Katolik Kilisesi'nin ruhani lideri Papa XIV. Leo, 11 Eylül 2001 saldırılarının 25. yıl dönümünde bir mesaj yayımlayarak hayatını kaybedenleri andı ve dünya genelinde barış çağrısında bulundu. Papa, "O trajik günde yaşamını yitirenler için ve o günün yaralarını hâlâ taşıyanlar için dualarımı yeniliyorum" ifadelerini kullandı. Vatikan'dan yapılan açıklamada, Papa'nın mesajının tüm dünyaya hitap ettiği ve özellikle çatışma bölgelerindeki insanların acılarını hatırlattığı belirtildi.
Yaraların üzerinden çeyrek asır geçti
11 Eylül 2001'de El-Kaide militanları tarafından kaçırılan dört uçakla New York'taki Dünya Ticaret Merkezi kulelerine, Washington'daki Pentagon'a ve Pennsylvania kırsalına saldırılar düzenlendi. Saldırılarda yaklaşık 3 bin kişi hayatını kaybetti. Olay, ABD'nin Afganistan ve Irak müdahalelerini tetikleyerek küresel güvenlik dengelerini kökten değiştirdi. 25. yıl dönümünde dünya genelinde anma törenleri düzenleniyor; ABD Başkanı da bir konuşma yaparak ulusal birlik mesajı verdi.
Papa XIV. Leo, mesajında barışın sadece savaşın yokluğu olmadığını, adalet ve diyalog üzerine inşa edilmesi gerektiğini vurguladı. Vatikan, son yıllarda çatışma bölgelerinde arabuluculuk girişimlerinde bulunuyor; Papa, Ukrayna, Gazze ve Sudan gibi kriz bölgelerinde ateşkes çağrıları yapmıştı. Bu çağrı, 11 Eylül sonrası artan İslamofobi ve göç karşıtlığına karşı da bir uyarı niteliği taşıyor.
Küresel yankılar ve diplomatik mesajlar
Papa'nın mesajı, dünya liderleri tarafından da olumlu karşılandı. Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri, Papa'nın barış çağrısını desteklediğini açıkladı. Avrupa Birliği Dış İlişkiler Yüksek Temsilcisi ise "11 Eylül'ün acısını paylaşıyoruz, ancak terörizmle mücadelede insan hakları ve uluslararası hukuka bağlı kalmalıyız" dedi. Öte yandan, bazı Orta Doğu ülkelerinden yapılan açıklamalarda, 11 Eylül sonrası Batı'nın askeri müdahalelerinin bölgede yol açtığı yıkıma dikkat çekildi.
Vatikan uzmanları, Papa XIV. Leo'nun bu mesajının, Katolik Kilisesi'nin küresel barış vizyonunu yansıttığını ve dinler arası diyaloğu güçlendirmeyi amaçladığını belirtiyor. Papa, geçtiğimiz aylarda İslam dünyasına yönelik açıklamalarında da ortak değerler vurgusu yapmıştı. 11 Eylül'ün 25. yılında Papa'nın çağrısı, dünyanın dört bir yanındaki çatışmalara karşı bir umut mesajı olarak yorumlanıyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Papa XIV. Leo'nun 11 Eylül mesajı, Türkiye'nin dış politika öncelikleriyle örtüşüyor. Türkiye, 11 Eylül sonrası dönemde terörizmle mücadelede uluslararası iş birliğine katkı sağlamış, ancak aynı zamanda İslamofobi ve ayrımcılığa karşı tavır almıştı. Papa'nın barış ve diyalog çağrısı, Türkiye'nin medeniyetler ittifakı gibi girişimlerini destekler nitelikte. Vatikan ile ilişkiler, özellikle İsrail-Filistin meselesi ve Doğu Akdeniz'deki gerilimlerde diyalog kanallarının açık tutulması açısından önem taşıyor. Türkiye, Papa'nın mesajını, bölgesel istikrar ve küresel barış için bir fırsat olarak değerlendirebilir.
