Londra'nın en işlek alışveriş caddelerinden Oxford Street, geçtiğimiz günlerde araç trafiğine kapatıldı. Otobüsler ve özel araçların artık giremediği cadde, yayaların kullanımına açıldı. Perakendeciler bu değişikliğin satışları artıracağını umarken, bölge sakinleri yaşam tarzlarının olumsuz etkileneceğinden endişe ediyor. Yetkililer, projenin şehrin hava kalitesini iyileştirmeyi ve alışveriş deneyimini canlandırmayı amaçladığını belirtiyor.
Oxford Street'te yeni dönem: Araçlar gitti, yayalar geldi
Londra'nın merkezinde yer alan ve dünyanın en yoğun alışveriş caddelerinden biri olan Oxford Street, 1 Eylül itibarıyla araç trafiğine kapatıldı. Cadde boyunca otobüsler, taksiler ve özel araçlar artık kullanılamayacak. Belediye yetkilileri, kararın uzun süredir planlanan bir dönüşümün parçası olduğunu ve hava kirliliğini azaltmayı, yaya güvenliğini artırmayı hedeflediğini açıkladı. Uygulama, cadde üzerindeki işletmeler ve sakinler arasında karışık tepkilere yol açtı.
Oxford Street, yılda yaklaşık 500 bin kişinin ziyaret ettiği, 300'den fazla mağazanın bulunduğu bir bölge. Yaya sayısının günde yüz binleri aştığı cadde, özellikle turistler için önemli bir cazibe merkezi. Ancak yıllardır süren trafik sıkışıklığı ve hava kirliliği, bölgeyi hem yaşayanlar hem de ziyaretçiler için çekilmez hale getirmişti. Londra Belediye Başkanı Sadiq Khan, projeyi "Londra'nın geleceği için cesur bir adım" olarak nitelendirdi ve diğer şehirlere örnek olmasını umduğunu söyledi.
Perakende sektörü temsilcileri, yayalaştırmanın müşteri trafiğini artıracağına ve caddeye yeni bir canlılık getireceğine inanıyor. New West End Company adlı işletme grubunun verilerine göre, benzer yayalaştırma projeleri diğer Avrupa şehirlerinde perakende satışlarında yüzde 20'ye varan artış sağladı. Ancak bazı küçük işletmeler, teslimat ve lojistik konusunda sıkıntı yaşanabileceğini dile getiriyor.
Bölge sakinleri tedirgin: 'Sessizlik güzel ama ya ulaşım?'
Cadde çevresinde yaşayanlar ise değişiklikten endişeli. Özellikle yaşlılar ve engelliler, toplu taşıma araçlarının caddeye girememesinin günlük hayatlarını zorlaştıracağını belirtiyor. Bölge sakinlerinden 68 yaşındaki Margaret Collins, "Otobüsler artık buradan geçmiyor, en yakın durak epey uzakta. Alışverişe gitmek için taksiye binmek zorundayım, bu da ekstra maliyet demek" dedi. Yetkililer, alternatif güzergahlar ve daha sık çalışan çevre otobüs hatları konusunda düzenlemeler yaptıklarını, ayrıca caddeye yakın noktalarda yeni bisiklet park alanları oluşturulduğunu açıkladı.
Londra Ulaşım Dairesi (TfL), yayalaştırma sonrası caddeye paralel sokaklarda trafik akışının yeniden düzenlendiğini ve yeni toplu taşıma hatlarının devreye alındığını duyurdu. Ayrıca, acil durum araçlarının caddeye girişine izin verileceği belirtildi. Uygulamanın ilk haftasında herhangi bir olumsuzluk yaşanmadığı bildirildi.
Oxford Street'in yayalaştırılması, Londra'nın 2025 yılına kadar karbon nötr olma hedefi doğrultusunda atılmış önemli bir adım olarak görülüyor. Şehir yönetimi, benzer projeleri diğer merkezi caddelerde de hayata geçirmeyi planlıyor. Ancak muhalefet partileri, projenin maliyetinin yüksek olduğunu ve işletmelere ek yük getireceğini savunuyor. Yine de ilk izlenimler, caddenin daha sakin ve keyifli bir alışveriş ortamı sunduğu yönünde.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Londra'nın Oxford Street'i yayalaştırması, dünya genelinde şehir merkezlerinin araç trafiğinden arındırılması trendinin bir parçası. Türkiye'de de özellikle İstanbul, Ankara ve İzmir gibi büyükşehirlerde benzer uygulamalar tartışılıyor. İstanbul'da İstiklal Caddesi zaten yayalaştırılmış durumda, ancak diğer caddelerde benzer adımlar atılabilir. Bu tür projeler, hava kirliliğini azaltma ve turizmi canlandırma potansiyeli taşıyor. Ancak Türkiye'de toplu taşıma altyapısının yeterliliği ve esnafın lojistik ihtiyaçları dikkate alınmalı. Londra örneği, başarılı bir geçiş için kapsamlı planlama ve paydaş katılımının önemini gösteriyor. Türk şehirleri için de ders niteliğinde.
