Rusya, başkent Moskova'da Kolektif Güvenlik Anlaşması Örgütü (KGAÜ) üyesi ülkelerin dışişleri bakanlarını bir araya getirdi. Toplantıda, örgütün uyuşturucuyla mücadele stratejisi taslağı onaylanırken, üst düzey yetkililer Avrasya'da yeniden canlanan silahlanma yarışı ve artan güvenlik risklerine dikkat çekti. KGAÜ, Rusya, Belarus, Ermenistan, Kazakistan, Kırgızistan ve Tacikistan'dan oluşuyor. Toplantıya ev sahipliği yapan Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov, ittifakın bölgesel istikrar için önemini vurguladı.
Gelişmenin Arka Planı
KGAÜ Dışişleri Bakanları Konseyi toplantısı, örgütün kuruluşundan bu yana düzenli olarak gerçekleştirilen bir dizi toplantının sonuncusu oldu. Bu yılki toplantı, özellikle Afganistan'daki güvenlik durumunun kötüleşmesi ve Orta Asya'da artan uyuşturucu kaçakçılığı tehdidi bağlamında kritik öneme sahipti. Onaylanan uyuşturucuyla mücadele stratejisi, üye ülkeler arasında istihbarat paylaşımı ve ortak operasyonları öngörüyor. Ayrıca, Rusya'nın Ukrayna savaşı nedeniyle Batı ile yaşadığı gerilim, KGAÜ'nün rolünü daha da belirginleştiriyor. Lavrov, toplantı sonrası yaptığı açıklamada, ittifakın savunma kapasitesinin artırılması gerektiğini belirtti.
Toplantıda ayrıca, KGAÜ'ye bağlı Kolektif Barış Gücü'nün mevcut durumu ve olası krizlere müdahale mekanizmaları ele alındı. Ermenistan ve Azerbaycan arasındaki sınır anlaşmazlıkları da gündeme gelirken, üye ülkeler arasındaki diğer bölgesel gerilimlerin çözümü için diplomasi yolları tartışıldı.
Bölgesel ve Küresel Boyut
KGAÜ toplantısı, Avrasya'da değişen güç dengeleri ve güvenlik dinamikleri açısından büyük önem taşıyor. Batı'nın yaptırımları altındaki Rusya, KGAÜ aracılığıyla Orta Asya ve Kafkaslar'daki etkisini pekiştirmeye çalışıyor. Ancak, üye ülkelerin Rusya'ya olan bağımlılığı konusunda artan endişeler var. Özellikle Kazakistan ve Kırgızistan, Çin ve AB ile daha dengeli ilişkiler kurma arayışında. Toplantıda onaylanan uyuşturucuyla mücadele stratejisi, Afgan kaynaklı uyuşturucu akışını engellemeyi hedefliyor. Ayrıca, yeniden canlanan silahlanma yarışı uyarısı, KGAÜ üyelerinin savunma harcamalarını artırmasına yol açabilir. Bu durum, bölgedeki diğer aktörler olan Çin, Hindistan ve ABD için de yeni güvenlik hesaplamaları anlamına geliyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, KGAÜ'ye üye olmasa da örgütle ilişkilerini sürdürmektedir. Özellikle Türk Devletleri Teşkilatı ile KGAÜ arasında Orta Asya'da ortak çıkarlar bulunmaktadır. KGAÜ'nün uyuşturucuyla mücadele stratejisi, Afganistan kaynaklı uyuşturucu kaçakçılığının Türkiye üzerinden Avrupa'ya geçişini engellemede dolaylı fayda sağlayabilir. Ayrıca, Rusya'nın Ukrayna savaşı sonrası KGAÜ'ye ağırlık vermesi, Türkiye'nin bölgedeki denge politikasını etkileyebilir. Ankara'nın KGAÜ ile işbirliği, özellikle terörle mücadele ve sınır güvenliği alanlarında fırsatlar sunarken, Rusya'ya bağımlılık konusunda dikkatli olması gerekmektedir.
