Hindistan Donanması, 21 Haziran 2025 tarihinde üç yeni savaş gemisini eş zamanlı olarak hizmete sokarak deniz gücünü önemli ölçüde artırdı. Törenle göreve başlayan gemiler arasında Nilgiri sınıfı firkateyn INS Dunagiri, büyük araştırma gemisi (Survey Vessel Large) INS Sanshodhak ve denizaltı savunma harbi sığ su gemisi (ASW Shallow Water Craft) INS Agray yer alıyor. Gemilerin tamamı Hindistan Donanması'nın Savaş Gemisi Tasarım Bürosu (Warship Design Bureau) tarafından tasarlandı ve Kalküta merkezli Garden Reach Shipbuilders & Engineers (GRSE) tersanesinde inşa edildi. Bu teslimat, Hindistan'ın yerli savunma sanayisinin gelişimi ve Hint Okyanusu'ndaki deniz hakimiyetini pekiştirme hedefi açısından kritik bir adım olarak değerlendiriliyor.
Yerli tasarım ve inşa kabiliyetinin zaferi
Nilgiri sınıfı firkateynler, Hindistan Donanması'nın Proje 17A kapsamında geliştirilen en modern yüzey savaş gemileri arasında yer alıyor. INS Dunagiri, bu sınıfın üçüncü gemisi olup, gelişmiş radar sistemi, dikey atım lançerleri ve denizaltı savunma harbi yetenekleriyle donatılmış durumda. Geminin adı, Uttarkand'daki Dunagiri Dağı'ndan alıyor ve Hindistan'ın coğrafi mirasına atıfta bulunuyor. 6.670 ton deplasmana sahip olan firkateyn, 32 Barak-8 hava savunma füzesi ve BrahMos seyir füzeleri taşıyabiliyor. Proje 17A kapsamında toplam yedi gemi inşa ediliyor ve bunların 2026 yılına kadar tamamlanması planlanıyor.
INS Sanshodhak, büyük araştırma gemisi (SVL) projesinin ikinci gemisi olarak hidrografik araştırma, deniz haritalama ve oşinografik çalışmalar için özel olarak tasarlandı. 3.300 ton deplasmana sahip gemi, Hindistan'ın deniz yetki alanlarının haritalanması ve denizaltı navigasyon güvenliği için kritik öneme sahip. Hindistan Donanması, bu tür araştırma gemileriyle Hint Okyanusu'ndaki deniz yollarının kontrolünü elinde tutmayı amaçlıyor.
ASW Shallow Water Craft INS Agray ise kıyı sularında ve sığ bölgelerde denizaltı savunma harbi yapmak üzere geliştirildi. 900 ton deplasmanlı bu gemi, sonar sistemleri, torpidolar ve denizaltı karşıtı roketlerle donatılmış olup, Hindistan'ın doğu ve batı kıyılarında devriye görevi üstlenecek. Proje 28 kapsamında inşa edilen INS Agray, sınıfının ikinci gemisi olarak 2027 yılına kadar sekiz geminin tamamlanması hedefleniyor.
Bölgesel deniz gücü dengesi ve Çin faktörü
Hindistan'ın bu hamlesi, Hint Okyanusu'nda artan Çin varlığına karşı bir yanıt olarak okunuyor. Çin Donanması, Afrika Boynuzu'ndan Güney Çin Denizi'ne kadar uzanan hatlarda üsler ve varlık gösterirken, Hindistan kendi deniz gücünü modernize ederek bölgesel dengeyi korumaya çalışıyor. Hindistan Donanması şu anda 150'den fazla savaş gemisi, denizaltı ve destek gemisine sahip ve 2030 yılına kadar bu sayıyı 200'e çıkarmayı hedefliyor. Son beş yılda 35'ten fazla gemi hizmete alınırken, GRSE gibi yerli tersanelerin üretim kapasitesi de artırıldı.
Yeni gemilerin hizmete girmesi, aynı zamanda Hindistan'ın 'Make in India' programının bir yansıması. GRSE, yabancı lisansla değil, tamamen yerli tasarımla gemiler inşa ederek savunmada dışa bağımlılığı azaltıyor. Öte yandan, Hindistan'ın stratejik ortağı olan Rusya ve Fransa ile askeri işbirlikleri devam ederken, ABD ile de Quad çerçevesinde deniz tatbikatları yoğunlaşıyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Hindistan'ın deniz gücünü artırması, Türkiye'nin de Hint Okyanusu'na yönelik artan ilgisi bağlamında önem taşıyor. Türkiye, Somali ve Aden Körfezi'nde deniz güvenliği operasyonlarına katılırken, Hint Okyanusu'ndaki güç dengesi, Türk ticaret gemileri ve enerji hatlarının güvenliğini etkileyebilir. Hindistan'ın yerli savunma sanayi hamlesi, Türkiye'nin MİLGEM ve diğer yerli gemi projeleriyle paralellik gösteriyor. İki ülke arasında doğrudan bir rekabet bulunmasa da, Çin'in bölgedeki etkisi, Türkiye-Hindistan ilişkilerinde ortak çıkarlar doğurabilir. Özellikle deniz ticareti yollarının güvenliği, her iki ülke için de stratejik öncelik taşıyor.