İsrail'in Lübnan'ın güneyine düzenlediği hava saldırılarında en az 28 kişi hayatını kaybetti, çok sayıda kişi yaralandı. Lübnan resmi haber ajansı NNA'nın bildirdiğine göre, saldırılar Cuma günü erken saatlerden itibaren yoğunlaştı ve ülke genelinde panik havası yarattı. Bu, ABD ile İran arasında çoklu cephelerde savaşı sona erdirme amacı taşıyan anlaşmanın yürürlüğe girmesinin ardından yaşanan en kanlı tırmanma olarak kayıtlara geçti. Saldırılarda sivil kayıpların da bulunduğu belirtilirken, bölgede insani durum giderek kötüleşiyor.
Saldırıların arka planı
İsrail, İran destekli Hizbullah'ın faaliyetlerini hedef aldığını açıklarken, Lübnan hükümeti sivillerin hedef alındığını ve uluslararası hukukun ihlal edildiğini savunuyor. ABD ve İran arasında varılan anlaşma, bölgede gerilimi azaltmayı amaçlıyor ancak İsrail'in operasyonları anlaşmanın uygulanabilirliğini sorgulatıyor. Lübnan Sağlık Bakanlığı'na göre, saldırılarda hayatını kaybedenler arasında çocuk ve kadınlar da bulunuyor. NNA, saldırıların özellikle sivil yerleşim alanlarını, tarım arazilerini ve altyapıyı hedef aldığını bildirdi. Bölgeden gelen görüntüler, enkaz altında kalan evleri ve yaralıların ambulanslara taşındığı anları gösteriyor.
ABD Dışişleri Bakanlığı'ndan yapılan açıklamada, taraflara itidal çağrısı yapılırken, anlaşmanın tüm bölgesel aktörler tarafından desteklenmesi gerektiği vurgulandı. Ancak Beyrut yönetimi, uluslararası toplumun İsrail'e karşı somut adım atmamasını eleştiriyor. Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'nin acil toplantı talep ettiği, ancak henüz bir sonuç alınamadığı belirtiliyor.
Bölgesel ve küresel boyut
ABD-İran anlaşması, Yemen'deki Husiler, Suriye'deki İran destekli milisler ve Lübnan'daki Hizbullah'ın ateşkes yapmasını öngörüyor. Ancak İsrail'in bu anlaşmaya rağmen Lübnan'a yönelik saldırıları, anlaşmanın sahadaki etkisini sınırlıyor. İran, İsrail'in saldırılarını 'provokasyon' olarak nitelendirirken, Hizbullah'ın misilleme yapabileceği uyarısında bulundu. Bölgedeki gerilim, İsrail ile İran arasında doğrudan bir çatışma riskini de beraberinde getiriyor. Uzmanlar, bu durumun küresel enerji piyasalarını ve ticaret yollarını olumsuz etkileyebileceğine dikkat çekiyor. Özellikle Doğu Akdeniz'deki enerji keşifleri ve deniz güvenliği endişeleri, Ankara'nın da yakından takip ettiği konular arasında.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Lübnan'daki çatışmaların tırmanması, Türkiye'nin güney sınırlarına yakın bir bölgede istikrarsızlığı artırıyor. Türkiye, Lübnan'daki Türk vatandaşlarının tahliyesi ve insani yardım konusunda hazırlıklı olmalı. Ayrıca, İsrail-İran geriliminin Doğu Akdeniz'deki enerji projelerini ve deniz yetki alanlarını etkileme potansiyeli, Türk dış politikasının dikkatle yönetmesi gereken bir konu. Ankara, hem İsrail hem de İran ile dengeli ilişkiler kurmaya çalışırken, bölgede tansiyonun düşürülmesi için arabuluculuk rolü üstlenebilir.
