Memphis, Tennessee’de, eski Başkan Donald Trump tarafından desteklenen bir görev gücüne bağlı Ulusal Muhafız askerleri, bir adamı takip sırasında vurarak öldürdü. Memphis Polisi tarafından yapılan açıklamaya göre, olay 15 Nisan sabahı yerel saatle 03.30 sıralarında meydana geldi. Polis, kimliği henüz açıklanmayan bir şüphelinin, daha önceki bir olayla bağlantılı olarak arandığını ve kaçmaya çalıştığını belirtti. Olay yerine intikal eden Ulusal Muhafız askerleri, şüpheliyi durdurmak için ateş açtı. Şüpheli, olay yerinde hayatını kaybetti. Polis, olayla ilgili soruşturmanın Tennessee Soruşturma Bürosu (TBI) tarafından yürütüldüğünü duyurdu.
Gelişmenin arka planı
Memphis Belediye Başkanı Paul Young, olayı 'talihsiz olay' olarak nitelendirdi ve TBI soruşturmasının sonuçlarını beklemeden daha fazla yorum yapmayacağını söyledi. Young, “Bu olay toplumumuz için zor bir an. Soruşturmanın tüm yönleriyle aydınlatılmasını umuyoruz” dedi. Olayın ardından Memphis'teki yerel sivil toplum örgütleri, vatandaşların endişelerini dile getirirken, polis şiddetine karşı protestolar düzenlenebileceği sinyali verdi.
Söz konusu görev gücü, Trump döneminde kurulan ve federal destekli eyalet Ulusal Muhafız birliklerinden oluşan bir yapı. Görev gücünün amacı, yüksek suç oranına sahip bölgelerde polise destek sağlamak ve sınır güvenliği gibi federal öncelikleri yerine getirmekti. Ancak, sivil haklar örgütleri bu tür askeri-polisiye operasyonların sivil denetimden yoksun olduğunu ve orantısız güç kullanımına yol açtığını savunuyor. Memphis'teki bu olay, tartışmaları yeniden alevlendirdi.
Bölgesel veya küresel boyut
ABD'de polis şiddeti ve askerileştirme konusu uzun süredir tartışılıyor. Özellikle 2020'de George Floyd'un öldürülmesinin ardından başlayan Black Lives Matter protestoları, polis reformu çağrılarını artırmıştı. Trump döneminde kurulan bu tür görev güçleri, sivil haklar ihlalleri nedeniyle eleştiriliyor. Biden yönetimi ise bu tür federal-askeri işbirliklerini gözden geçirme sözü vermiş, ancak bazı programlar devam etmişti. Yaşanan olay, başkanlık seçimleri öncesinde kolluk kuvvetleri ve kamu düzeni politikalarını yeniden merkeze taşıyor. Özellikle Tennessee gibi muhafazakar eyaletlerde bu tür olaylar, federal hükümet ile eyalet yönetimleri arasındaki güç dengesini de sorgulatıyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Bu olay, ABD'deki iç güvenlik yapılanmasındaki askerileşme eğilimini göstermesi açısından uluslararası bir boyut taşıyor. Türkiye, kendi sınır güvenliği ve terörle mücadele operasyonlarında benzer askeri-polisiye yöntemleri kullanıyor. ABD'deki bu tartışmalar, askeri gücün sivil alanda kullanımına ilişkin küresel normları etkileyebilir. Türkiye'nin de bu süreçte, kolluk kuvvetlerinin sivil denetimi ve orantılı güç kullanımı konusunda uluslararası standartları takip etmesi önem taşıyor. Ayrıca, Trump dönemi politikalarının yeniden gündeme gelmesi, ABD'nin müttefiklerine yönelik tutumunu da şekillendirebilir.
