Hindistan Başbakanı Narendra Modi, Avustralya'ya gerçekleştirdiği resmi ziyarette hem büyük bir diaspora coşkusuyla karşılandı hem de insan hakları örgütlerinin protestolarına hedef oldu. Modi'nin Sidney'deki stadyum etkinliğinde binlerce Hint kökenli Avustralyalı tarafından adeta bir rock yıldızı gibi ağırlanması beklenirken, Uluslararası Af Örgütü gibi kuruluşlar Başbakan Anthony Albanese'ye, hukukun üstünlüğüne ‘karşılıklı bağlılığı’ teyit etme çağrısı yaptı. Ziyaret, iki ülke arasındaki stratejik ortaklığın derinleştirilmesi açısından kritik önem taşıyor.
Gelişmenin arka planı
Modi'nin Avustralya ziyareti, Hindistan ile Avustralya arasındaki ikili ilişkilerin son yıllarda kaydettiği ivmenin bir yansıması. Özellikle savunma, ticaret ve teknoloji alanlarında işbirliği artarken, iki ülke ayrıca Quad (Avustralya, Hindistan, Japonya, ABD) gibi çok taraflı platformlarda da yakın işbirliği yapıyor. Ziyaret sırasında imzalanması beklenen anlaşmalar arasında kritik mineraller, uzay işbirliği ve eğitim alanlarında mutabakatlar yer alıyor.
Ancak Modi'nin ziyareti, Hindistan'da son yıllarda artan insan hakları ihlalleri, azınlıklara yönelik baskılar ve ifade özgürlüğü kısıtlamaları nedeniyle de eleştiriliyor. Uluslararası Af Örgütü, Avustralya Başbakanı Albanese'ye yazdığı açık mektupta, “hukukun üstünlüğüne ve insan haklarına ortak bağlılığı yeniden teyit etme” fırsatını değerlendirmesi çağrısında bulundu. Örgüt, Keşmir'deki durum, azınlık hakları ve sivil toplum alanındaki daralmalara dikkat çekti.
Bölgesel veya küresel boyut
Modi'nin Avustralya ziyareti, Hindistan'ın Asya-Pasifik bölgesindeki artan nüfuzunun bir göstergesi. Çin'in bölgedeki yükselişine karşılık olarak Hindistan, Avustralya ve diğer bölge ülkeleriyle ilişkilerini derinleştiriyor. Özellikle savunma işbirliği ve deniz güvenliği konularında atılan adımlar, Güney Çin Denizi ve Hint Okyanusu'ndaki güç dengelerini etkileyebilir.
Ziyaret ayrıca, küresel Güney'in yükselen güçleri arasındaki işbirliğinin de bir yansıması. Hindistan ve Avustralya, iklim değişikliği, tedarik zincirlerinin çeşitlendirilmesi ve teknoloji alanlarında ortak çıkarlara sahip. İki ülke arasındaki ticaret hacmi 2022'de 30 milyar doları aşarken, bu rakamın önümüzdeki yıllarda daha da artması bekleniyor. Ancak insan hakları konusundaki eleştiriler, bu işbirliğinin gölgesinde kalmaya devam ediyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Hindistan Başbakanı Modi'nin Avustralya ziyareti, Türkiye açısından Asya-Pasifik bölgesindeki güç dengeleri ve Hindistan ile ilişkiler bağlamında önem taşıyor. Türkiye, Hint-Pasifik bölgesinde artan jeopolitik rekabete kayıtsız kalamaz. Hindistan'ın Avustralya ile yakınlaşması, Çin'e karşı bir denge arayışı olarak okunabilir. Türkiye ise Çin ve Hindistan ile dengeli ilişkiler yürütmeye çalışıyor. Ayrıca, Türkiye'nin Keşmir ve insan hakları konularında geleneksel olarak Pakistan'a yakın durması, Hindistan ile ilişkilerde hassas bir denge gerektiriyor. Bu ziyaret, bölgesel ittifakların yeniden şekillendiği bir dönemde Türkiye'nin çok yönlü dış politikasını gözden geçirmesi için bir fırsat sunuyor.
