Polonya Merkez Bankası (NBP), enflasyon oranında yaşanan beklenmedik düşüşün ardından art arda üçüncü ayda da politika faizini yüzde 5,75 seviyesinde sabit tutma kararı aldı. Ülkede yıllık enflasyon, Temmuz ayında yüzde 10,1’e gerileyerek piyasa beklentilerinin altında kaldı ve politika yapıcılar üzerindeki sıkılaştırma baskısını hafifletti. Karar, küresel merkez bankalarının faiz artırımlarına ara verdiği bir dönemde geldi.
Gelişmenin Arka Planı
Polonya ekonomisi, son iki yıldır çift haneli enflasyonla mücadele ediyordu. NBP, Haziran 2022’den bu yana faiz oranlarını 750 baz puan artırarak yüzde 6,75’e kadar yükseltmiş, ancak daha sonra Eylül 2023’te yüzde 0,25 indirimle faizi yüzde 6,50’ye çekmişti. Ardından gelen dört toplantıda faiz sabit tutulurken, enflasyonun yavaşlama sinyalleri dikkat çekiyor.
Polonya İstatistik Ofisi verilerine göre, Temmuz ayı enflasyonu yüzde 10,1 ile Haziran’daki yüzde 11,5’in altında kaldı. Ekonomistler, enerji fiyatlarındaki düşüş ve baz etkisinin enflasyonu aşağı çektiğini belirtiyor. Ancak çekirdek enflasyon hâlâ yüzde 9’un üzerinde seyrediyor ve hizmet fiyatlarındaki katılık devam ediyor.
NBP Başkanı Adam Glapiński, faiz kararına ilişkin açıklamasında, "Enflasyon görünümündeki iyileşmeye rağmen, belirsizlikler yüksek. Özellikle ücret artışları ve maliye politikasının genişlemesi, fiyat baskılarını canlı tutabilir" dedi. Merkez bankası, enflasyonun 2025 yılına kadar yüzde 2,5 hedefine dönmesini bekliyor.
Bölgesel ve Küresel Boyut
Polonya’nın faiz kararı, Orta ve Doğu Avrupa’daki diğer merkez bankaları için de bir referans niteliği taşıyor. Çekya ve Macaristan merkez bankaları da benzer bir yavaşlama trendi gözlemliyor. Macaristan’da enflasyon yüzde 17,6’ya, Çekya’da yüzde 8,5’e gerilemiş durumda. Bölge genelinde merkez bankaları, faiz indirimi için uygun zemin arayışında.
Küresel ölçekte ise ABD Merkez Bankası (Fed) ve Avrupa Merkez Bankası (ECB) faiz artırımlarına devam ederken, Polonya’nın bekle-gör stratejisi dikkat çekiyor. Analistler, Polonya ekonomisinin 2024 yılında yüzde 2,5 büyümesini beklerken, enflasyonun yıl sonunda yüzde 8’e gerileyeceğini öngörüyor.
Polonya’nın faiz kararı aynı zamanda zloti üzerinde de etkili oldu. Kararın ardından zloti, euro karşısında hafif değer kaybederken, tahvil faizleri yatay seyretti. Yatırımcılar, NBP’nin bir sonraki toplantısında (Eylül) olası bir indirimi fiyatlamaya başladı.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Polonya’nın faiz kararı, Türkiye’nin benzer bir para politikası sıkılaşma döngüsü içinde olması açısından dolaylı öneme sahip. Polonya’da enflasyonun gerilemesi, Türkiye’de de yılın ikinci yarısında enflasyonun düşüşe geçeceği beklentisini destekliyor. Ancak Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), faiz indirimine daha mesafeli dururken, Polonya’nın faiz artırımlarına daha erken son vermesi dikkat çekiyor. Bölgesel olarak, Polonya’nın ekonomik istikrarı Türkiye’nin ihracat pazarları açısından olumlu, zira iki ülke arasında 2022’de 7 milyar doları aşan ticaret hacmi bulunuyor. Polonya’nın büyüme beklentilerinin iyileşmesi, Türk ihracatçıları için yeni fırsatlar yaratabilir. Öte yandan, küresel enflasyon eğilimleri ve merkez bankalarının koordinasyonu, Türkiye’nin dış finansman koşullarını da etkileyebilir.