Hong Kong'un borsa endeksi derleyicisi Hang Seng Endeksleri Şirketi, yapay zeka kaynaklı kazançları kaçıran teknoloji odaklı endeksini canlandırmak amacıyla, yıllık satışları en az 500 milyon Hong Kong doları (64 milyon ABD doları) olan 10 hızlı büyüyen şirketi şehirdeki teknoloji kıyaslama endeksine ekleyeceğini duyurdu. Bu eşik, endeksin performansını artırmaya yönelik yeni bir dizi kuralın parçası olarak belirlendi.
Hang Seng Endeksleri, Cuma günü yaptığı açıklamada, Hang Seng Teknoloji Endeksi'nin bileşen sayısını 30'dan 40'a çıkaracağını ve yeni eklenen şirketlerin "hızlı büyüyen" kategorisinde değerlendirileceğini bildirdi. Değişikliklerin 2025 yılının ikinci çeyreğinde yürürlüğe girmesi planlanıyor. Endeks derleyicisi ayrıca, teknoloji endeksine dahil edilecek şirketlerin son üç yılda ortalama yüzde 20'lik bir gelir büyümesi kaydetmiş olması gerektiğini belirtti.
Endeksin gerisinde kalan performans ve yapay zeka yarışı
Hong Kong, son yıllarda teknoloji devi Alibaba, Tencent ve Meituan gibi şirketlerin hisse senedi fiyatlarındaki dalgalanmalar ve Çin anakarasındaki düzenleyici baskılarla boğuşurken, küresel yapay zeka ralliinden yeterince pay alamadı. Özellikle ABD'de Nvidia, Microsoft ve Alphabet gibi yapay zeka odaklı şirketlerin piyasa değerleri rekor seviyelere ulaşırken, Hong Kong teknoloji endeksi aynı dönemde sınırlı bir artış gösterdi. Hang Seng Teknoloji Endeksi, 2021'deki zirvesinden bu yana yaklaşık yüzde 40 değer kaybetmiş durumda.
Uzmanlar, yeni eklenen hızlı büyüyen şirketlerin endekse çeşitlilik ve dinamizm katacağını, ancak yapay zeka çağında rekabetin giderek kızıştığı bir ortamda bu adımın yeterli olup olmayacağının belirsiz olduğunu vurguluyor. Hong Kong yönetimi, şehrin uluslararası finans merkezi konumunu güçlendirmek ve teknoloji şirketlerini borsaya çekmek için bir dizi reform üzerinde çalışıyor. Geçtiğimiz yıl, Hong Kong Menkul Kıymetler Borsası, kayıp yaşayan teknoloji şirketlerinin halka arzını kolaylaştıracak düzenlemeleri hayata geçirmişti.
Endeks değişikliği, yatırımcıların ilgisini çekmeyi ve pasif fon akışını artırmayı amaçlıyor. Hang Seng Teknoloji Endeksi'ni takip eden borsa yatırım fonları (ETF'ler) ve diğer pasif ürünler, değişiklik sonrası yeni hisseleri satın almak zorunda kalacak. Bu da eklenen şirketlere önemli miktarda sermaye girişi sağlayabilir. Analistler, özellikle yapay zeka, bulut bilişim ve yarı iletken alanında faaliyet gösteren ve hızlı büyüyen Çinli teknoloji firmalarının endekse dahil edilmesinin, Hong Kong'un teknoloji ekosistemini canlandırabileceğini belirtiyor.
Asya-Pasifik ve küresel teknoloji yatırımlarına etkisi
Hong Kong'un attığı adım, Asya-Pasifik bölgesindeki diğer borsalar için de bir emsal teşkil ediyor. Tokyo, Seul ve Singapur gibi finans merkezleri, yapay zeka ve ileri teknoloji şirketlerini kendine çekmek için benzer düzenlemeler yapıyor. Örneğin, Japonya geçtiğimiz aylarda teknoloji girişimlerinin halka arzını teşvik edecek vergi indirimleri açıklamıştı. Güney Kore ise yarı iletken ve batarya üreticilerine yönelik özel bir endeks oluşturma hazırlığında.
Küresel ölçekte, yapay zeka yatırımları 2024 yılında rekor seviyeye ulaştı. Uluslararası Para Fonu (IMF) verilerine göre, yapay zeka ile ilgili doğrudan yatırımlar son bir yılda yüzde 35 artarak 200 milyar doları aştı. Bu pastadan daha fazla pay almak isteyen Hong Kong, hem anakara Çin'den hem de uluslararası yatırımcılardan sermaye çekmeyi hedefliyor. Ancak ABD-Çin arasındaki teknoloji rekabeti ve jeopolitik gerilimler, Hong Kong'un bu hedefini zorlaştırabilir. Washington, bazı Çinli teknoloji şirketlerine yatırım yasağı getirmiş durumda ve bu yasaklar Hong Kong borsasını da dolaylı olarak etkiliyor.
Hang Seng Endeksleri'nin kararı, yatırımcı tabanını genişletmek ve endeksin küresel ölçekte daha fazla tanınmasını sağlamak açısından kritik. Yeni eklenen şirketlerin hangileri olacağı henüz açıklanmadı, ancak piyasa kaynaklarına göre biyoteknoloji, yenilenebilir enerji ve yapay zeka yazılımı alanlarında faaliyet gösteren firmaların öne çıkması bekleniyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Hong Kong'un teknoloji endeksini genişletme kararı, doğrudan Türkiye'yi etkilemese de küresel teknoloji yatırımlarındaki kaymanın bir göstergesi. Türkiye, son yıllarda kendi teknoloji girişimlerini ve borsasını güçlendirmeye çalışıyor; Borsa İstanbul'da teknoloji şirketlerinin payı artıyor. Hong Kong'un hızlı büyüyen şirketlere odaklanması, Türkiye'deki teknoloji girişimleri için de bir fırsat penceresi olabilir: Türk teknoloji firmaları Asya pazarlarına açılmak için Hong Kong'u bir kapı olarak kullanabilir. Ayrıca, yapay zeka yatırımlarındaki küresel artış, Türkiye'nin de bu alanda rekabetçi olabilmesi için politika yapıcılara baskı oluşturuyor. Ancak jeopolitik riskler ve ABD-Çin gerilimi, Türk yatırımcılar için belirsizlik yaratabilir.
