Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy ile doğrudan bir görüşme yapmak için şu anda herhangi bir neden olmadığını açıkladı. Putin’in bu çıkışı, iki ülke arasındaki savaşın üçüncü yılına yaklaşırken diplomasiye dair umutları zayıflatırken, taraflar arasındaki derin ayrışmayı bir kez daha gözler önüne serdi. Kremlin lideri, görüşmenin ancak belirli koşulların oluşması halinde mümkün olabileceğini ima etti.
Putin’in açıklamaları ve gerekçeleri
Rus lider, başkent Moskova’da düzenlenen bir basın toplantısında yaptığı konuşmada, “Şu anda Ukrayna Devlet Başkanı ile görüşmek için herhangi bir neden görmüyorum. Görüşme, esas meselelerde mutabakat sağlanmadan yapılamaz” ifadelerini kullandı. Putin, Zelenskiy’nin “meşruiyetini” de sorgulayarak, Ukrayna’daki seçimlerin ertelenmesini gerekçe gösterdi. Rusya, Ukrayna’da sıkıyönetim devam ederken seçim yapılamayacağını öne sürüyor; Kiev ise bunu işgalci bir ülkenin iç işlerine müdahalesi olarak nitelendiriyor.
Putin, ayrıca Ukrayna’nın barış müzakerelerine hazır olmadığını savundu: “Ukrayna tarafı, sahadaki gerçekleri kabul etmek istemiyor; biz ise görüşmelerin ancak yeni toprak reelpolitiğini tanıyarak mümkün olabileceğini düşünüyoruz.” Rusya, 2022’de ilhak ettiği dört bölgeyi kendi toprağı sayıyor ve Ukrayna’nın NATO üyeliğine karşı çıkıyor. Bu çerçevede Putin, Zelenskiy ile yüz yüze bir görüşmeyi “şu an için gereksiz” olarak nitelendirdi.
Savaşın seyri ve uluslararası tepkiler
Putin’in bu açıklaması, Ukrayna’nın doğusunda ve güneyinde çatışmaların yoğunlaştığı bir döneme denk geldi. Rus güçleri, Bahmut ve Avdiyivka civarında ilerleme kaydederken, Ukrayna da Herson ve Zaporijya yönünde karşı saldırı hazırlıkları yapıyor. Batılı ülkelerin Ukrayna’ya sağladığı askeri yardımların azalma eğilimine girmesi, Kiev’i zorlarken; Moskova, Çin ve Kuzey Kore ile ilişkilerini derinleştirerek yeni lojistik kaynaklar buluyor.
ABD ve Avrupa Birliği, Putin’in açıklamalarını “gerçek dışı” olarak nitelendirirken; Ukrayna Dışişleri Bakanlığı, Rusya’nın diyalog istemediğini ve savaşı sürdürmekte kararlı olduğunu belirtti. NATO Genel Sekreteri Jens Stoltenberg de, ittifakın Kiev’e desteğinin devam edeceğini yinelerken, müzakerelerin ancak Ukrayna’nın şartlarına göre yapılabileceğini söyledi.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, savaşın başından bu yana arabuluculuk girişimleriyle dikkat çekerken, Putin’in Zelenskiy ile görüşmeyi reddetmesi Ankara’nın çabalarını olumsuz etkileyebilir. Türkiye, Karadeniz Tahıl Koridoru gibi girişimlerle tarafları bir araya getirmiş, ancak barış görüşmeleri uzun süredir askıda. Putin’in tutumu, Türkiye’nin arabuluculuk rolünü sürdürme ihtimalini azaltırken, Karadeniz’deki güvenlik dengelerini de etkiliyor. Ankara, Rusya ile Ukrayna arasında dengeli bir politika izlemek zorunda; bu tür gelişmeler, Türkiye’nin hem diplomatik etkinliğini sınırlayabilir hem de enerji ve ticaret konularında ek riskler yaratabilir.
