Endonezya, 14 Şubat 2024'te düzenlenen genel seçimlerin ardından yeni bir döneme hazırlanıyor. Eski Savunma Bakanı ve özel kuvvetler komutanı Prabowo Subianto, geçici sonuçlara göre oyların yaklaşık yüzde 60'ını alarak cumhurbaşkanı seçildi. 72 yaşındaki Prabowo, geçmişte insan hakları ihlalleriyle anılan bir figürken, bu kez Instagram ve TikTok üzerinden yürüttüğü yumuşak imaj kampanyasıyla genç seçmenlerin desteğini kazandı.
Geçmişten günümüze: Askeri liderden siyasetçiye
Prabowo Subianto, Endonezya'nın 30 yıl süren Suharto diktatörlüğü döneminde ordu içinde yükseldi. 1998'de Suharto'nun devrilmesinin ardından, öğrenci aktivistlerin kaçırılması ve işkence görmesiyle ilgili suçlamalarla karşı karşıya kaldı. Prabowo bu suçlamaları reddetse de, ABD ve diğer ülkeler tarafından seyahat yasağı getirildi. Ordudan ihraç edildikten sonra iş dünyasına atıldı ve bir süre Ürdün'de sürgünde yaşadı.
2009 ve 2014'te cumhurbaşkanlığı seçimlerini kaybeden Prabowo, 2019'da yenilgiyi kabul etmeyerek seçim hilesi iddialarıyla sokakları karıştırdı. Ancak bu kez, rakibi ve şu anki Cumhurbaşkanı Joko Widodo'nun (Jokowi) desteğini alarak seçime girdi. Jokowi'nin oğlu Gibran Rakabuming Raka'yı başkan yardımcısı adayı olarak seçmesi, iktidar partisinin desteğini sağladı.
Seçim kampanyasında Instagram ve TikTok'u etkin kullanan Prabowo, 'güçlü lider' imajını bir kenara bırakarak 'sempatik büyükbaba' profili çizdi. Şarkı söylediği, dans ettiği ve torunlarıyla vakit geçirdiği videolar milyonlarca izlendi. Genç seçmenler, onu 'nasionalis' ve 'tecrübeli' bir figür olarak görürken, insan hakları geçmişi çoğu zaman göz ardı edildi.
Bölgesel ve küresel boyut
Endonezya, Güneydoğu Asya'nın en büyük ekonomisi ve dünyanın üçüncü büyük demokrasisi olarak kritik bir jeopolitik konuma sahip. Prabowo'nun zaferi, ülkenin iç ve dış politikasında önemli değişikliklere yol açabilir. Daha önce Çin karşıtı söylemlerle bilinen Prabowo, son dönemde Çin ile yakın ilişkiler kurdu ve Endonezya'nın Çin'in Kuşak ve Yol Projesi'ndeki rolünü vurguladı. Öte yandan ABD ile de dengeli bir ilişki sürdürmeyi hedefleyen Prabowo, Güney Çin Denizi'ndeki egemenlik iddialarında sert tutum sergileyebilir.
Ekonomik olarak, Prabowo'nun vaatleri arasında enerji gıda güvenliği, madencilik alanında yabancı yatırımların artırılması ve altyapı projelerinin devamı yer alıyor. Ancak geçmişteki askeri bağlantıları ve insan hakları sicili nedeniyle uluslararası yatırımcılar ve insan hakları örgütleri tedirgin. Yine de Jokowi döneminde sağlanan istikrar ve büyümenin devamı bekleniyor. Anakara Çin ile rekabet eden Asya-Pasifik bölgesinde Endonezya'nın tarafsız ama aktif bir dış politika izlemesi bekleniyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Endonezya, Türkiye'nin Güneydoğu Asya'daki en önemli ekonomik ve siyasi ortaklarından biridir. İki ülke arasındaki ticaret hacmi son yıllarda artış göstermiş, savunma sanayii alanında iş birliği derinleşmiştir. Prabowo'nun cumhurbaşkanı olması, Türkiye- Endonezya ilişkilerinde bir değişiklik yaratması beklenmemekle birlikte, iki ülke arasındaki savunma anlaşmaları ve İslam dünyasındaki ortak duruş gündemde kalacaktır. Ayrıca Endonezya'nın bölgesel istikrarı, Türkiye'nin Asya-Pasifik politikası açısından da önem taşımaktadır.
