İsrail Savunma Bakanı Israel Katz, Cuma günü yaptığı açıklamada, işgal altındaki Batı Şeria'da Filistinlilere yönelik tacizde bulunan yerleşimcilere karşı kolluk kuvvetlerinin görev yapması gerektiğini söyledi. Katz, ordunun bu tür olaylarda etkisiz kaldığını ve polisin daha etkin olacağını savundu. Bu öneri, sağcı hükümetin yerleşimci şiddetine yönelik tutumuyla ilgili tartışmaları alevlendirdi.
Gelişmenin arka planı
İsrail Savunma Bakanı Katz, yaptığı yazılı açıklamada, Batı Şeria'da düzeni sağlamak için polis gücünün devreye alınması gerektiğini ifade etti. Katz, ordunun yerleşimcileri Filistinlilere yönelik şiddet eylemlerinden alıkoymakta yetersiz kaldığını belirterek, bu görevin polise devredilmesini önerdi. Bu öneri, İsrail'deki sağcı partilerin tepkisine yol açtı; zira bazı kesimler, yerleşimcilere yönelik herhangi bir müdahalenin meşruiyeti konusunda endişeli.
İsrail ordusu, 1967'den bu yana işgal altında tuttuğu Batı Şeria'da yaklaşık 500 bin yerleşimcinin yaşadığı bölgelerde güvenlik operasyonları yürütüyor. Son yıllarda, yerleşimcilerin Filistinli çiftçilere ve köylere yönelik saldırıları artış gösterdi. Uluslararası toplum, bu saldırıları savaş suçu olarak nitelendirirken, İsrail ordusu çoğu zaman müdahale etmekte gecikiyor ya da hiç müdahale etmiyor.
Savunma Bakanı Katz'ın bu önerisi, hükümet içinde de tartışmalara neden oldu. Başbakan Binyamin Netanyahu'nun aşırı sağcı koalisyon ortakları, yerleşimcilerin korunması gerektiğini savunuyor. Öte yandan, ordunun üst düzey yetkilileri, yerleşimci şiddetinin kontrol altına alınmasının gerekliliğini vurguluyor.
Bölgesel ve küresel boyut
Batı Şeria'daki yerleşimci şiddeti, İsrail-Filistin çatışmasının en kritik meselelerinden biri olmaya devam ediyor. Birleşmiş Milletler, yerleşimci saldırılarını kınarken, ABD yönetimi de İsrail'e bu konuda çağrılarda bulunuyor. Bu gelişmeler, Orta Doğu'da tansiyonu yükseltirken, bölgesel güçlerin de dikkatini çekiyor.
İsrail'in bu hamlesi, uluslararası hukuk açısından da tartışmalı. Cenevre Sözleşmeleri'ne göre, işgalci güç, işgal altındaki topraklarda güvenliği sağlamakla yükümlü. Ancak İsrail, yerleşimci şiddetine karşı yeterli önlem almadığı gerekçesiyle sık sık eleştiriliyor. Polisin devreye girmesi, mevcut durumu değiştirmeyebilir; zira polis güçleri de yerleşimcilere karşı sert tutum sergilemekten kaçınıyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Bu gelişme, Türkiye'nin Filistin davasına verdiği destek bağlamında önem taşıyor. Türkiye, uluslararası platformlarda Filistinlilerin haklarını savunurken, İsrail'in yerleşimci politikalarını da sıklıkla eleştiriyor. İsrail'in bu adımı, Batı Şeria'daki durumu daha da karmaşık hale getirebilir ve bölgesel istikrarı olumsuz etkileyebilir. Türkiye, barış sürecinin yeniden canlandırılması için uluslararası topluma çağrı yaparken, bu tür gelişmelerin iki devletli çözümü daha da zorlaştırdığına dikkat çekiyor. Ankara'nın, Filistin yönetimiyle yakın ilişkileri göz önüne alındığında, bu konudaki gelişmeleri yakından izlemesi bekleniyor.
