Hindistan ile Birleşik Krallık arasında uzun süredir müzakereleri süren serbest ticaret anlaşması (STA) nihayet 27 Şubat 2025 itibarıyla yürürlüğe girdi. Bu anlaşma, iki ülke arasındaki ticari ilişkilerde yeni bir dönemi başlatırken, tüketiciler ve iş dünyası için somut değişiklikler getiriyor. Anlaşma kapsamında binlerce üründe gümrük vergileri sıfırlanırken, hizmet ticareti ve profesyonellerin karşılıklı erişimi de önemli ölçüde kolaylaştı. İmzalanan bu tarihi anlaşma ile Hindistan'dan İngiltere'ye ihraç edilen tekstil, tarım ürünleri ve ilaç gibi sektörlerde vergi indirimleri ön plana çıkarken, İngiltere'den Hindistan'a giden viski, otomobil ve makine gibi ürünlerde de ciddi fiyat avantajları bekleniyor.
Anlaşmanın Kapsamı ve Öne Çıkan Kalemler
Anlaşma, iki ülke arasındaki ticaret hacmini 2030 yılına kadar 50 milyar sterline çıkarmayı hedefliyor. Bu hedef doğrultusunda Hindistan, İngiltere'den ithal edilen otomobillere uyguladığı %100'lük gümrük vergisini 5 yıl içinde kademeli olarak %70'e, viski gibi alkollü içeceklerdeki %150'lik vergiyi de %75'e düşürecek. İngiltere ise Hint tekstil ürünlerindeki %10-20 arası vergileri derhal kaldırırken, Hint çayına uygulanan %8'lik vergi de sıfırlanıyor. Ayrıca Hindistan'daki ilaç firmaları, İngiltere'de jenerik ilaç pazarına daha kolay erişim sağlayacak. Hizmet sektöründe ise Hintli BT uzmanları ve sağlık çalışanları, Birleşik Krallık'ta vize kolaylığı elde edecek.
Bölgesel ve Küresel Etkiler
Bu anlaşma, Birleşik Krallık'ın Brexit sonrası bağımsız ticaret politikası oluşturma çabalarının en somut örneklerinden biri olarak değerlendiriliyor. Özellikle Asya-Pasifik bölgesine açılım stratejisi kapsamında, Trans-Pasifik Ortaklığı'na (CPTPP) katılım süreciyle birlikte Hindistan ile STA, Londra'nın küresel ticaretteki ağırlığını artırma hedefini yansıtıyor. Hindistan cephesinde ise anlaşma, 'Make in India' ve 'Atmanirbhar Bharat' (Kendine Yeten Hindistan) politikalarına uluslararası bir boyut kazandırırken, Batı ile ticari entegrasyonu derinleştiriyor. Öte yandan, anlaşmanın işçi dolaşımına ilişkin hükümleri, özellikle İngiltere'deki iç siyasi tartışmaları da beraberinde getirdi. Göç karşıtı çevreler, Hintli profesyonellere tanınan kolaylıkların yerel işgücü piyasasını olumsuz etkileyebileceğini savunuyor. Buna karşın iş dünyası örgütleri, anlaşmanın her iki ülkeye de net fayda sağlayacağını belirtiyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, bu anlaşmaya doğrudan taraf olmasa da, gelişme küresel ticaret dengeleri açısından Ankara'yı yakından ilgilendiriyor. Hindistan-İngiltere STA'sı, Türkiye'nin özellikle tekstil ve otomotiv gibi rekabetçi sektörlerinde potansiyel pazar kaybı riskini beraberinde getirebilir. Çünkü her iki ülke de benzer ürün gruplarında Türkiye ile rekabet halinde. Öte yandan, Birleşik Krallık'ın Brexit sonrası bağımsız ticaret anlaşmaları ağı, Türkiye'nin Gümrük Birliği'ne rağmen AB dışı ticaret ortaklarıyla anlaşma imzalayamaması nedeniyle dezavantajlı konumunu daha da belirginleştiriyor. Türkiye'nin hem Hindistan hem de İngiltere ile mevcut ticari ilişkilerini gözden geçirmesi ve benzer kapsamlı anlaşmalar için müzakerelere hız vermesi stratejik bir öncelik olarak öne çıkıyor.
