Tahran'da düzenlenen ve yetkililere göre 300 bin kişinin katıldığı rejim yanlısı miting, İran'ın savaşının başlangıcından bu yana en büyük kitlesel gösteri oldu. Devlet televizyonu, günlerdir vatandaşları yeni 'gönüllü' kuvvetlere katılmaya çağırırken, saldırı tüfekleriyle eğitimin yakında başlayacağını duyurdu.
Gelişmenin Arka Planı
İran devlet medyası, son bir haftadır yoğun bir kampanya yürüterek halkı rejim yanlısı gösterilere ve yeni oluşturulan gönüllü birliklere katılmaya teşvik ediyor. Tahran'daki büyük mitingde, katılımcılar İran bayrakları ve dini lider Ali Hamaney'in posterlerini taşıdı. Mitingin, ülkenin dört bir yanından otobüslerle getirilen kişilerden oluştuğu bildirildi.
Devlet televizyonu, 'saldırı tüfekleriyle eğitim kısa süre içinde başlayacak' diyerek, gönüllü kuvvetlerin hızla silahlandırılacağını duyurdu. Bu adım, İran'ın hem iç güvenliği sağlamak hem de olası bir dış müdahaleye karşı direnç göstermek amacıyla geniş çaplı bir milis gücü oluşturma çabası olarak yorumlanıyor.
İran yönetimi, son aylarda artan iç huzursuzluk ve ekonomik zorluklarla mücadele ederken, aynı zamanda bölgesel gerilimlerde de artış yaşanıyor. Mitingin, rejimin halk desteğini gösterme ve muhalefeti baskılama amacı taşıdığı düşünülüyor.
Bölgesel ve Küresel Boyut
İran'ın bu hamlesi, Orta Doğu'daki güç dengelerini doğrudan etkiliyor. Ülke, uzun süredir ABD yaptırımları altında ve nükleer programı nedeniyle uluslararası baskı görüyor. Yeni gönüllü kuvvetler, İran'ın vekil gruplar aracılığıyla yürüttüğü bölgesel politikalara ek bir askeri kapasite kazandırabilir.
Öte yandan, İran'ın bu tür kitlesel silahlanma çağrıları, komşu ülkelerde endişe yaratabilir. Özellikle Suudi Arabistan, İsrail ve Körfez ülkeleri, İran'ın artan askeri gücünü kendi güvenliklerine tehdit olarak görüyor. ABD ve Avrupa ülkeleri ise İran'ın bu adımlarını yakından izliyor.
Uzmanlar, İran'ın gönüllü kuvvetler oluşturma çabasının, hem iç baskıyı artırmak hem de olası bir çatışmada insan gücü sağlamak için olduğunu belirtiyor. Ancak bu tür bir milis yapılanmasının, uzun vadede İran'ın kontrolünden çıkma riski de taşıdığı ifade ediliyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
İran'da savaştan bu yana düzenlenen en büyük rejim yanlısı miting ve yeni gönüllü kuvvetler oluşturma girişimi, Türkiye'nin güvenlik ve dış politikası açısından önemli sonuçlar doğurabilir. Türkiye, İran ile uzun bir sınırı paylaşmakta ve bölgesel istikrarı yakından ilgilendirmektedir. İran'ın askeri kapasitesini artırması, Türkiye'nin sınır güvenliği ve bölgesel denge politikalarını etkileyebilir. Ayrıca, İran'ın bu adımları, Türkiye'nin NATO müttefikleriyle ilişkilerinde de hassas bir denge unsuru olabilir. Türkiye, İran ile diyalog kanallarını açık tutarak, olası bir istikrarsızlığın önüne geçmeye çalışmalıdır.
