İsrail hükümetine yakın bir üst düzey yetkili, İran ile olası bir askeri çatışmanın başlatılmasının ‘değmeyebileceğini’ söyledi. Middle East Eye’ın haberine göre, ismi açıklanmayan yetkili, Tel Aviv’in Tahran’a yönelik saldırgan politikasını sorgulayarak, ‘Savaşın maliyeti, elde edilecek kazanımlardan daha ağır olabilir’ ifadesini kullandı. Bu açıklama, İsrail-Iran geriliminin tırmandığı bir dönemde, İsrail yönetimi içinde dahi savaş seçeneğine yönelik şüpheler olduğunu ortaya koyuyor. Yetkili, İran’ın nükleer programına karşı diplomatik ve istihbari yöntemlerin askeri müdahaleden daha etkili olabileceğini ima etti.
Gelişmenin arka planı
İsrail uzun yıllardır İran’ın nükleer tesislerine yönelik siber saldırılar ve gizli operasyonlar yürütüyor. Ancak son aylarda, İran’ın uranyum zenginleştirme faaliyetlerini hızlandırması ve İsrail’e yakın milis gruplarına desteğini artırması, doğrudan bir askeri çatışma riskini yükseltti. İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ve Savunma Bakanı Yoav Gallant, daha önceki açıklamalarında İran’a karşı ‘her seçeneğin masada olduğunu’ vurgulamıştı. Ancak bu yeni ifşa, üst düzey karar alıcılar arasında bile savaşın sonuçlarına dair derin endişeler bulunduğunu gösteriyor. Yetkili, ‘Bir askeri çatışma sadece İran’ı değil, bölgesel istikrarı ve İsrail’in uluslararası itibarını da derinden sarsar’ dedi.
Bölgesel veya küresel boyut
Bu açıklama, Orta Doğu’daki güç dengelerini yeniden şekillendirebilir. İran’ın nükleer anlaşmaya dönüş müzakereleri ve Körfez ülkeleriyle normalleşme çabaları, İsrail’in askeri seçeneğini zorlaştırıyor. ABD’nin bölgedeki askeri varlığı ve Rusya’nın İran’la artan işbirliği de savaşın maliyetini artıran faktörler arasında. Uzmanlar, İsrail’in tek taraflı bir saldırısı halinde Hizbullah ve diğer vekil güçlerin İsrail’e roket yağdırabileceğine dikkat çekiyor. Bu nedenle, savaşın bölgesel bir yangına dönüşme riski oldukça yüksek. Yetkilinin ‘savaş başlatmaya değmeyebilir’ sözü, aslında İsrail’in caydırıcılık kapasitesinin sorgulanmaya başlandığı bir dönemde, diplomasiye ağırlık verilmesi gerektiği yönünde bir uyarı niteliği taşıyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
İsrail-İran savaşı ihtimali, Türkiye için doğrudan bir sınır güvenliği sorunu yaratmasa da, bölgesel istikrarsızlık ve enerji piyasalarındaki olası dalgalanmalar Türkiye’yi etkileyebilir. İran, Türkiye’nin doğal gaz ve petrol ihtiyacını karşılayan önemli bir kaynak; olası bir çatışma enerji fiyatlarını yükseltebilir. Ayrıca, Suriye ve Irak’taki güç dengeleri savaş durumunda yeniden şekillenebilir, bu da Türkiye’nin bu ülkelerdeki askeri varlığını ve terörle mücadele stratejilerini doğrudan etkiler. Türkiye, bu nedenle, bölgede diplomasinin ön planda olduğu bir çözümden yana bir tutum izlemektedir.
