İngiltere'nin Liverpool kentinde düzenlenen İşçi Partisi yıllık konferansı, Filistin yanlısı göstericilerin hedefi oldu. Yüzlerce protestocu, hükümetin İsrail'e silah satışını durdurması çağrısıyla konferans alanına yürüdü. Göstericiler, İşçi Partisi lideri Keir Starmer'ın Gazze politikasını eleştirerek, partinin iktidara gelmesi halinde bile İsrail'e destek veren tutumunu değiştirmesini talep etti.
Protestonun Arka Planı
İsrail'in Gazze'ye yönelik saldırıları Ekim 2023'ten bu yana devam ederken, İngiltere'de kamuoyu baskısı artmış durumda. İşçi Partisi, geçmişte olduğu gibi şimdi de İsrail'e silah ihracatını tamamen durdurma konusunda isteksiz davranıyor. Ancak parti içinde ve tabanında rahatsızlık büyüyor. Liverpool'daki konferans öncesinde yapılan açıklamalarda, bazı sendikalar ve yerel yönetimler İsrail'e silah satışının durdurulması için çağrıda bulunmuştu. Protestocular, özellikle ABD merkezli silah şirketlerinin İngiltere üzerinden İsrail'e malzeme sağladığını savunuyor. Gösteri sırasında "İsrail'e silah satışını durdurun" ve "Filistin'e özgürlük" sloganları atıldı. Polis, yürüyüşün barışçıl geçtiğini ve herhangi bir gözaltı olmadığını bildirdi.
İşçi Partisi yönetimi, konferansta Gazze konusunu gündeme getirmekten kaçınarak, iç politikaya odaklanmayı tercih ediyor. Ancak parti içindeki sol kanat, konferansta Filistin yanlısı bir önerge sunmaya hazırlanıyor. Bu durum, Starmer liderliğindeki parti yönetimi ile taban arasında gerilime yol açabilir. İngiltere hükümeti, İsrail'e silah satışının yalnızca savunma amaçlı olduğunu ve uluslararası hukuka uygun olduğunu savunuyor. Ancak insan hakları örgütleri, İngiltere'nin İsrail'e sağladığı askeri desteğin Gazze'deki sivil kayıpları artırdığını belirtiyor.
Bölgesel ve Küresel Boyut
İngiltere'deki protestolar, Batı ülkelerinde İsrail'e yönelik artan eleştirilerin bir parçası. ABD'de üniversite kampüslerinde başlayan gösteriler, Avrupa'nın çeşitli kentlerine yayıldı. İngiltere'nin İsrail'e silah satışı, uluslararası hukuk açısından tartışmalı. Birleşmiş Milletler raporları, İsrail'in Gazze'de olası savaş suçları işlediğini öne sürüyor. Bu bağlamda, İngiltere gibi ülkelerin silah satışına devam etmesi, uluslararası toplumda tepki çekiyor. İşçi Partisi'nin iktidara gelmesi halinde dış politikasında ne gibi değişiklikler olacağı merak konusu. Parti programında, İsrail-Filistin çatışmasında iki devletli çözümü desteklediği belirtiliyor ancak somut adımlar konusunda belirsizlik var. Protestolar, İngiltere'nin Orta Doğu politikasının iç politikada ne kadar hassas bir konu haline geldiğini gösteriyor.
İsrail'in Gazze saldırıları, küresel kamuoyunda derin yaralar açtı. Birçok ülke, İsrail'e silah satışını askıya aldı veya kısıtladı. İngiltere'nin tutumu ise diğer Avrupa ülkelerinden farklılaşıyor. Almanya ve Fransa gibi ülkeler de silah satışı konusunda çeşitli kısıtlamalar getirmişti. İngiltere'nin bu konudaki isteksizliği, ülkenin uluslararası itibarını zedeleyebilir. Önümüzdeki dönemde, İşçi Partisi'nin iktidara gelmesi durumunda İsrail politikasında bir değişiklik olup olmayacağı, hem İngiltere iç siyaseti hem de uluslararası ilişkiler açısından yakından takip edilecek.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, İsrail-Filistin çatışmasında Filistin'in yanında yer alarak, İsrail'e yönelik eleştirilerini sürdürüyor. İngiltere'deki protestolar, Batı kamuoyunda Filistin'e artan desteği göstermesi bakımından Türkiye'nin pozisyonunu güçlendirebilir. Türkiye, İslam İşbirliği Teşkilatı ve BM platformlarında İsrail'e silah satışının durdurulması çağrıları yapıyor. İngiltere'deki gösteriler, Türkiye'nin uluslararası alandaki çağrılarına destek veren bir taban oluştuğunu gösteriyor. Ayrıca, Türkiye-İngiltere ilişkilerinde savunma sanayii işbirliği önemli bir yer tutuyor. İngiltere'nin İsrail'e silah satışı, Türkiye'nin İngiltere ile olan savunma projelerini gözden geçirmesine neden olabilir. Ancak Türkiye, Batı ile ilişkilerini dengede tutmaya çalışıyor. Bu tür protestolar, Türkiye'nin Orta Doğu'daki barış çağrılarını destekler nitelikte.
