İtalya'nın güneyindeki Napoli kenti yakınlarında meydana gelen 4.7 büyüklüğündeki deprem, bölgede son 40 yılın en güçlü sarsıntısı olarak kaydedildi. Depremde en az 21 kişi yaralanırken, 250'den fazla kişi evlerinden tahliye edildi. İtalyan yetkililer, sismik fırtına olarak nitelendirilen artçı sarsıntıların devam ettiğini ve bölgede hasar tespit çalışmalarının sürdüğünü açıkladı.
Depremin merkez üssü ve şiddeti
İtalyan Ulusal Jeofizik ve Volkanoloji Enstitüsü (INGV), depremin merkez üssünün Napoli'nin batısındaki Pozzuoli ilçesi yakınlarında, Phlegraean Fields (Campi Flegrei) olarak bilinen volkanik bölgede olduğunu duyurdu. Deprem, yerel saatle 20.10'da (TSİ 21.10) meydana geldi ve yaklaşık 10 kilometre derinlikte kaydedildi. Sarsıntı, başta Napoli ve çevre iller olmak üzere Campania bölgesinin geniş bir alanında hissedildi.
Bölge halkı, depremin ardından kısa süreli panik yaşadı; birçok kişi sokağa döküldü. Pozzuoli'deki bazı binalarda çatlaklar oluştuğu, bazı araçların enkaz altında kaldığı bildirildi. İtalyan itfaiye ekipleri, gece boyunca çok sayıda ihbara müdahale etti. Bölgedeki hastaneler, yaralıları tedavi ederken, bazı hastaların durumunun ciddi olduğu ancak hayati tehlikelerinin bulunmadığı belirtildi.
Phlegraean Fields: Avrupa'nın en tehlikeli volkanik bölgesi
Phlegraean Fields, yerkabuğunun ince olduğu ve volkanik faaliyetlerin yoğun yaşandığı bir alan olarak biliniyor. Bölge, yaklaşık 500 bin kişilik nüfusuyla yoğun yerleşime sahip bir kaldera. Uzmanlar, bölgedeki sismik aktivitenin volkanik hareketlilikten kaynaklandığını ve 'bradyseism' adı verilen, yer kabuğunun yükselmesi ve alçalmasıyla oluşan bir sürecin etkili olduğunu kaydediyor. Son yıllarda bölgede artan sismik hareketlilik, bilim insanlarını endişelendirse de yetkililer, acil bir volkanik patlama belirtisi bulunmadığını vurguladı.
İtalyan Sivil Savunma Bakanı Nello Musumeci, yaptığı açıklamada, 'Bu, son 40 yılın en güçlü depremiydi. Bölgede kapsamlı bir hasar değerlendirmesi yapıyoruz. Halkımızın güvenliği için tüm tedbirleri alıyoruz' dedi. Öte yandan, Napoli Belediye Başkanı Gaetano Manfredi, vatandaşlara sakin olmaları çağrısında bulunarak, okulların yarın güvenlik kontrolü yapılana kadar eğitime ara verildiğini duyurdu.
Depremin ardından gelen artçılar ve yaşananlar
Ana depremin ardından bölgede büyüklükleri 2.0 ile 3.8 arasında değişen onlarca artçı sarsıntı kaydedildi. Bu artçılar, halk arasında tedirginliğe yol açtı; bazı aileler geceyi arabalarında ya da belediyelerin kurduğu çadırlarda geçirdi. Pozzuoli'nin bazı mahallelerinde elektrik kesintileri yaşandı. Basında çıkan haberlere göre, deprem sırasında bir süpermarkette tavan çöktü ve markette bulunan birkaç kişi hafif şekilde yaralandı.
İtalyan Başbakan Giorgia Meloni, depremin ardından yaptığı açıklamada, 'Depremden etkilenen tüm vatandaşlarımıza geçmiş olsun dileklerimi iletiyorum. Devletimiz tüm kurumlarıyla sahada, hasarın giderilmesi için çalışıyoruz' ifadelerini kullandı. Hükümet, bölge için olağanüstü hâl ilan edilmesini değerlendiriyor.
Deprem, İtalya'nın deprem açısından riskli bölgelerinden biri olan Campania'nın yanı sıra, Roma'da da hafif şekilde hissedildi. Bu durum, depremin geniş bir alanda etkili olduğunu gösteriyor. Uzmanlar, önümüzdeki günlerde de artçı sarsıntıların yaşanabileceği uyarısında bulunarak, halkın hasarlı binalara girmemesi konusunda dikkatli olmasını istedi.
Bölgedeki tarihsel deprem riski ve Avrupa'nın gözüyle kriz yönetimi
İtalya, tarih boyunca yıkıcı depremlerle sık sık karşı karşıya kalmış bir ülke. 1980 yılında Irpinia bölgesinde meydana gelen 6.9 büyüklüğündeki depremde 2 bin 500'den fazla kişi hayatını kaybetmişti. Napoli ve çevresindeki volkanik hareketlilik ise, bölgeyi Avrupa'nın en dinamik sismik alanlarından biri hâline getiriyor. Avrupa Birliği, İtalya'ya deprem risk yönetimi konusunda mali destek sağlıyor; ancak bu tür olaylar, altyapının ne kadar kırılgan olduğunu yeniden gözler önüne seriyor.
Avrupa ülkeleri, İtalyan yetkililere dayanışma mesajları gönderdi. Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, 'İtalyan dostlarımızın yanındayız' derken, Almanya Dışişleri Bakanlığı da arama kurtarma ekiplerinin hazır olduğunu duyurdu. Bu durum, Avrupa'da deprem ve volkanik afetlere karşı ortak hareket etme ihtiyacını bir kez daha gündeme getirdi. Özellikle iklim değişikliğinin etkileri ve nüfus yoğunluğunun arttığı kentsel alanlarda, doğal afetlere karşı dirençliliğin artırılması gerektiği vurgulanıyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Bu deprem, Türkiye'nin de içinde bulunduğu Akdeniz deprem kuşağındaki ülkelerin ortak riskini hatırlatıyor. Türkiye, 6 Şubat 2023'te Kahramanmaraş merkezli depremlerde yaşadığı yıkımın ardından afet yönetimi konusunda önemli dersler çıkardı. Bu tür olaylar, Türkiye ile İtalya arasında afet diplomasisi alanında iş birliği fırsatları sunuyor; teknik bilgi paylaşımı ve ortak tatbikatlar, her iki ülkenin de afetlere hazırlık kapasitesini artırabilir. Ayrıca, depremin Avrupa genelinde yarattığı etki, Türkiye'nin de üyesi olduğu Avrupa Konseyi ve AFAD gibi kurumların koordinasyonunun önemini gösteriyor.
