Hong Kong Özel İdari Bölgesi Başbakanı John Lee Ka-chiu, Kazakistan ziyaretinin ardından Çarşamba akşamı Özbekistan'ın başkenti Taşkent'e ulaştı. Burada Özbekistan Dışişleri Bakanı Bahtiyar Saidov ile bir araya gelen Lee, iki taraf arasında karşılıklı 30 güne kadar vizesiz seyahat imkânı tanıyacak bir anlaşma için müzakerelere başlandığını duyurdu. Anlaşma, Hong Kong ve Özbekistan vatandaşlarının karşılıklı olarak 30 güne kadar vizesiz seyahat etmelerine olanak sağlayacak. Görüşmede ayrıca iki ülke arasındaki ticari ve kültürel iş birliğinin artırılması konuları da ele alındı.
Gelişmenin Arka Planı
Hong Kong, Çin'in özel idari bölgesi olarak kendi vize politikalarını belirleme yetkisine sahip. Şu anda Hong Kong pasaportu sahipleri Özbekistan'a vizesiz seyahat edemiyor; aynı şekilde Özbek vatandaşları da Hong Kong'a girişte vize almak zorunda. Ancak iki taraf arasında artan ekonomik ve kültürel bağlar, bu durumun değişmesi için zemin hazırladı. Özbekistan, son yıllarda turizm ve dış yatırım çekmek için vize rejimini liberalleştirme politikası izliyor. Hong Kong ise uluslararası bir finans merkezi olarak küresel bağlantılarını güçlendirmeyi hedefliyor.
Görüşmelerde, anlaşmanın yalnızca turizm değil, aynı zamanda iş seyahatleri ve resmi ziyaretler için de kolaylık sağlayacağı vurgulandı. Dışişleri Bakanı Saidov, anlaşmanın iki ülke arasındaki ticaret hacmini artırabileceğini ve karşılıklı yatırımları teşvik edebileceğini belirtti. Özbekistan, Çin'in Kuşak ve Yol Girişimi kapsamında önemli bir ortak konumunda bulunurken, Hong Kong da bu girişimin finansal merkezi olarak öne çıkıyor.
Bölgesel ve Küresel Boyut
Bu anlaşma, Orta Asya ile Doğu Asya arasındaki bağlantıların güçlendirilmesi açısından önemli bir adım olarak değerlendiriliyor. Özbekistan, bölgedeki diğer ülkelerle de vize muafiyeti anlaşmaları imzalamış durumda. Hong Kong ise pandemi sonrası turizm ve iş seyahatlerini canlandırmak için çeşitli ülkelerle vize kolaylıkları sağlama yolunda ilerliyor. Anlaşmanın, her iki tarafın da küresel tedarik zincirlerindeki rolünü pekiştirmesi bekleniyor. Ayrıca, Hong Kong'un uluslararası bir havaalanına sahip olması, Özbekistan'dan Asya-Pasifik bölgesine açılan bir kapı işlevi görebilir.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, Özbekistan ile tarihsel ve kültürel bağlara sahip olup son yıllarda ekonomik ve diplomatik ilişkilerini geliştirmektedir. Hong Kong ise Türk şirketlerinin Asya finans merkezlerine erişimi açısından önemli bir konumdadır. Bu anlaşma, iki ülke arasındaki bağlantıların artmasının, Türkiye'nin Orta Asya ve Doğu Asya arasındaki ticaret koridorlarındaki konumunu dolaylı olarak etkileyebileceği anlamına geliyor. Türkiye'nin Özbekistan ile vize muafiyeti anlaşması bulunuyor; Hong Kong ile ise henüz böyle bir adım atılmış değil. Özbekistan-Hong Kong hattının canlanması, Türkiye üzerinden geçen alternatif rotaların da değerlendirilmesine yol açabilir.