İsrail güçlerinin Suriye'nin güneyindeki Dera vilayetinin batı kırsalında bulunan Maariya köyüne düzenlediği baskında iki Suriyeli gözaltına alındı. Suriye Arap Haber Ajansı'nın (SANA) cuma günü bildirdiğine göre, İsrail askerleri gözaltına aldığı kişilerden birini daha sonra serbest bıraktı. Anadolu Ajansı'nın aktardığı habere göre, 12 askeri araçtan oluşan İsrail gücü köye girdi ve operasyon düzenledi.
Operasyonun ayrıntıları ve bölgedeki durum
Suriye resmi haber ajansı SANA'nın cuma günü geçtiği habere göre, İsrail kuvvetleri 12 zırhlı ve askeri araçla Maariya köyüne girdi. Köy, Dera vilayetinin batı kırsalında, İsrail işgali altındaki Golan Tepeleri'ne yakın bir bölgede yer alıyor. İsrail askerlerinin köyde iki Suriyeli sivili gözaltına aldığı, ardından bu kişilerden birini serbest bıraktığı belirtildi. Gözaltına alınan diğer kişinin akıbeti ise henüz netlik kazanmadı. İsrail ordusundan konuya ilişkin resmi bir açıklama yapılmadı.
Olay, İsrail'in Suriye'nin güneyinde son aylarda artan askeri faaliyetlerinin bir parçası olarak değerlendiriliyor. İsrail, 2011'de başlayan Suriye iç savaşı sırasında Esad rejiminin devrilmesinin ardından bölgede güvenlik çıkarlarını korumak için sık sık sınır ötesi operasyonlar düzenliyor. Özellikle Dera ve Kuneytra vilayetleri, İsrail sınırına yakınlığı nedeniyle bu tür operasyonların sık yaşandığı bölgeler arasında bulunuyor.
Maariya köyü, daha önce de benzer İsrail baskınlarına sahne olmuştu. Bölge halkı, İsrail güçlerinin zaman zaman köylere girerek arama yaptığını, gözaltılar gerçekleştirdiğini ve çiftçilerin tarım arazilerine erişimini kısıtladığını ifade ediyor. İsrail, sık sık Suriye'de İran bağlantılı milislerin ve silah sevkiyatlarının hedef alındığını savunsa da, sivil kayıplar ve gözaltılar uluslararası kamuoyunda endişe yaratıyor.
Bölgesel ve küresel boyut
İsrail'in Suriye'nin güneyindeki askeri varlığı, Beşar Esad rejiminin Aralık 2024'te çökmesinin ardından yeni bir aşamaya girdi. İsrail, Esad sonrası dönemde Suriye'deki askeri üslerine ve silah depolarına yönelik hava saldırılarını yoğunlaştırdı; ayrıca Golan Tepeleri'ndeki işgalini genişleterek tampon bölgeye asker konuşlandırdı. İsrail yönetimi, bu adımları İran'ın Suriye'deki etkisini kırmak ve kendi sınır güvenliğini sağlamak için attığını öne sürüyor.
Suriye'nin yeni yönetimi, İsrail'in bu operasyonlarını egemenliğine tecavüz olarak nitelendiriyor ve uluslararası toplumu İsrail'i durdurmaya çağırıyor. Ancak şu ana kadar Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'nden somut bir yaptırım kararı çıkmadı. ABD yönetimi ise İsrail'in güvenlik kaygılarını anlayışla karşılamakla birlikte, operasyonların sivillere zarar vermemesi gerektiğini vurguluyor.
Bölgesel uzmanlar, İsrail'in Suriye'deki bu tür küçük ölçekli baskınlarının ileride daha geniş çaplı bir askeri kampanyaya dönüşebileceği uyarısında bulunuyor. Dera vilayetinin stratejik konumu, Ürdün sınırına yakınlığı ve İsrail'in kuzey sınırına komşuluğu nedeniyle ayrı bir önem taşıyor. Suriye'nin güneyinde istikrarsızlığın sürmesi, bölgede yeni bir göç dalgası ve insani kriz riskini de beraberinde getiriyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, Suriye'nin toprak bütünlüğünü ve siyasi birliğini savunan bir dış politika izliyor; İsrail'in Suriye topraklarına yönelik askeri müdahalelerini egemenlik ihlali olarak değerlendiriyor. Dera'daki bu son operasyon, Türkiye'nin sınır güvenliği ve bölgesel istikrar açısından yakından takip ettiği bir gelişme. İsrail'in Suriye'deki faaliyetlerinin artması, Türkiye'nin desteklediği Suriye muhalefeti ve yeni yönetim üzerindeki dengeleri etkileyebilir. Ayrıca, İsrail'in İran bağlantılı hedefleri vurma gerekçesi, Türkiye'nin bölgede İran ile olan karmaşık ilişkilerini de dolaylı olarak etkiliyor. Türkiye, Suriye'de kalıcı barış ve istikrar için uluslararası toplumun daha aktif rol alması gerektiğini savunuyor.
