Birleşik Krallık Başbakanı Keir Starmer, 2024 genel seçimlerinde kazandığı tarihi zaferden sadece iki yıl sonra, parti içi ve kamuoyundan gelen yoğun baskılar sonucu istifa ettiğini açıkladı. Starmer’ın kararı, İşçi Partisi’nin kalesi olarak görülen Makerfield ara seçiminde Andy Burnham’ın Reform UK adayına karşı elde ettiği beklenmedik başarının ardından gelen haftalardaki siyasi depremin ardından geldi. Parti kaynakları, kabine üyeleri dahil çok sayıda İşçi Partisi milletvekilinin Starmer’a istifa çağrısı yaptığını doğruladı.
Gelişmenin Arka Planı
Keir Starmer, 2024 yılında Muhafazakar Parti’nin 14 yıllık iktidarına son vererek büyük bir zafer kazanmış ve İşçi Partisi’ni yeniden iktidara taşımıştı. Ancak görev süresi boyunca karşılaştığı ekonomik zorluklar, sağlık sistemindeki kriz ve göç politikalarına yönelik artan eleştiriler, partisinin popülaritesini ciddi şekilde aşındırdı. Starmer, Brexit sonrası AB ile ilişkileri düzeltme vaadiyle çıktığı yolda, özellikle genç seçmenler ve eski İşçi Partililer arasında hayal kırıklığı yarattı.
Makerfield ara seçiminde Andy Burnham’ın, Reform UK adayına karşı kıl payı kazandığı zafer, Starmer’a yönelik baskıyı iyice artırdı. Burnham, kampanyasında Starmer’ın politikalarını açıkça eleştirmiş ve partinin geleneksel değerlerine dönüş çağrısı yapmıştı. Seçim sonuçları, İşçi Partisi tabanının Starmer yönetiminden duyduğu memnuniyetsizliğin somut bir göstergesi olarak yorumlandı.
Bölgesel ve Küresel Boyut
Starmer’ın istifası, Birleşik Krallık siyasetinde yeni bir dönemin kapılarını aralarken, ülkenin Avrupa ve küresel sahnedeki konumunu da etkileyecek gibi görünüyor. Starmer’ın ılımlı ve AB yanlısı duruşu, uluslararası toplumda genel olarak olumlu karşılanmıştı. Ancak iç siyasette yaşanan bu ani değişiklik, özellikle AB ile ilişkilerin geleceği ve NATO içindeki İngiliz duruşu konusunda soru işaretleri yaratıyor. Uzmanlar, İşçi Partisi’nin yeni liderinin daha milliyetçi ve korumacı bir çizgi benimsemesi halinde Londra ile Brüksel arasında yeni gerilimler yaşanabileceğini belirtiyor.
Starmer’ın istifasıyla birlikte İşçi Partisi’nde liderlik yarışı başlarken, öne çıkan isimler arasında Andy Burnham ve eski Maliye Bakanı Rachel Reeves’in adı geçiyor. Parti içi hesaplaşmaların birkaç hafta içinde sonuçlanması ve yeni başbakanın Kral III. Charles tarafından atanması bekleniyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Keir Starmer’ın istifası, Türkiye-İngiltere ilişkileri açısından doğrudan bir anlam taşımasa da, Birleşik Krallık’ın dış politika yönelimindeki olası değişiklikler Türkiye’nin çıkarlarını etkileyebilir. Starmer döneminde İngiltere, Türkiye’nin AB ile ilişkilerine mesafeli yaklaşmış, ancak ticari ve savunma alanındaki iş birliğini sürdürmüştü. Yeni liderin Avrupa yanlısı veya daha milliyetçi bir çizgi izlemesi, Türkiye-İngiltere arasındaki ticaret anlaşmalarının geleceğini ve Doğu Akdeniz’deki iş birliğini şekillendirebilir. Ayrıca, İngiltere’nin NATO içindeki rolü değişmeden devam edecek olsa da, olası bir politika değişikliği Türkiye’nin güvenlik çıkarlarını dolaylı olarak etkileyebilir.
