Avustralya'da bir mahkeme, bisikletle seyreden bir kadının üzerine düşen market panosu sonucu hayatını kaybetmesiyle ilgili davada, işletme sahibini ihmalkârlıktan suçlu buldu. Sidney Emniyet Mahkemesi, süpermarket sahibi Michael Georgiou'yu, binanın cephesinde yer alan ve düşerek 28 yaşındaki Emma Curran'ın ölümüne neden olan panonun bakımını ihmal ettiği gerekçesiyle mahkum etti. Olay, 2022 yılının Mart ayında, Sidney'in iç kesimlerindeki bir sokakta meydana gelmişti. Mahkeme, Georgiou'nun savunmasını reddederek, kadının o yolda bisiklet sürmemesi gerektiği, kask takması gerektiği ve paneli kendisinin yerinden oynattığı yönündeki iddialarını geçersiz saydı.
Olayın Arka Planı
Emma Curran, olay günü bisikletiyle işe giderken, bir süpermarketin önünden geçtiği sırada, binanın dış cephesindeki büyük bir alüminyum panel aniden yerinden koparak kadının üzerine düştü. Ağır yaralanan Curran, kaldırıldığı hastanede tüm müdahalelere rağmen kurtarılamadı. Olay yerinde yapılan incelemelerde, panelin uzun süredir bakımsız olduğu, vidalarının gevşediği ve düzenli olarak kontrol edilmediği anlaşıldı. Mahkeme, işletme sahibi Georgiou'nun, binanın güvenliğinden sorumlu olduğunu ve gerekli önlemleri almadığını belirtti.
Duruşma sırasında Georgiou'nun avukatları, Curran'ın bisikletle kaldırımda seyretmesinin yasal olmadığını ve bu nedenle olayın sorumluluğunun kısmen kurbana ait olduğunu ileri sürdü. Ayrıca, kask takmamış olmasının da ölümcül sonucu ağırlaştırdığını iddia etti. Ancak mahkeme başkanı Yargıç Susan Brown, bu argümanları reddederek, "Bir işletme sahibinin, binasının fiziksel bütünlüğünü sağlama yükümlülüğü, yayaların veya bisikletlilerin trafik kurallarına uyup uymadığından bağımsızdır" dedi. Yargıç, panelin düşme nedeninin tamamen bakım eksikliği olduğunu vurguladı.
Hukuki ve Toplumsal Boyut
Bu dava, Avustralya'da bina güvenliği ve işletme sahiplerinin sorumluluğu konusunda önemli bir emsal teşkil etti. Avustralya Tüketici ve Rekabet Komisyonu (ACCC) ve İş Sağlığı ve Güvenliği Kurumu, benzer olayların önlenmesi için bina sahiplerine daha sıkı denetim çağrısında bulundu. Karar, özellikle büyük şehirlerdeki eski binaların cephelerinde bulunan panoların ve diğer mimari unsurların düzenli olarak kontrol edilmesi gerektiğine işaret ediyor. Ayrıca, bisikletli kazalarında sürücülerin kask takma zorunluluğu tartışmasını da yeniden gündeme getirdi. Curran ailesinin avukatı, "Bu karar, ihmalin bedelinin ne kadar ağır olabileceğini gösterdi. Umarız bu dava, diğer işletme sahiplerine bir uyarı niteliği taşır" dedi.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye'de de özellikle büyük şehirlerde benzer bina cephelerinden düşen panolar, tabelalar ve diğer yapı elemanları zaman zaman ölümlü kazalara yol açmaktadır. Ancak bu tür olaylarda işletme sahiplerine yönelik hukuki yaptırımların yetersiz kaldığı sıkça eleştirilmektedir. Avustralya mahkemesinin bu kararı, Türk hukuk sistemi açısından da emsal teşkil edebilecek niteliktedir. Türkiye'de kentsel dönüşüm ve yapı denetim süreçlerinde güvenlik standartlarının artırılması, bu tür kazaların önlenmesi için hayati önem taşımaktadır. Ayrıca, bisiklet yollarının yetersizliği ve bisikletlilerin trafikteki güvenliği de ihmal edilmemelidir.
