Güney Kore'nin önde gelen hisse senedi endeksi Kospi, ABD Başkanı Donald Trump'ın İran ile savaşı sonlandıracak bir anlaşmaya yaklaşıldığını açıklamasının ardından yatırımcıların risk iştahının artmasıyla yüzde 8 oranında yükseldi. Trump, 26 Mart 2025 tarihinde yaptığı açıklamada, Tahran yönetimiyle müzakerelerin olumlu ilerlediğini ve yakında bir barış anlaşması imzalanabileceğini belirtti. Bu gelişme, küresel piyasalarda iyimserlik yaratırken, özellikle yarı iletken sektörü hisseleri borsadaki yükselişe öncülük etti. Samsung Electronics ve SK Hynix gibi dev şirketlerin hisseleri sırasıyla yüzde 10 ve yüzde 12 oranında artış kaydetti. Kospi endeksi, günü 2,856 puandan kapattı.
Gelişmenin arka planı
Trump'ın açıklaması, ABD ile İran arasında aylardır süren dolaylı müzakerelerin ardından geldi. Taraflar, İran'ın nükleer programı ve bölgesel faaliyetleri konusunda anlaşmazlık yaşıyordu. Ancak son haftalarda yapılan görüşmelerde, İran'ın uranyum zenginleştirme faaliyetlerini sınırlandırması ve ABD'nin yaptırımları hafifletmesi üzerinde uzlaşmaya varıldığı bildiriliyor. Barış anlaşması, İran'ın Yemen'deki Husilere verdiği desteğin sonlandırılmasını da içerecek şekilde genişletiliyor.
Güney Kore ekonomisi, yarı iletken ihracatına büyük ölçüde bağımlı. Küresel ticaret gerilimlerinin azalması ve İran'daki istikrarın sağlanması, tedarik zincirlerini rahatlatabilir ve enerji maliyetlerini düşürebilir. Analistler, anlaşmanın petrol fiyatlarını aşağı çekebileceğini, bunun da Kore gibi enerji ithalatçısı ülkeler için olumlu olduğunu belirtiyor.
Bölgesel ve küresel boyut
İran ile ABD arasındaki potansiyel anlaşma, sadece Güney Kore'yi değil, tüm Asya-Pasifik piyasalarını etkiledi. Japonya'nın Nikkei 225 endeksi yüzde 4,5, Hong Kong Hang Seng endeksi ise yüzde 3,8 yükseldi. Ancak analistler, anlaşmanın henüz imzalanmadığını ve müzakerelerin çökme riskinin bulunduğunu belirterek temkinli olunması gerektiğini vurguluyor. Trump'ın daha önceki söylemleri ile eylemleri arasındaki tutarsızlık, piyasaların dikkatle izlediği bir faktör.
Türkiye Açısından Değerlendirme
ABD-İran barış anlaşması, Türkiye için de önemli yansımalar taşıyor. Anlaşmanın sağlanması, Orta Doğu'da istikrarı artırabilir ve bölgesel ticaret fırsatlarını genişletebilir. Türkiye enerji ithalatı yapan bir ülke olarak, petrol fiyatlarındaki düşüşten olumlu etkilenebilir. Ayrıca, İran'daki yaptırımların hafiflemesi, Türkiye'nin İran ile ticaret hacmini artırabilir. Ancak, Rusya ve Çin'in tepkileri ile anlaşmanın uygulanabilirliği konusundaki belirsizlikler, Türkiye'nin dış politika dengelerini dikkatle yönetmesini gerektiriyor.
