İngiltere'de Başbakan Keir Starmer'ın bugün yapacağı açıklamayla parti liderliğinden ayrılma takvimini duyurması ve böylece İşçi Partisi'nin popüler Manchester Belediye Başkanı Andy Burnham'ın önünü açması bekleniyor. Siyasi kulislerde, Starmer'ın parti içi muhalefet ve düşen anketler nedeniyle erken bir istifa kararı alacağı konuşuluyor. Ancak sürecin bir liderlik yarışmasıyla mı yoksa rakipsiz bir devir teslimle mi sonuçlanacağı henüz netlik kazanmış değil. Burnham'ın, Westminster çevrelerinde uzun süredir başbakan adayı olarak görüldüğü biliniyor. Starmer'ın istifasıyla birlikte İşçi Partisi'nde yeni bir dönemin başlayacağı ifade ediliyor.
Starmer'ın çalkantılı liderliği ve istifaya giden yol
Keir Starmer, 2020 yılında Jeremy Corbyn'in ardından İşçi Partisi lideri seçilmişti. Parti içi bölünmeleri giderme ve daha merkezci bir çizgi benimseme vaadiyle yola çıkan Starmer, özellikle 2024 genel seçimlerinde beklenen çıkışı yapamayınca eleştirilerin hedefi oldu. Parti içinde sol kanattan gelen muhalefet ve anketlerde Muhafazakar Parti karşısında gerileme, liderlik koltuğunu sarsmaya başladı. 2025 yılı boyunca parti içi güven oylaması spekülasyonları yapıldı. Son olarak Haziran 2026'da, Starmer'ın yakın çevresinin kendisine "gitme zamanı" tavsiyesinde bulunduğu haberleri yayıldı. Burnham'ın ise parti tabanında ve genel kamuoyunda yüksek popülaritesiyle, Starmer'ın ayrılığı halinde birleştirici bir figür olarak öne çıkması bekleniyor.
Starmer'ın istifa kararını bugün öğleden sonra Downing Street'te yapacağı bir basın toplantısında duyurması bekleniyor. Açıklamada, partinin taze bir başlangıca ihtiyacı olduğunu ve Burnham'ın bu rol için doğru kişi olduğunu vurgulayacağı tahmin ediliyor. Liderlik yarışması için son başvuru tarihinin Temmuz ortası olması, yeni liderin ise Eylül ayında parti konferansında resmen seçilmesi öngörülüyor. Ancak Burnham'ın karşısına çıkabilecek güçlü bir aday görülmediği için sürecin sürpriz bir şekilde kısa kesilmesi de mümkün.
Andy Burnham: Yeni bir siyasi dönem mi?
Andy Burnham, 2021'den bu yana Greater Manchester Belediye Başkanı olarak görev yapıyor. Eski İçişleri Bakanı ve Sağlık Bakanı olan Burnham, özellikle pandemi döneminde yerel yönetim anlayışıyla dikkat çekmişti. Merkez sol çizgisi, pragmatik politikaları ve halkla kurduğu doğrudan iletişimle partinin en popüler isimlerinden biri haline geldi. Burnham'ın başbakan olması durumunda, İngiltere'de yerel yönetimlere daha fazla yetki devri, sosyal konut yatırımları ve sağlık sisteminde reform gibi politikaları öne çıkarması bekleniyor. Ayrıca Burnham'ın Avrupa Birliği ile ilişkileri yeniden düzenlemeye daha açık olduğu ve Brexit sonrası ortaya çıkan ticari engelleri azaltmaya çalışacağı konuşuluyor.
Küresel ölçekte ise, Burnham liderliğindeki bir İngiltere'nin iklim değişikliğiyle mücadelede daha iddialı adımlar atması ve uluslararası iş birliğine ağırlık vermesi bekleniyor. Ancak partinin iç dengelerindeki hassasiyet ve İskoçya'nın bağımsızlık talepleri gibi yapısal sorunlar, yeni lideri bekleyen önemli zorluklar arasında.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Birleşik Krallık'ta yaşanacak liderlik değişimi Türkiye'yi doğrudan etkileyecek gibi görünmese de, İngiltere'nin dış politikada yeni bir yön çizmesi halinde Ankara'yı yakından ilgilendirebilir. Andy Burnham'ın Avrupa yanlısı duruşu ve uluslararası iş birliğine verdiği önem, Türkiye-AB ilişkilerinde dolaylı etkiler yaratabilir. Ayrıca Burnham'ın göçmen hakları ve insani konulardaki duyarlılığı, özellikle Suriyeli mültecilere yönelik İngiliz politikalarında değişime neden olabilir. Türkiye açısından asıl belirleyici faktör ise yeni başbakanın NATO ve Doğu Akdeniz meselelerindeki tutumu olacak.