Online market devi Ocado'nun kurucu ortaklarından ve CEO'su Tim Steiner, şirketin 2010 yılında halka arz edilmesinden bu yana yaklaşık 100 milyon sterlin (yaklaşık 125 milyon dolar) maaş ve ikramiye aldı. Ancak şirketin hisse değerlerindeki düşüş ve hissedarların artan memnuniyetsizliği, Steiner'ın yerine bir halefin hazırlandığı iddialarını beraberinde getirdi. Financial Times'ın haberine göre, Ocado yönetim kurulu, Steiner'ın görev süresinin sona ermesi durumunda devralacak bir ismi belirlemek için çalışmalara başladı. Bu gelişme, İngiliz online perakende sektöründe yankı uyandırırken, şirketin geleceği ve yönetim stratejilerine dair soru işaretlerini artırdı.
Gelişmenin Arka Planı
Ocado, 2000 yılında Tim Steiner, Jason Gissing ve Jonathan Faiman tarafından kuruldu. Şirket, 2010 yılında Londra Borsası'na kote oldu ve teknoloji odaklı bir online market platformu olarak rakiplerinden ayrıştı. Ancak son yıllarda hisse değerleri ciddi bir düşüş yaşadı. 2021 yılında hisse başına 29 sterlin seviyesinde işlem gören Ocado, şu anda 5 sterlinin altında seyrediyor. Şirketin değerindeki bu kayıp, hissedarların Steiner'ın yüksek ücretini sorgulamasına neden oldu. Steiner, 2023 yılında 13,7 milyon sterlin maaş alırken, toplam kazancı 100 milyon sterlini aştı.
Hissedarlar, Steiner'ın performans primlerinin şirketin hisse fiyatındaki düşüşle orantılı olmadığını savunuyor. Glass Lewis ve ISS gibi önemli vekil danışmanlık firmaları, geçen yıl yapılan ücret oylamasında hissedarlara "hayır" oyu kullanmalarını tavsiye etmişti. Yönetim kurulu, şimdi Steiner'in yerine geçebilecek potansiyel adayları değerlendiriyor. Bu adaylar arasında eski Tesco CEO'su Dave Lewis ve Amazon'un eski üst düzey yöneticilerinden bazı isimlerin bulunduğu iddia ediliyor.
Küresel ve Bölgesel Boyut
Ocado'nun karşı karşıya olduğu bu durum, sadece İngiltere perakende sektörünü değil, aynı zamanda küresel online market pazarını da yakından ilgilendiriyor. Şirket, teknolojisini diğer perakendecilere lisanslama modeliyle dünya genelinde büyümeyi hedefliyordu. ABD'de Kroger, Kanada'da Empire Company ve Fransa'da Groupe Casino ile anlaşmalar yaptı. Ancak bu ortaklıkların beklendiği gibi kârlılık sağlayamaması, yatırımcıların güvenini sarstı.
İngiltere'deki yüksek enflasyon ve artan yaşam maliyeti, online market alışverişlerinin hacmini de olumsuz etkiledi. Ocado, geleneksel süpermarketlerle rekabette zorlanırken, teknoloji yatırımlarının geri dönüşü konusunda da eleştiriliyor. Şirketin bu zorlu dönemde yönetim değişikliğine gitmesi, stratejik bir hamle olarak değerlendiriliyor. Uzmanlar, Steiner'ın yerine gelecek yeni CEO'nun maliyetleri düşürme ve ortaklıkları yeniden yapılandırma gibi zorlu görevlerle karşılaşacağını belirtiyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Ocado'daki bu gelişmeler, Türkiye'deki online market sektörü açısından da önemli dersler barındırıyor. Türkiye'de Getir, Trendyol, Yemeksepeti gibi platformların yoğun rekabet içinde olduğu bir pazarda, teknolojiye yapılan yatırımların kârlılığa dönüşmesi kritik. Ocado'nun yaşadığı sıkıntılar, lojistik ve teknolojiye dayalı iş modellerinin, tıpkı geleneksel perakendede olduğu gibi maliyet kontrolü ve ölçek ekonomisi gerektirdiğini gösteriyor. Türk online market şirketleri, Ocado'nun deneyiminden yararlanarak, yönetici ücretlerini hisse performansına daha sıkı bağlamalı ve uluslararası genişleme stratejilerini dikkatli planlamalıdır. Ayrıca, bu haber Türkiye'deki teknoloji girişimlerinin yönetim kurulu yapılanmalarında da yankı bulabilir; zira benzer maaş tartışmaları, büyüme odaklı şirketlerde zaman zaman gündeme gelmektedir.
