Suriye'nin başkenti Şam'da 7 Temmuz 2025 tarihinde meydana gelen ve en az 12 kişinin ölümüne, 30'dan fazla kişinin yaralanmasına yol açan bombalı saldırılarla ilgili ön inceleme sonuçları açıklandı. Suriye güvenlik yetkilileri tarafından yapılan açıklamada, saldırıyı düzenleyen hücrenin El-Kaide bağlantılı Irak Şam İslam Devleti (IŞİD) ile bağlantılı olduğu belirtildi. Yetkililer, hücre üyelerinden birinin izini sürmeyi başardıklarını ve yapılan sorgulamalar neticesinde örgütle bağlantının tespit edildiğini ifade etti. Saldırı, ülkede yıllardır süren iç savaşın ardından göreceli bir sükunetin sağlandığı bir dönemde meydana gelmesi nedeniyle dikkat çekmişti.
Saldırının detayları ve soruşturma
7 Temmuz sabahı Şam'ın merkezinde bulunan bir askeri kontrol noktası ve yakınındaki bir pazar yerinde peş peşe patlamalar yaşanmıştı. İlk patlamanın bir intihar bombacısı tarafından gerçekleştirildiği, ikinci patlamanın ise bir araç bombası olduğu bildirilmişti. Suriye resmi haber ajansı SANA, saldırılarda çoğu sivil olmak üzere 12 kişinin hayatını kaybettiğini, aralarında güvenlik güçlerinin de bulunduğu 30'dan fazla kişinin yaralandığını duyurmuştu. Olay yerine çok sayıda ambulans ve güvenlik ekibi sevk edilmiş, bölgede geniş güvenlik önlemleri alınmıştı. Saldırının hemen ardından başlatılan soruşturma kapsamında güvenlik güçleri, kent genelinde operasyonlar düzenlemiş ve şüphelileri gözaltına almıştı.
Suriye İçişleri Bakanlığı'ndan yapılan yazılı açıklamada, ele geçirilen belgeler ve dijital materyallerin incelenmesi sonucunda hücrenin IŞİD ile bağlantılı olduğunun tespit edildiği kaydedildi. Açıklamada, "Yapılan ön incelemeler, 7 Temmuz saldırılarından sorumlu terör hücresinin IŞİD'e bağlı olduğunu göstermektedir. Hücre üyelerinden birinin yakalanması ve ifadesi, örgütün Şam'da yeni bir hücre yapılanması oluşturduğunu ortaya koymuştur" denildi. Yetkililer, soruşturmanın derinleştirildiğini ve diğer hücre üyelerinin yakalanması için çalışmaların sürdüğünü belirtti.
IŞİD'in Suriye'de yeniden canlanma çabaları
IŞİD, 2014-2017 yılları arasında Suriye ve Irak topraklarında geniş bir alanı kontrol etmiş, ancak uluslararası koalisyon güçlerinin müdahalesiyle topraklarını büyük ölçüde kaybetmişti. Örgüt, 2019 yılında Suriye'nin doğusundaki son kalesi El-Bağuz'dan çıkarılmış ve halifeliği sona ermişti. Ancak örgüt, son yıllarda özellikle Suriye çölünde ve ülkenin doğu bölgelerinde gerilla taktiğiyle saldırılar düzenlemeye devam ediyor. Suriye İnsan Hakları Gözlemevi'ne göre, 2024 yılında IŞİD'in düzenlediği saldırılarda yüzlerce asker ve sivil hayatını kaybetti. Uzmanlar, örgütün uyuyan hücreler aracılığıyla şehir merkezlerinde de eylem kapasitesine sahip olduğunu belirtiyor.
Şam'daki saldırı, aynı zamanda Suriye rejiminin ülke genelinde kontrolü sağlama iddiasını da zedeliyor. Beşşar Esad yönetimi, iç savaşın büyük bölümünde muhalif gruplara karşı mücadele etmiş, Rusya ve İran'ın desteğiyle ülkenin büyük kısmını yeniden ele geçirmişti. Ancak IŞİD'in varlığı ve saldırı kapasitesi, rejimin güvenlik zaafiyetini gözler önüne seriyor. Özellikle başkent Şam'da böyle bir saldırının gerçekleşmesi, rejimin istihbarat ve güvenlik birimlerinin etkinliğini sorgulatıyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Bu saldırı, Türkiye'nin de yakından takip ettiği bir bölgede IŞİD'in yeniden canlanma potansiyelini göstermektedir. Türkiye, geçmişte IŞİD'in hedefi olmuş ve örgüte karşı askeri operasyonlar düzenlemiştir. Suriye'de IŞİD'in güç kazanması, Türkiye'nin güney sınırında yeni bir tehdit oluşturabilir. Ayrıca, Suriye'deki istikrarsızlık Türkiye'ye yönelik düzensiz göç dalgalarını tetikleyebilir. Türkiye'nin, IŞİD'in Suriye'deki faaliyetlerini yakından izlemesi ve gerektiğinde sınır güvenliğini artırması beklenir. Öte yandan, bu tür saldırılar Suriye rejiminin meşruiyetini sorgulatırken, Türkiye'nin Suriye politikasında rejimle normalleşme çabalarını da etkileyebilir. IŞİD tehdidinin devam etmesi, terörle mücadelede uluslararası iş birliğinin önemini bir kez daha vurgulamaktadır.
