Hamas, Gazze Şeridi'ndeki ateşkes anlaşmasının birinci aşamasının tam olarak uygulanması ve ikinci aşamaya geçiş mekanizmalarının belirlenmesi amacıyla Mısır'ın başkenti Kahire'ye üst düzey bir heyet gönderdi. Filistinli direniş grubundan yapılan açıklamaya göre, heyet Cuma akşamı Kahire'ye ulaştı ve Mısırlı yetkililerle görüşmelere başladı. Anadolu Ajansı'nın aktardığı habere göre, görüşmelerde Gazze'de kalıcı bir ateşkesin sağlanması, insani yardımların kesintisiz ulaştırılması ve esir takası gibi kritik konular ele alınıyor. Bu gelişme, bölgede tırmanan gerilimin ardından uluslararası toplumun ateşkes çağrıları yaptığı bir dönemde gerçekleşiyor.
Ateşkesin birinci aşaması ve uygulama sorunları
Ocak ayında varılan ateşkes anlaşmasının birinci aşaması, çatışmaların durdurulması, insani yardım koridorlarının açılması ve bazı Filistinli mahkumların serbest bırakılmasını öngörüyordu. Ancak taraflar arasındaki güvensizlik nedeniyle anlaşmanın uygulanmasında aksaklıklar yaşandı. Hamas, İsrail'in ateşkes şartlarına tam uymadığını, yardım tırlarının Gazze'ye girişine izin vermediğini ve ateşkes ihlalleri yaptığını iddia ediyor. İsrail ise Hamas'ın elindeki İsrailli rehinelerin tam listesini vermediğini ve ateşkesin ikinci aşamasına geçilmeden önce daha fazla güvence talep ediyor. Kahire'deki görüşmelerde Mısır'ın arabuluculuğuyla bu sorunların çözülmesi ve ikinci aşamaya geçiş için bir yol haritası belirlenmesi hedefleniyor. Mısır, daha önce de benzer krizlerde arabuluculuk yapmış ve tarafları masada tutmayı başarmıştı.
Bölgesel ve uluslararası boyut
Gazze'deki ateşkesin kalıcı hale gelmesi, sadece Filistin-İsrail çatışması için değil, tüm Ortadoğu bölgesinin istikrarı için kritik öneme sahip. Mısır'ın arabuluculuğu, Katar ve ABD'nin de desteğiyle sürüyor. ABD Dışişleri Bakanı Antony Blinken, daha önce yaptığı açıklamada ateşkesi desteklediklerini ancak Hamas'ın bölgedeki varlığının kalıcı bir barışın önünde engel olduğunu söylemişti. Öte yandan Birleşmiş Milletler ve insan hakları örgütleri, Gazze'deki insani durumun felaket boyutlara ulaştığını vurguluyor. Gıda, su ve ilaç kıtlığı yaşanırken, hastaneler çalışamaz hale geldi. Ateşkesin ikinci aşaması, savaşın tamamen sona ermesi, İsrail güçlerinin Gazze'den çekilmesi ve yeniden imar sürecinin başlamasını içeriyor. Ancak İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, Hamas'ın askeri kanadının tamamen etkisiz hale getirilmesi hedefinden vazgeçmeyeceklerini belirtiyor. Bu nedenle Kahire görüşmelerinin başarıya ulaşması belirsizliğini koruyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Bu gelişme, Türkiye'nin uzun süredir savunduğu Filistin davası ve bölgesel barış vizyonu açısından önem taşıyor. Türkiye, Mısır'la son yıllarda normalleşen ilişkileri kapsamında Kahire'deki süreci yakından takip ediyor. Ankara, Hamas ile siyasi kanadı üzerinden kurduğu diyalog sayesinde ateşkesin kalıcı hale gelmesi için arabuluculuk yapabilir. Ayrıca, Gazze'deki insani krizin çözümü için Türkiye'nin sağladığı yardımların kesintisiz devam etmesi, bölgedeki Türk nüfuzunu artırabilir. Türkiye, hem Filistin yönetimi hem de Hamas'la ilişkilerini dengeleyerek, Doğu Akdeniz'deki enerji ve güvenlik çıkarlarını da koruma altına almayı hedefliyor.
