Suriye Demokratik Güçleri (SDG) komutanı Mazlum Abdi, 25 Ağustos'ta Şam'daki Halk Sarayı'nda düzenlediği basın toplantısında örgütün feshedildiğini ve Suriye ordusuna katıldığını açıkladı. On yıl boyunca SDG'nin komutanlığını yürüten Abdi, konuşmasına Arapça başladı, ardından Kürtçe devam etti. Abdi, "SDG artık bağımsız hareket etmeyecek, Suriye Arap Ordusu çatısı altında yer alacak" dedi. Bu karar, Suriye'deki iç savaşın seyrini değiştirebilecek ve bölgesel dengeleri yeniden şekillendirebilecek nitelikte.
SDG'nin kuruluşu ve ABD desteği
SDG, 2015 yılında IŞİD'e karşı mücadele etmek amacıyla kuruldu. Ağırlıklı olarak YPG (Halk Savunma Birlikleri) unsurlarından oluşan yapı, ABD liderliğindeki koalisyonun en önemli sahadaki müttefiki haline geldi. ABD, SDG'ye silah, eğitim ve hava desteği sağladı. Örgüt, 2019'da IŞİD'in son kalesi Baghouz'un düşürülmesinde kilit rol oynadı. Ancak Türkiye, SDG'nin PKK'nın Suriye uzantısı olduğunu ve terör örgütü olarak kabul edilmesi gerektiğini savunuyordu. ABD ile Türkiye arasında yıllarca süren gerilimin ana nedeni buydu.
SDG'nin dağılması, ABD'nin bölgedeki stratejik angajmanını da sorgulatıyor. Washington, SDG'yi destekleyerek Suriye'deki nüfuzunu korumaya çalışıyordu. Ancak Rusya ve İran'ın etkisi, Türkiye'nin sınır güvenliği kaygıları ve bölgesel aktörlerin baskısı, bu modelin sürdürülemez olduğunu gösterdi.
Bölgesel ve küresel yansımalar
SDG'nin feshedilmesi, Suriye'nin kuzeydoğusunda yeni bir güç boşluğu yaratabilir. Suriye ordusunun bölgeye yerleşmesi, İran ve Rusya'nın etkisini artırabilir. İsrail, İran'ın Suriye üzerinden kendisine yönelik tehditlerinin artmasından endişe duyuyor. Öte yandan, SDG saflarında savaşan binlerce Kürt savaşçının geleceği belirsiz. Suriye ordusuna entegrasyon süreci sorunsuz ilerlemeyebilir; zira rejim ile Kürt gruplar arasında güven eksikliği var.
ABD Dışişleri Bakanlığı'ndan yapılan açıklamada, "SDG'nin kararına saygı duyuyoruz, Suriye'nin toprak bütünlüğünü destekliyoruz" denildi. Ancak Pentagon, SDG ile ortak operasyonların sona ermesinin IŞİD'le mücadeleyi zayıflatabileceği uyarısında bulundu. Rusya Dışişleri Bakanlığı ise kararı "Suriye'nin egemenliğinin güçlenmesi" olarak yorumladı.
Türkiye Açısından Değerlendirme
SDG'nin dağılması, Türkiye'nin Suriye politikasında önemli bir kazanım olarak görülebilir. PKK/YPG'nin Suriye'deki özerk yapılanma hayali sekteye uğradı. Ancak Suriye ordusunun bölgeye yerleşmesi, İran ve Rusya'nın etkisini artırabilir; bu da Türkiye için yeni güvenlik riskleri doğurabilir. Ayrıca, SDG saflarındaki Kürt savaşçıların durumu, Türkiye'nin Kürt meselesiyle bağlantılı olarak iç politikada yankı bulabilir. Türkiye, Suriye'nin kuzeyinde güvenli bölge oluşturma çabalarını sürdürürken, bu yeni denkleme karşı temkinli olmalı.