İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçı, bölgesel gelişmeler ve ikili ilişkileri ele almak üzere bugün Irak'a resmi bir ziyaret gerçekleştiriyor. Arakçı'nın temaslarında, İran ile Irak arasındaki sınır güvenliği ve ekonomik iş birliğinin yanı sıra, Gazze'deki durum ve Yemen'deki son gelişmeler de masaya yatırılacak. İranlı diplomatın Bağdat'ta yapacağı görüşmeler, bölgedeki tansiyonun yükseldiği bir döneme denk geliyor.
Gelişmenin arka planı
Abbas Arakçı, İran'ın yeni Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan'ın atadığı ikinci Dışişleri Bakanı olarak göreve başladıktan sonra ilk kez Irak'ı ziyaret ediyor. Arakçı'nın bu ziyareti, İran'ın bölgedeki etkisini sürdürme ve Irak ile olan stratejik ittifakını pekiştirme amacı taşıyor. Irak, İran için hem ekonomik hem de siyasi açıdan kritik bir komşu konumunda. İki ülke arasındaki ticaret hacmi, yaptırımlara rağmen yıllık 12 milyar doları buluyor. Ayrıca İran, Irak'ın enerji ihtiyacının önemli bir kısmını karşılıyor.
Ziyaret öncesinde İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Nasser Kanaani, Arakçı'nın Irak'ta üst düzey yetkililerle bir araya geleceğini ve toplantılarda bölgesel istikrar ve güvenlik konularının ele alınacağını belirtti. Özellikle İran-Irak sınırındaki güvenlik sorunları ve PKK'ya yönelik iş birliği de gündemdeki başlıklar arasında.
Bölgesel boyut
Arakçı'nın ziyareti, bölgede tansiyonun yüksek olduğu bir döneme denk geliyor. İsrail'in Gazze'deki operasyonları ve İran'ın Hamas ve Hizbullah gibi gruplara verdiği destek, bölgesel dengeleri etkilemeye devam ediyor. Irak ise bu gerilimlerde arabuluculuk rolü üstlenmeye çalışıyor. Irak Başbakanı Muhammed Şiya es-Sudani, hem İran hem de ABD ile iyi ilişkilerini koruyarak bölgesel krizlerde denge unsuru olmayı hedefliyor. Bu bağlamda, Arakçı'nın ziyareti sırasında Yemen'deki ateşkes çabaları ve Suriye'deki durum da ele alınabilir.
İran'ın bölgedeki nüfuzu, özellikle Irak'ta Şii milis gruplar üzerindeki etkisi nedeniyle Batılı ülkeler ve İsrail tarafından endişeyle izleniyor. ABD'nin Irak'ta askeri varlığını sürdürmesi, İran'ın bu ülkedeki etkisini sınırlamak için bir faktör olarak öne çıkıyor. Arakçı'nın ziyareti sırasında bu konuların da gündeme gelmesi bekleniyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, İran'ın Irak'taki nüfuzunu yakından takip etmektedir. Irak, Türkiye için hem ticari hem de güvenlik açısından önemli bir komşudur ve PKK ile mücadelede Irak merkezi hükümeti ve Kürt Bölgesel Yönetimi ile iş birliği yürütmektedir. İran'ın Irak'taki Şii milis gruplar üzerindeki etkisi, Türkiye'nin kuzey Irak'taki operasyonlarını ve bölgesel güvenlik dinamiklerini dolaylı olarak etkileyebilir. Türkiye, İran ile Irak'ta rakip olmaktan ziyade, istikrar ve ekonomik iş birliği konularında ortak çıkar alanlarına sahiptir. Bu nedenle, Arakçı'nın ziyareti ve varılacak olası anlaşmalar, Türkiye'nin Irak politikasını da yakından ilgilendirmektedir.
