Hindistan'da sosyal medyada büyük yankı uyandıran gençlik hareketi Hamamböceği Halk Partisi (Cockroach Janta Party - CJP), ilk kez sokaklara taşındı. Partinin kurucusu 30 yaşındaki Abhijeet Dipke, 21 Aralık 2024 Cumartesi günü başkent Yeni Delhi'ye gelerek Başbakan Narendra Modi hükümetine karşı bir protesto eylemi düzenledi. Bu eylem, çevrimiçi ortamda milyonlarca takipçiye ulaşan hareketin fiziksel meydanlara inmesi açısından bir dönüm noktası oldu.
Gençlik hareketinin doğuşu ve yükselişi
CJP, 2024 genel seçimleri öncesinde bir mizah ve protesto hareketi olarak ortaya çıktı. Hindistan'ın işsizlik, enflasyon ve yolsuzluk gibi kronik sorunlarına dikkat çekmeyi amaçlayan oluşum, özellikle Z kuşağı arasında hızla yayıldı. Partinin sembolü olan hamamböceği, "sistemin pislikleri temizlemesi" metaforuyla seçilmişti. Dipke, bir süredir ABD'de yaşıyordu ve protestoya katılmak için özel olarak ülkesine döndü. Dehli'deki gösteriye yüzlerce genç katılırken, polis güvenlik önlemleri aldı.
Protestocular, "Modi git, demokrasi gelsin" ve "İşsizlik değil adalet istiyoruz" sloganları attı. CJP'nin talepleri arasında istihdam paketleri, eğitim reformu ve tarım desteklerinin artırılması yer alıyor. Hareket, ana akım siyasette yer bulamayan gençlerin alternatif bir sesi haline geldi. Ancak uzmanlar, CJP'nin oy potansiyelinin sınırlı olduğunu, daha çok farkındalık yaratma işlevi gördüğünü belirtiyor.
Bölgesel ve küresel boyut
Hindistan'da genç nüfusun %65'i 35 yaşın altında. Bu demografik yapı, ülkeyi dünyanın en büyük genç işsizliği sorunlarından biriyle karşı karşıya bırakıyor. CJP benzeri hareketler, büyüyen ekonomik hoşnutsuzluğun bir yansıması olarak değerlendiriliyor. Küresel düzeyde ise benzer gençlik hareketleri (Endonezya, Brezilya, Nijerya) popülist hükümetlere karşı dijital tabanlı protestolar örgütlüyor. CJP'nin eylem tarzı, Arap Baharı'ndan bu yana görülen sosyal medya merkezli aktivizmin yeni bir versiyonu olarak kabul ediliyor. Ancak Hint hükümetinin internete kısıtlama getirme geçmişi, hareketin önünde bir engel teşkil ediyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Hindistan'daki gençlik hareketleri, Türkiye'deki benzer dinamiklerle karşılaştırılabilir. Türkiye de genç nüfus oranı yüksek ülkeler arasında yer alıyor ve işsizlik en önemli siyasi gündem maddelerinden biri. CJP'nin çevrimiçi örgütlenme modeli, Türkiye'deki bazı sivil toplum hareketleri için ilham kaynağı olabilir. Ayrıca Hindistan ile Türkiye arasındaki ticaret hacmi (11 milyar dolar) ve savunma işbirliği göz önüne alındığında, Hindistan'daki siyasi istikrarsızlık doğrudan olmasa da dolaylı etkiler yaratabilir. Ancak iki ülkenin iç siyasi yapıları farklı olduğu için, doğrudan bir etki beklenmemektedir.
