İsrail ordusu, Lübnan'ın güneyindeki kara kuvvetlerinin büyüklüğünü azaltmaya hazırlanıyor. İsrail kamu yayıncısı KAN'ın pazar günü yayımladığı habere göre, bu kademeli azaltma, "saldırı görevlerinin çoğunun tamamlanması" ve ABD'nin baskısı nedeniyle gerçekleşiyor. Karar, Lübnan ordusunun bölgeye konuşlanması için yol açarken, Hizbullah ile İsrail arasındaki çatışmaların sona ermesi yönünde önemli bir adım olarak değerlendiriliyor.
Çekilme planının arka planı
KAN'ın haberine göre, İsrail ordusu son haftalarda Lübnan'ın güneyindeki varlığını kademeli olarak azaltmayı planlıyor. Haberde, "Çoğu saldırı görevi tamamlandı ve ABD yönetiminin artan baskısı nedeniyle İsrail güçlerinin sayısı azaltılacak" ifadeleri yer alıyor. Plan, İsrail'in Lübnan sınırındaki askeri varlığını sürdürme taahhüdünü korurken, Lübnan ordusunun bölgedeki kontrolünü artırmasına olanak tanıyacak şekilde tasarlanmış görünüyor.
İsrail ordusundan üst düzey bir yetkili, yeni düzenlemenin Lübnan ordusunun güneye konuşlanmasını kolaylaştıracağını belirterek, "Amaç, İsrail'in güvenlik endişelerini gidermek ve Lübnan'ın egemenliğini güçlendirmek" dedi. Yetkili, ABD'nin arabuluculuğunda yürütülen dolaylı görüşmelerin bu sonucu doğurduğunu ekledi.
Bölgesel ve küresel boyutu
Bu gelişme, Hizbullah ile İsrail arasında 2006'dan bu yana yaşanan en ciddi çatışmaların ardından geldi. Ekim 2023'te başlayan çatışmalar, sınır ötesi saldırılar ve hava bombardımanlarıyla şiddetlenmişti. ABD, gerilimin düşürülmesi için yoğun diplomatik çaba harcarken, Fransa ve Birleşmiş Milletler de sürece dahil oldu. Bölgedeki analistler, İsrail'in çekilmesinin Lübnan ordusunun kontrolü ele almasını sağlayarak Hizbullah'ın askeri kanadının güneydeki varlığını zayıflatabileceğini belirtiyor.
Öte yandan, İsrail içinde de çekilme kararı tartışma yarattı. Muhalefet partileri, güvenlik gerekçeleriyle çekilmenin erken olduğunu savunurken, hükümet kanadı ABD ile ilişkileri ve uluslararası baskıyı gerekçe gösteriyor. İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu'nun ofisinden yapılan açıklamada, "Güvenlik ihtiyaçları doğrultusunda esnek olunacak" denildi.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Bu gelişme, Türkiye'nin Doğu Akdeniz'deki güvenlik ortamını doğrudan ilgilendiriyor. İsrail-Hizbullah geriliminin azalması, bölgede istikrarı artırarak Türkiye'nin enerji projeleri (Doğu Akdeniz gazı) ve deniz yetki alanları üzerindeki baskıyı hafifletebilir. Ayrıca, Lübnan ordusunun güneydeki konuşlanması, Türkiye'nin desteklediği Lübnan'ın egemenliğine vurgu yapıyor. Ancak, İsrail'in çekilmesinin Hizbullah'ı zayıflatması, Türkiye'nin bölgesel dengelerdeki konumunu da etkileyebilir. Ankara, süreci yakından izlemeli ve İran etkisini dengelemek için diplomatik adımlar atmalıdır.
