İngiltere'de milletvekilleri ve sivil toplum kuruluşları, Londra'da düzenlenmesi planlanan bir emlak fuarının yasaklanması için hükümete baskı yapıyor. Söz konusu fuarın, İsrail'in işgal altındaki Filistin topraklarında inşa ettiği yasadışı yerleşim birimlerindeki gayrimenkullerin pazarlanmasına aracılık ettiği iddia ediliyor. Yeşiller Partisi Eş Lideri Zack Polanski, etkinliğin gerçekleşmesine izin vermenin başkent için bir 'leke' olacağını söyledi. Polanski, 'Bu fuar, uluslararası hukuku hiçe sayarak çalınmış toprakların ticaretini yapıyor. Londra'nın bu tür bir etkinliğe ev sahipliği yapması utanç verici' dedi.
Fuarın arka planı ve tepkiler
'İsrail Emlak Fuarı' adıyla düzenlenen etkinlik, 26-27 Şubat tarihlerinde Londra'nın merkezindeki bir otelde gerçekleştirilecek. Fuarın organizatörleri, İsrail'deki emlak projelerini tanıttıklarını iddia etse de, sergilenen mülklerin büyük bölümünün işgal altındaki Batı Şeria ve Doğu Kudüs'teki yasadışı yerleşimlerde olduğu belirtiliyor. Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'nin 2334 sayılı kararı uyarınca, bu yerleşimler uluslararası hukuka aykırı kabul ediliyor.
İngiliz Parlamentosu'nda konuyu gündeme getiren milletvekilleri, Dışişleri Bakanlığı'nın bu tür bir etkinliğe izin vermesini eleştirdi. İşçi Partisi milletvekili Clive Lewis, 'İngiltere hükümeti, İsrail'in uluslararası hukuku ihlal eden yerleşim politikalarını dolaylı olarak destekliyor' ifadelerini kullandı. Muhafazakar Partili bazı milletvekilleri ise etkinliğin özel bir şirket tarafından düzenlendiğini ve hükümetin doğrudan müdahil olmadığını savundu.
Filistin dayanışma grupları, geçen haftalarda fuarın düzenleneceği otel önünde protesto gösterileri düzenledi. Göstericiler, 'Londra işgale ortak olma' ve 'İsrail boykot edilmeli' sloganları attı. Etkinliğin yasaklanması için Change.org'da başlatılan imza kampanyası ise kısa sürede 20 bini aşkın imza topladı.
Bölgesel ve küresel boyut
İsrail'in işgal altındaki Filistin topraklarında yerleşim birimlerini genişletmesi, uluslararası toplumun sürekli gündeminde. ABD, Avrupa Birliği ve Birleşmiş Milletler, yerleşim faaliyetlerini defalarca kınasa da İsrail hükümeti bu eleştirilere rağmen genişleme politikasını sürdürüyor. İngiltere'de düzenlenen bu tür bir emlak fuarı, İsrail'in yerleşim politikalarının uluslararası alanda meşrulaştırılmasına hizmet ettiği gerekçesiyle eleştiriliyor.
Benzer fuarlar daha önce ABD ve bazı Avrupa ülkelerinde de düzenlenmiş, ancak protestolar nedeniyle iptal edilmişti. Geçen yıl Paris'te düzenlenmesi planlanan benzer bir etkinlik, Fransız hükümetinin müdahalesiyle son anda durdurulmuştu. Uzmanlar, Londra'daki fuarın iptal edilmemesi halinde İngiltere'nin Orta Doğu barış sürecindeki arabuluculuk rolüne gölge düşeceği uyarısında bulunuyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, İsrail'in Filistin topraklarındaki işgalini ve yerleşim politikalarını her zaman eleştirmiş, bu konuda uluslararası platformlarda Filistin yönetimini desteklemiştir. Londra'daki fuarın yasaklanması için yürütülen kampanya, Türkiye'nin de uzun süredir savunduğu 'uluslararası hukukun üstünlüğü' ilkesiyle örtüşüyor. Bu gelişme, Türkiye'nin Filistin davasına verdiği desteği uluslararası kamuoyunda yeniden vurgulaması için bir fırsat olabilir. Öte yandan, İngiltere'deki bu tartışma, İsrail'e yönelik yaptırım ve boykot çağrılarının Avrupa'da giderek güç kazandığını gösteriyor. Türkiye'nin bu süreci yakından izlemesi ve benzer girişimleri desteklemesi, diplomatik angajmanında önemli bir araç haline gelebilir.
