine ve elektrik şebekesine yönelik saldırılarını artırdı. Ülke genelinde sık sık planlı elektrik kesintileri uygulanırken, birçok bölge günde 8-10 saat elektrik alamıyor. Koretskyi, göreve başlar başlamaz enerji tesislerinin korunması için ek hava savunma sistemleri talep etti ve Batılı müttefiklerden bu konuda acil yardım çağrısında bulundu.
Bölgesel ve küresel boyut
Koretskyi'nin atanması, sadece Ukrayna'nın iç siyasetini değil, aynı zamanda Avrupa enerji güvenliğini de yakından ilgilendiriyor. Ukrayna, Rus gazının Avrupa'ya transit geçişinde stratejik bir konuma sahip. Savaş öncesinde Avrupa'nın doğalgaz ihtiyacının yaklaşık yüzde 40'ı Rusya'dan karşılanırken, bu oran yaptırımlar ve Ukrayna üzerinden transitin azalmasıyla yüzde 15'e kadar düştü. Ancak Ukrayna'daki enerji altyapısının çökmesi, komşu ülkelerde de enerji fiyatlarının yükselmesine neden oluyor. AB yetkilileri, yeni başbakanın enerji sektöründeki tecrübesinin Ukrayna'nın AB entegrasyon sürecine katkı sağlayacağını düşünüyor.
Rusya ise Koretskyi'nin atanmasına temkinli yaklaşıyor. Kremlin Sözcüsü Dmitriy Peskov, "Ukrayna'da herhangi bir hükümet değişikliğinin savaşın gidişatını etkilemeyeceğini, Moskova'nın hedeflerinin değişmediğini" söyledi. Öte yandan, ABD ve NATO yetkilileri yeni başbakanın Batı yanlısı tutumunun süreceğini ve Ukrayna'ya askeri ve ekonomik desteğin devam edeceğini belirtiyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Koretskyi'nin başbakan olması, Türkiye'nin Ukrayna ile enerji alanındaki işbirliğini doğrudan ilgilendiriyor. Türkiye, savaşın başından beri Ukrayna'yla savunma sanayi ve enerji alanlarında işbirliğini sürdürüyor. Yeni başbakanın enerji reformları, Türk şirketlerinin Ukrayna'da yenilenebilir enerji yatırımları için fırsatlar sunabilir. Ayrıca, Ukrayna'nın enerji altyapısının yeniden inşası ihalesi, Türk müteahhitlik firmalarının ilgisini çekecek. Bölgesel ölçekte ise, Ukrayna'nın enerji istikrarı Karadeniz’de güvenlik dengelerini etkileyebilir. Ankara, bu süreçte Kiev'le yakın diyalog halinde olmayı sürdürecektir.