İsrail hükümetinin, işgal altındaki Batı Şeria'da yeni bir Yahudi yerleşim birimi kurulması için önemli miktarda bütçe ayırdığı bildirildi. Middle East Eye'ın haberine göre, söz konusu fon, mevcut yerleşimlerin genişletilmesi ve yeni konut birimlerinin inşası için kullanılacak. Bu adım, uluslararası toplumun İsrail'in işgal politikalarına yönelik tepkilerini artırırken, Filistin yönetimi tarafından da sert bir dille kınandı. Haber, İsrail'in Batı Şeria'daki yasa dışı yerleşim faaliyetlerine hız kesmeden devam ettiğini gösteriyor.
Gelişmenin Arka Planı
İsrail'in Batı Şeria'daki yerleşim politikası, uluslararası hukuka göre yasa dışı kabul ediliyor. 1967'deki Altı Gün Savaşı'ndan bu yana işgal altında olan bölgede, bugün itibarıyla 400 binin üzerinde Yahudi yerleşimci yaşıyor. Birleşmiş Milletler ve pek çok ülke, bu yerleşimlerin iki devletli çözümün önündeki en büyük engellerden biri olduğunu vurguluyor. İsrail ise bölge üzerinde tarihi ve dini hak iddia ederek yerleşimleri savunuyor.
Yeni yerleşim için ayrılan fonun büyüklüğü henüz netlik kazanmazken, İsrail medyasında çıkan haberlere göre bu miktarın milyonlarca şekel olduğu tahmin ediliyor. Söz konusu kaynağın, altyapı, yol yapımı ve güvenlik önlemleri gibi kalemlerde kullanılması planlanıyor. Bu durum, özellikle ABD Başkanı Joe Biden yönetiminin İsrail'e yönelik eleştirilerinin arttığı bir dönemde gelmesi açısından dikkat çekiyor.
Bölgesel ve Küresel Boyut
Batı Şeria'daki yerleşim genişlemesi, bölgesel barış sürecini olumsuz etkiliyor. Filistin yönetimi, İsrail'in bu adımının iki devletli çözümü imkansız hale getirdiğini belirterek uluslararası topluma müdahale çağrısı yapıyor. Arap Birliği ve İslam İşbirliği Teşkilatı da benzer şekilde tepki gösteriyor. Avrupa Birliği ise İsrail'e yönelik yaptırım olasılığını gündeminde tutuyor.
Öte yandan, İran ve Hizbullah gibi aktörler, İsrail'in bu hamlesini Filistin davasını zayıflatmaya yönelik bir provokasyon olarak değerlendiriyor. Dolayısıyla bu gelişme, sadece İsrail-Filistin çatışmasını değil, aynı zamanda İran'ın bölgedeki nüfuz mücadelesini de etkileyebilir. İsrail'in yerleşim politikası, uluslararası hukukun yanı sıra ABD'nin Ortadoğu'daki ittifaklarını da zorluyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, Filistin davasına verdiği destekle biliniyor ve İsrail'in yerleşim politikalarını defalarca kınamıştır. Bu fon kararı, Türkiye'nin Birleşmiş Milletler ve İslam İşbirliği Teşkilatı nezdinde yürüttüğü diplomatik girişimleri daha da önemli hale getiriyor. Ankara'nın, Filistin yönetimiyle koordineli bir şekilde uluslararası kamuoyunu harekete geçirmesi beklenebilir. Ayrıca, bu gelişme Türkiye-İsrail arasındaki tansiyonu yeniden yükseltebilir ve iki ülke arasındaki normalleşme çabalarını sekteye uğratabilir.
