Hindistan'ın başkenti Yeni Delhi'de pazartesi günü, üniversite giriş sınavlarındaki yaygın usulsüzlükleri protesto etmek amacıyla parlamentoya yürümek isteyen göstericilere polis coplu müdahalede bulundu. Zırhlı araçlar ve çevik kuvvet ekipleri, hiciv amaçlı kurulan 'Hamamböceği Halk Partisi' (Cockroach Janta Party) üyeleri ile destekçilerini, izinsiz yürüyüşü engellemek için dağıttı. Polis müdahalesinde çok sayıda kişi yaralanırken, parti sözcüsü Saurav Das, aralarında kendisinin de bulunduğu iki üyenin gözaltına alındığını açıkladı. Olaylar, ülkede son haftalarda büyüyen öğrenci protestolarının bir parçası olarak dikkat çekiyor.
Gelişmenin arka planı
Protestoların odağında, Hindistan'ın ulusal tıp ve mühendislik okullarına girişte kullanılan ortak sınav sisteminde (NEET-UG ve JEE) yaşandığı iddia edilen yolsuzluklar yer alıyor. Binlerce öğrenci sınav sorularının sızdırıldığını, sonuçlarda haksız değişiklikler yapıldığını ve sınav merkezlerinde usulsüzlükler olduğunu öne sürüyor. Özellikle Bihar eyaletinde, sınav sorularının sosyal medyada yayılması üzerine Ulusal Test Ajansı (NTA) soruşturma başlatmıştı. Ancak öğrenciler, hükümetin yeterli adım atmadığını ve sınavların iptal edilmesi gerektiğini savunuyor.
'Hamamböceği Halk Partisi', adını taşıdığı böcekten esinlenerek siyasi hiciv yöntemleriyle dikkat çekmeyi amaçlayan bir oluşum. Parti yetkilileri, bu kez eylemlerini parlamentoya taşıyarak konuyu doğrudan milletvekillerinin gündemine getirmek istediklerini belirtti. Ancak polis, yürüyüşün izinsiz olduğu gerekçesiyle önceden uyarıda bulundu ve ardından sert müdahale etti. Göstericiler, polisin orantısız güç kullandığını ve ifade özgürlüğünü engellediğini ifade ediyor.
Bölgesel ve küresel boyut
Hindistan'da eğitim sistemi ve sınav yolsuzlukları, ülkenin genç nüfusunun istihdam ve sosyal hareketlilik beklentilerini doğrudan etkileyen hassas bir konu. NEET-UG sınavına her yıl yaklaşık 2 milyon öğrenci başvururken, kontenjanların sınırlı olması rekabeti ve hile iddialarını artırıyor. Benzer protestolar geçmişte de yaşanmış, 2017'de JEE sınavındaki usulsüzlükler üzerine geniş çaplı eylemler düzenlenmişti.
Küresel ölçekte, bu olay Hindistan'ın eğitim sistemine duyulan güveni sarsarken, aynı zamanda ülkedeki demokratik kurumların işleyişine dair soru işaretleri doğuruyor. Uluslararası insan hakları örgütleri, polis müdahalesini kınarken, öğrencilerin barışçıl protesto hakkına vurgu yapıyor. Öte yandan, Başbakan Narendra Modi hükümeti sınav güvenliğini artırmak için yeni önlemler alacağını duyurdu ancak öğrenciler bu açıklamaları yetersiz buluyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Hindistan'daki öğrenci protestoları, Türkiye'de zaman zaman gündeme gelen sınav sistemine duyulan güvensizlik ve yolsuzluk iddialarını hatırlatıyor. Her iki ülke de genç nüfusun eğitim yoluyla sosyal statü kazanma beklentisinin yüksek olduğu, ancak sistemin adil işlemediğine dair şikayetlerin sıkça dile getirildiği ülkeler. Bu gelişme, Türkiye'nin de benzer sorunlarla başa çıkmak için şeffaflık ve hesap verebilirlik mekanizmalarını güçlendirmesi gerektiğine işaret ediyor. Doğrudan bir etkisi olmasa da, küresel eğitim ağları ve uluslararası öğrenci hareketliliği açısından Hindistan'daki istikrar, Türkiye'nin de dahil olduğu gelişmekte olan ülkeler için önemli bir referans noktası oluşturuyor.
