Singapur mutfağını New Yorklularla buluşturan ünlü Urban Hawker food hall, Temmuz ayında kapılarını kapatıyor. Manhattan'ın Midtown bölgesindeki 135 West 50th Street adresinde faaliyet gösteren mekânın bulunduğu bina, yeniden geliştirilmek üzere satıldı. İşletmecisi KF Seetoh, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, binanın yeni sahiplerinin projeyi sonlandırdığını ve kendilerine 90 gün içinde tahliye etmeleri gerektiğinin bildirildiğini söyledi. Ağustos 2022'de kapılarını açan Urban Hawker, Singapur sokak yemeklerini Amerika'ya taşıyan ilk büyük girişimlerden biriydi ve kısa sürede New York'un en popüler food hall'ları arasına girmişti.
Urban Hawker'ın Doğuşu ve Başarısı
KF Seetoh, Singapur'un en tanınmış yemek eleştirmeni ve girişimcilerinden biri. Daha önce Singapur'da düzenlediği World Street Food Congress ile uluslararası üne kavuşan Seetoh, bu projeyle Singapur'un ünlü hawker merkezlerini New York'a taşımayı amaçlamıştı. Urban Hawker'da 15 farklı tezgâhta Singapur'un dört bir yanından seçilmiş lezzetler sunuluyordu: Hainanese chicken rice, laksa, char kway teow, nasi lemak ve roti prata gibi klasikler New Yorkluların beğenisine sunuluyordu. Mekân, açıldığı günden itibaren hem Singapurlu gurbetçilerin hem de Amerikalı yemek meraklılarının ilgisini çekti. New York Times, Eater ve Michelin rehberi gibi prestijli yayınlar tarafından övgüyle bahsedilen Urban Hawker, kısa sürede şehrin gastronomi haritasında önemli bir durak haline geldi.
Seetoh, kapanış haberini duyururken hayal kırıklığını gizlemedi. "New York'un kalbinde Singapur'un sokak lezzetlerini yaşatmak büyük bir hayaldi. Bunu üç yıl boyunca başardık. Ancak bina satıldı ve yeni sahipler farklı bir proje planlıyor. Yapacak bir şey yok" dedi. Seetoh, mekânın kapanmasına rağmen Singapur mutfağını Amerika'da tanıtma misyonunun devam edeceğini, yeni konseptler üzerinde çalıştığını belirtti.
Gastronomi Dünyasında Yankılar
Urban Hawker'ın kapanışı, New York'un zorlu restoran sektöründe bir dönemin sonu olarak değerlendiriliyor. Pandemi sonrası artan kiralar, işletme maliyetleri ve değişen tüketici alışkanlıkları, birçok küçük işletmeyi zor durumda bırakmıştı. Urban Hawker, başlangıçta büyük bir ilgi görmesine rağmen, yüksek işletme giderleri ve Manhattan'ın merkezindeki rekabet ortamında ayakta kalmaya çalışıyordu. Seetoh, kapanışın tamamen binanın satışından kaynaklandığını, işletmenin kârlı olduğunu vurguladı. Yine de bu gelişme, Asya mutfağının Batı'da kalıcı restoranlar açmasının ne kadar zor olduğunu bir kez daha gösterdi.
Öte yandan, Singapur hükümeti ve Singapur Turizm Kurulu, Urban Hawker projesini desteklemiş ve kültürel bir elçilik olarak tanımlamıştı. Singapur'un UNESCO tarafından Somut Olmayan Kültürel Miras listesine alınan hawker kültürü, bu tür uluslararası girişimlerle tanıtılmaya çalışılıyor. Urban Hawker'ın kapanması, bu çabaların sürdürülebilirliği konusunda soru işaretleri yaratıyor. Benzer bir girişim olan, Londra'daki Singapur hawker merkezi de kısa süre önce kapandığı için, Asya dışındaki hawker konseptlerinin uzun vadeli başarısı tartışma konusu oldu.
Türkiye Açısından Değerlendirme
New York'taki bir Singapur restoranının kapanışı doğrudan Türkiye'yi ilgilendirmese de, küresel gastronomi turizmi ve kültürel diplomasi açısından önemli dersler içeriyor. Türkiye, dünyanın dört bir yanında Türk mutfağını tanıtan restoranlar açarak gastronomi diplomasisi yürütüyor. Ancak bu tür girişimlerin başarısı, sadece lezzet kalitesine değil, aynı zamanda iş modelinin sürdürülebilirliğine, gayrimenkul maliyetlerine ve yerel ortaklıklara bağlı. Urban Hawker deneyimi, yüksek kira ve işletme giderlerinin küçük ölçekli kültürel projeleri nasıl tehdit edebileceğini gösteriyor. Türkiye'nin benzer uluslararası mutfak ataşelikleri planlarken bu tür riskleri göz önünde bulundurması ve daha esnek, uyarlanabilir iş modelleri geliştirmesi faydalı olabilir.
