Eski İsrail Başbakanı Naftali Bennett, görevdeki Başbakan Binyamin Netanyahu'yu sert bir dille eleştirerek, İsrail'in İran'daki rejim karşıtı protestoculara destek amacıyla Starlink uydu internet cihazlarını ülkeye kaçak yollarla soktuğunu ancak Netanyahu'nun "beceriksizliği" nedeniyle bu cihazların kullanılmadığını öne sürdü. Bennett, İsrail medyasına yaptığı açıklamada, Starlink alıcılarının İran'da rejimi devirmeye çalışan protestoculara yardım etmek için tasarlandığını, ancak Netanyahu liderliğindeki hükümetin bu fırsatı değerlendiremediğini söyledi.
Starlink Cihazlarının İran'a Girişi ve Kullanılmama Nedeni
Bennett'in iddiasına göre, İsrail istihbaratı ve özel operasyon birimleri, İran'daki 2022 sonu ve 2023 başında yaşanan geniş çaplı protestolar sırasında, hükümetin internet sansürünü aşmak ve protestocuların koordinasyonunu sağlamak amacıyla Starlink terminallerini İran'a sokmayı başardı. SpaceX'e ait bu cihazlar, uydu üzerinden yüksek hızlı internet erişimi sağlayarak, İran'ın sıkı kontrolündeki internet ağını by-pass etme potansiyeline sahipti. Bennett, cihazların başarıyla İran'a ulaştırıldığını ancak Netanyahu hükümetinin bunları aktif hale getirmediğini, bu nedenle heba olduğunu ileri sürdü. Eski başbakan, "Netanyahu bu stratejik hamleyi anlamadı veya uygulayamadı. Elimizde rejimi sarsabilecek bir araç vardı ama kullanılmadı" dedi.
Bennett'in açıklamaları, İsrail'de siyasi gerilimi tırmandırırken, Netanyahu kanadından henüz resmi bir yanıt gelmedi. Ancak Bennett'in sözleri, özellikle İran'daki protestoların bastırılması ve bölgesel güç dengesi açısından kritik bir döneme denk geliyor. İran'da Mahsa Amini'nin ölümüyle başlayan ve aylarca süren protestolar, on binlerce kişinin gözaltına alınması ve yüzlerce kişinin hayatını kaybetmesiyle sonuçlanmıştı. İsrail, bu süreçte İran rejimini hedef alan gizli operasyonlarla anılmış, ancak bu boyutta bir teknoloji transferi iddiası ilk kez gündeme geliyor.
Bölgesel ve Küresel Boyut: İsrail-İran Gerginliği ve Teknoloji Savaşı
Bu iddia, İsrail ile İran arasındaki uzun süreli hibrit savaşın yeni bir boyutunu ortaya koyuyor. İki ülke arasında siber saldırılar, suikastlar, nükleer program sabotajları ve vekil güçler aracılığıyla çatışmalar yıllardır sürüyor. Starlink gibi bir teknolojinin protestoculara ulaştırılması, İsrail'in İran'da rejim değişikliği hedefini açıkça ortaya koyması anlamına gelebilir. Ancak Bennett'in iddiası doğruysa, cihazların kullanılmaması, Netanyahu hükümetinin bu alandaki stratejik zafiyetini gösteriyor. Öte yandan, SpaceX'in sahibi Elon Musk'ın Ukrayna'da da benzer bir rol oynadığı biliniyor; Ukrayna ordusu Rusya'ya karşı savaşta Starlink terminallerini yoğun şekilde kullandı. İran'da ise rejim, protestolar sırasında interneti neredeyse tamamen keserek bilgi akışını engellemeye çalışmıştı. Eğer Starlink aktif hale getirilmiş olsaydı, protestoların seyri değişebilir miydi? Bu soru hala yanıtsız. Uzmanlar, Bennett'in açıklamasının hem iç siyasi hesaplaşma hem de İran'a yönelik psikolojik savaşın bir parçası olabileceğine dikkat çekiyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Bu gelişme, Türkiye'nin yakından izlediği İran-İsrail rekabetinin yeni bir cephesini ortaya koyuyor. Türkiye, İran'la sınır güvenliği ve enerji işbirliği gibi konularda karmaşık bir ilişkiye sahip. Starlink gibi teknolojilerin protesto hareketlerinde kullanılması, Türkiye'de de benzer senaryoların gündeme gelmesine yol açabilir. Türkiye'nin kendi internet altyapısı ve sansür politikaları göz önüne alındığında, bu tür yabancı müdahale araçlarına karşı hassas olduğu biliniyor. Ayrıca, bölgesel güç dengesi açısından İran'da bir rejim değişikliği veya istikrarsızlık, Türkiye'nin güvenliğini ve göç politikasını doğrudan etkileyebilir. Bu nedenle Ankara, İsrail-İran arasındaki bu teknoloji tabanlı çatışmayı dikkatle takip ediyor.
